Edukira joan

Saleilles

Saleilles
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Okzitania
DepartamenduaEkialdeko Pirinioak
BarrutiPerpignaneko barrutia
Kantonamenducanton of La Côte Radieuse
AlkateaFrançois Rallo (en) Itzuli
Izen ofizialaSaleilles
Posta kodea66280
Geografia
Koordenatuak42°39′15″N 2°57′06″E / 42.6542°N 2.9517°E / 42.6542; 2.9517
Mapa
Azalera6,12 km²
Altitudea8 m, 29 m eta 17 m
MugakideakCabestany, Saint-Nazaire, Alénya, Théza eta Perpinyà
Demografia
Biztanleria5.698 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 3.025 (%52,7) (%47,3) 2.710 alt_right
Dentsitatea931 bizt/km²
saleilles.fr

Saleilles (frantsesez eta ofizialki: Saleilles) Katalan Herrietako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Ekialdeko Pirinioak departamenduan dago, Okzitania eskualdean. Azken erroldaren arabera 5.698 biztanle zituen 6,1 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Cabestany, Saint-Nazaire, Alénya, Théza eta Perpinyà.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
SaleillesSaleilles
Població amb 1343 habitants (2000)Théza (1,7 km)
Població amb 2846 habitants (2000)Alénya (2,7 km)
Població amb 8395 habitants (2000)Cabestany (3,3 km)
Població amb 2337 habitants (2000)Saint-Nazaire (3,5 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima mediterraneo garbia du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Csa motakoa da: Mediterraneoko klima epela, uda bero eta lehorrarekin[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima mediterraneo du, eta Proventza eta Lengadoka-Roselloneko klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio urriak udan; eguzkialdi oso ona (2600 ordu/urte); uda beroa (21,5 °C); haize gogorrak; laino gutxi)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H3 zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 15,1 °C-koa da, 15,3 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 579 mm-koa da, urtarrilean 4,9 euri-egun eta uztailean 2,2 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Perpignan udalerrian dago, 11,3 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 16 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 578,3 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 42,4 °C-koa da, 2019ko ekainaren 28an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -11 °C-koa da, 1956ko otsailaren 10an lortua[oh 1][5].

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[6]

BiztanleriaUrtea01000200030004000500060001920194019601980200020202040BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 2.710 gizon, 3.025 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.37
 
95+
 
0.50
0.74
 
90-94
 
1.65
2.58
 
85-89
 
4.46
2.77
 
80-84
 
4.46
4.80
 
75-79
 
6.94
4.98
 
70-74
 
6.61
5.90
 
65-69
 
4.63
6.27
 
60-64
 
7.11
7.38
 
55-59
 
7.11
5.90
 
50-54
 
6.78
6.83
 
45-49
 
5.79
7.56
 
40-44
 
6.78
5.54
 
35-39
 
6.45
4.80
 
30-34
 
5.29
2.95
 
25-29
 
2.31
3.69
 
20-24
 
2.64
6.27
 
15-19
 
5.12
7.20
 
10-14
 
6.12
8.49
 
5-9
 
4.96
4.98
 
0-4
 
4.30
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Saleilles udalerrian 5.698 biztanle zeuden eta 2.714 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 2,10 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 36,7), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[9]

5.698biztanle
2.714elkarbizitza-unitate
2,10lagun elkarbizitza-unitateko
1.713familia
Udalerria
% 22
% 28
% 14
% 37
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 1.713 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (755). Guraso bakarreko 374 familietatik 269etan ama zen guraso bakarra. 874 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 363k seme-alaba bakarra zuten etxean, 379k bi, eta 97k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 585 bikoteetatik 108tan (% 18,5) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[9]

755
585
374
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean874
Seme-alaba bat363
Bi seme-alaba379
Hiru seme-alaba83
Lau edo gehiago14

15 urte edo gehiago zituzten 4.752 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 4,2 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 58,4. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 55-64 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 74,8).[9]

Bakarrik bizi da
15-24% 4
25-39% 13
40-54% 13
55-64% 19
65-79% 25
80 +% 58
Bikotean bizi da
15-24% 6
25-39% 67
40-54% 74
55-64% 75
65-79% 71
80 +% 38

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 45,7 ezkonduta zegoen, eta beste % 16,5 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 8,8 izatezko bikotean eta % 7,7 PACS bidez lotuta). % 20,0 ezkongabeak ziren, % 9,7 alargunak eta % 8,2 dibortziatuak.[9]

Ezkonduta% 45,7
Ezkongabea% 20,0
Alarguna% 9,7
Izatezko bikotean% 8,8
Dibortziatuta% 8,2
PACS bidez lotuta% 7,7

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 40,0), enplegatuak (% 17,8), erdi-mailako lanbideak (% 15,0), eskulangileak (% 10,2). Talde nagusia (erretiratuak, % 40,0) Ekialdeko Pirinioak departamenduko batez bestekoaren (% 38,0) gainetik dago. 10 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 0,4).[9]

Udalerria
% 15
% 18
% 10
% 40
Ekialdeko Pirinioak
% 13
% 16
% 12
% 38
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 2.902 etxebizitza zeuden. Horietatik 2.720 egoitza nagusi ziren, 97 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 85 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (2.146), eta apartamentuak gutxi ziren (745). Egoitza nagusietatik 1.766 beren jabearen bizilekuak ziren, 907 alokairuan zeuden, 287 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 46 doan lagata.[10]

2.902etxebizitza
2.720egoitza nagusi
2.146etxe
745apartamentu

Etxebizitza multzoa

2.720
Egoitza nagusia (2.720)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (97)Hutsik (85)

Etxe mota

2.146
745
Etxea (2.146)Apartamentua (745)

Jabetza egoera

1.766
907
287
Jabeak (1.766)Alokairuan (907)HLM (287)Doan lagata (46)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (920).[10]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik47
1919-194552
1946-1970164
1971-1990920
1991-2005725
2006-2020792

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (1.071). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (2.009 etxebizitzatan). 2.194 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 1.300 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 1.132tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela44
2 gela348
3 gela444
4 gela812
5 gela edo gehiago1.071

Berogailu mota

393
2.009
Gas sarea (393)Fuel-olioa (77)Elektrizitatea (2.009)Gas botila (34)Bestelakoak (207)

Aparkalekua eta ibilgailuak

2.194aparkalekua
1.300ibilgailu 1
1.132ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 3.164 biztanleetatik 2.415 aktibo ziren (% 76,3), horietako 2.147 lanean (% 67,9) eta 268 langabezian (aktiboen % 11,1).

3.16415-64 urteko biztanle
% 76,3aktibo
% 67,9lanean
% 11,1langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 38,2
25-54 urte% 91,8
55-64 urte% 59,9
Gizonak% 78,1
Emakumeak% 74,7

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 22,5
BEPC, brebeta% 19,2
CAP-BEP% 13,5
Batxilergoa% 14,2
Goi-mailako +2% 9,4
Goi-mailako +3/4% 5,4
Goi-mailako +5% 2,5

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 11,1). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

749 ez-aktibotik 260 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 34,7), 241 erretiraturik zeuden (% 32,2) eta 249 bestelako ez-aktibo ziren (% 33,2).

Ez-aktiboak

% 35
% 32
% 33
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 3]

% 11
% 11
% 29
% 32
% 17
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 1.173 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 2.147 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

1.173enplegu udalerrian
% 75,4soldatapeko
% 24,6ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 26.040 eurokoa zen, eta biztanleen % 14 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

26.040 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 23.080 €
% 14,0pobrezia-tasa▼ Dep.: % 22,4

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 237 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 4 janari enpresak ziren, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 7 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 70 eraikuntza enpresak ziren, 37 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 4 garraio enpresak ziren, 8 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 4 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 7 finantziazio enpresak ziren, 12 higiezinen enpresak ziren, 29 zerbitzu enpresak ziren, 34 administrazio publikoko enpresak ziren eta 19 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[11]

2009an zeuden norbanakoentzako 86 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 2 banku bulegoak, 7 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 2 autoeskolak, 21 igeltseroak, 13 margolariak, 2 zurginak, 11 iturginak, 6 argiketariak, 2 eraikuntza enpresak, 7 ile apaindegiak, 6 jatetxeak, 4 higiezinen agentziak, 1 tintoreria eta 1 apaindegia.[12]

2009an zeuden 13 establezimendu komertzialetatik, 2 supermerkatuak, 4 okindegiak, 1 harategi zen, 2 liburu dendak, 1 arropa denda zen, 1 etxerako tresna denda zen eta 2 lore-dendak ziren.[13]

2000. urtean Saleilles udalerrian 39 nekazaritza-ustiategi zeuden, 280 hektarea erabiltzen.[14]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an zeuden 2 osasun-ekipamenduak botika ziren.

2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.

  1. Estazioko erregistroak 1924ko azaroaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
  2. INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  4. Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Perpignan », fiche climatologique. .
  6. Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  7. «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  8. (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  9. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  12. Nombre d'équipements des services aux particuliers
  13. Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  14. Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]