Edukira joan

Orincles

Orincles
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Okzitania
Departamendua Pirinio Garaiak
Izen ofizialaOrincles
Posta kodea65380
Geografia
Koordenatuak43°07′40″N 0°02′22″E / 43.1278°N 0.0394°E / 43.1278; 0.0394
Mapa
Azalera5,86 km²
Altitudea342 m, 360 m, 608 m eta 425 m
MugakideakBarry, Astugue, Bénac, Escoubès-Pouts, Julos, Arrayou-Lahitte, Layrisse, Loucrup eta Paréac
Demografia
Biztanleria364 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 204 (%58,1) (%41,9) 147 alt_right
Dentsitatea62 bizt/km²

Orincles (frantsesez eta ofizialki: Orincles) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Pirinio Garaiak departamenduan dago, Okzitania eskualdean. Azken erroldaren arabera 364 biztanle zituen 5,9 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Barry, Astugue, Bénac, Escoubès-Pouts, Julos, Arrayou-Lahitte, Layrisse, Loucrup eta Paréac.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
OrinclesOrincles
Població amb 166 habitants (2000)Layrisse (1,1 km)
Població amb 135 habitants (2000)Barry (2,0 km)
Població amb 68 habitants (2000)Paréac (2,0 km)
Població amb 330 habitants (2000)Visker (2,2 km)
Població amb 67 habitants (2000)Averan (2,7 km)
Població amb 313 habitants (2000)Julos (2,8 km)
Població amb 496 habitants (2000)Bénac (2,8 km)
Població amb 210 habitants (2000)Loucrup (3,0 km)
Població amb 220 habitants (2000)Hibarette (3,8 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima ozeaniko aldatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta Pirinio zentraletako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: urteko prezipitazioa 1000-1200 mm artekoa)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 12,2 °C-koa da, 14,2 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 1140 mm-koa da, urtarrilean 10,7 euri-egun eta uztailean 8,3 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Ossun udalerrian dago, 7,4 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 12,8 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 1081 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 39,9 °C-koa da, 2025ko abuztuaren 12an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -17,9 °C-koa da, 1985ko urtarrilaren 8an lortua[oh 1][5].

2007an Orincles udalerrian erroldatutako biztanleak 309 ziren. Familiak 119 ziren, horien artean 32 pertsona bakarrekoak ziren (16 bakarrik bizi ziren gizonak eta 16 bakarrik bizi ziren emakumeak), 33 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 54 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[6]

BiztanleriaUrtea2003004005006007008001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 147 gizon, 204 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
0.00
6.80
 
85-89
 
4.90
3.40
 
80-84
 
0.00
3.40
 
75-79
 
4.90
3.40
 
70-74
 
0.00
3.40
 
65-69
 
4.90
21.09
 
60-64
 
12.75
3.40
 
55-59
 
4.90
6.80
 
50-54
 
4.90
17.69
 
45-49
 
4.90
6.80
 
40-44
 
2.45
3.40
 
35-39
 
10.29
3.40
 
30-34
 
4.90
0.00
 
25-29
 
2.45
0.00
 
20-24
 
2.45
3.40
 
15-19
 
4.90
6.80
 
10-14
 
20.59
3.40
 
5-9
 
4.90
3.40
 
0-4
 
4.90
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Orincles udalerrian 364 biztanle zeuden eta 152 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 2,39 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena seme-alabekin bizi ziren bikoteak ziren (% 31,6). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 27,0 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[9]

364biztanle
152elkarbizitza-unitate
2,39lagun elkarbizitza-unitateko
121familia
Udalerria
% 32
% 28
% 14
% 27
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 121 familia zeuden, eta horien artean seme-alabak etxean zituzten bikoteak ziren ugarienak (48). Guraso bakarreko 32 familietatik 16etan ama zen guraso bakarra. 47 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean.[9]

42
48
32
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 37,5), enplegatuak (% 17,1), erdi-mailako lanbideak (% 13,8), goi-mailako langileak (% 10,5). Talde nagusia (erretiratuak, % 37,5) Pirinio Garaiak departamenduko batez bestekoaren (% 37,6) azpitik dago. Ez zen nekazaririk erregistratu erreferentziazko pertsona gisa.[9]

Udalerria
% 11
% 11
% 14
% 17
% 11
% 38
Pirinio Garaiak
% 13
% 17
% 12
% 38
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 171 etxebizitza zeuden. Horietatik 148 egoitza nagusi ziren, 15 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 8 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (164), eta apartamentuak gutxi ziren (7). Egoitza nagusietatik 122 beren jabearen bizilekuak ziren, 22 alokairuan zeuden, 0 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 4 doan lagata.[10]

171etxebizitza
148egoitza nagusi
164etxe
7apartamentu

Etxebizitza multzoa

148
15
Egoitza nagusia (148)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (15)Hutsik (8)

Etxe mota

164
Etxea (164)Apartamentua (7)

Jabetza egoera

122
22
Jabeak (122)Alokairuan (22)Doan lagata (4)

Eraikuntza garaia

1919 aurretik49
1919-19459
1946-197022
1971-199016
1991-200534
2006-202018

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (90). 64 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 134 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 52 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 94tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela0
2 gela6
3 gela17
4 gela35
5 gela edo gehiago90

Berogailu mota

26
45
64
Gas sarea (2)Fuel-olioa (26)Elektrizitatea (45)Gas botila (11)Bestelakoak (64)

Aparkalekua eta ibilgailuak

134aparkalekua
52ibilgailu 1
94ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 220 biztanleetatik 173 aktibo ziren (% 78,6), horietako 158 lanean (% 71,8) eta 15 langabezian (aktiboen % 8,7).

22015-64 urteko biztanle
% 78,6aktibo
% 71,8lanean
% 8,7langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 36,4
25-54 urte% 96,2
55-64 urte% 63,0
Gizonak% 83,0
Emakumeak% 75,4

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 37,5
BEPC, brebeta% 16,7
CAP-BEP% 6,4
Batxilergoa% 11,1
Goi-mailako +2% 4,8
Goi-mailako +3/4% 3,6
Goi-mailako +5% 5,9

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 8,7). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

46 ez-aktibotik 19 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 41,3), 19 erretiraturik zeuden (% 41,3) eta 8 bestelako ez-aktibo ziren (% 17,4).

Ez-aktiboak

% 41
% 41
% 17
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Udalerrian 44 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 158 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 3]

44enplegu udalerrian
% 50,0soldatapeko
% 47,7ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 25.120 eurokoa zen.

25.120 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 24.320 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 11 komertzioetatik, 4 eraikuntza enpresak ziren, 3 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 finantziazio enpresa zen eta 1 zerbitzu enpresa zen.[11]

2009an zeuden norbanakoentzako 4 zerbitzu publikoetatik, 3 zurginak ziren eta 1 eraikuntza enpresa.[12]

2000. urtean Orincles udalerrian 23 nekazaritza-ustiategi zeuden, 396 hektarea erabiltzen.[13]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an inguruko herriekin osatutako haur-eskola bat zegoen.

  1. ↑ Estazioko erregistroak 1946ko urtarrilaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
  2. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Tarbes-Lourdes-Pyrénées », fiche climatologique. .
  6. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  7. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  8. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  9. 1 2 3 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. 1 2 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  12. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  13. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]