Edukira joan

Santiago Nuyoó (udalerria)

Santiago Nuyoó
Mexikoko udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Mexiko
Mexikoko estatu Oaxaca
Geografia
Koordenatuak17°00′N 97°46′W / 17°N 97.77°W / 17; -97.77
Mapa
Altitudea1.928 m
Demografia
Biztanleria1.820 (2015)

Santiago Nuyoó Mexikoko udalerri bat da. Oaxaca estatuan kokatua dago. Azken zentsuaren arabera 1.820 biztanle zituen, km²ko azaleran. Herriburua Santiago Nuyoó da.

Udalerriko herririk handienak Santiago Nuyoó, Yucunino de Guerrero, Loma Bonita de Juárez, Unión y Progreso eta Plan de Zaragoza dira. Honako mapan ikus ditzakezu 10 biztanletik gorako herriak.

Mapa
OpenStreetMaps buruz
Mapsa: erabilera baldintzak
4km
2.5milia
14
13
12
11
10
9
8
7
6
5
4
3
2
1
1
Santiago Nuyoó (biztanleria 358)
2
Yucunino de Guerrero (biztanleria 271)
3
Loma Bonita de Juárez (biztanleria 256)
4
Unión y Progreso (biztanleria 237)
5
Plan de Zaragoza (biztanleria 162)
6
Tierra Azul (biztanleria 122)
7
Yucubey de Cuitláhuac (biztanleria 120)
8
Je'e Tuu Yuvaa (Plan de Zaragoza) (biztanleria 91)
9
Siktkava (Arriba de la Peña) (biztanleria 67)
10
Kava Ya A (Unión y Progreso) (biztanleria 48)
11
Shinizo (biztanleria 46)
12
Tee Xi Yaa (Tierra Azul) (biztanleria 38)
13
Yuka Vaa (Yucunino de Guerrero) (biztanleria 23)
14
Toshieca (biztanleria 15)

2020ko Mexikoko biztanleria eta etxebizitza-erroldaketaren arabera 1.898 biztanle zeuden. Biztanleen % 26,3 14 urtetik beherakoak ziren eta % 19,3 65 urtetik gorakoak. 100 emakumeko, 92,1 gizon zeuden, eta 15 urtetik gorako 100 emakumeko, 89,7 gizon zeuden adin-talde horretan.[1]

Biztanleria-piramidea 2020
Guztira: 910 gizon, 988 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
3.19
 
85+
 
3.04
2.09
 
80-84
 
3.54
4.62
 
75-79
 
4.96
2.97
 
70-74
 
3.95
4.07
 
65-69
 
5.97
4.84
 
60-64
 
5.26
4.95
 
55-59
 
5.06
5.60
 
50-54
 
4.86
6.37
 
45-49
 
5.87
6.37
 
40-44
 
5.77
6.04
 
35-39
 
5.16
5.16
 
30-34
 
6.58
4.51
 
25-29
 
6.28
2.97
 
20-24
 
4.05
8.90
 
15-19
 
4.25
9.56
 
10-14
 
9.62
9.67
 
5-9
 
8.81
8.13
 
0-4
 
6.98
Iturria: Datu hauek Mexiko Erroldatik eskuratu dira. Erroldako jatorrizko datuak ikus daitezke erreferentzian[2]. Datuak aldatzeko, begiratu Wikimedia Commonsetik kargatutako fitxategia.

Etniak eta hizkuntzak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleen % 84,5k hizkuntza indigenaren bat hitz egiten zuen (5 urte baino gehiago zuten 1.604 biztanlek). Haietatik, % 88,6k gaztelania ere bazekiten eta % 11,2k ez zekiten gaztelaniarik. Bestalde, biztanleen % 1,8k bere burua afromexikartzat edo afro-ondorengotzat jotzen zuen. Hitz egiten den hizkuntza indigena nagusia mistekera (% 84,4) da.[3][4]

Hizkuntza indigenak
Biztanleriaren gaineko ehunekoa
84,4 %
15,6 %
Mistekera Hizkuntza indigena nabarmenik ez

Jaioterriari dagokionez, biztanleen % 95,7 udalerria dagoen estatuan jaio ziren eta % 4,0 beste estatu batean. Gainera, % 0,3 atzerrian jaiotakoak ziren (atzerrian jaiotakoen artean, 100 emakumeko 0,0 gizon). Estatu arteko migrazio berriari dagokionez (2015-2020), beste estatu batetik 69 lagun iritsi ziren udalerrira (biztanleriaren % 2,5), eta 60 lagunek udalerria utzi zuten beste estatu batera joateko. Atzerrira emigratu zutenen artean, arrazoi nagusiak familia (% 65,4) eta lana (% 13,6) izan ziren.[5][6]

Migrazioa
Jaioterria
95,7 %
Estatu berean jaioak Beste estatu batean jaioak Atzerrian jaioak
Nazioarteko emigrazioaren arrazoia
13,6 %
65,4 %
13,6 %
Lana Familia Hezkuntza Segurtasunik eza Bestelakoa

Udalerrian 580 etxegune zeuden. Batez beste, etxegune bakoitzak 3,2 kide zituen eta % 29,3etan emakumezkoa zen buru. Egoera zibilari dagokionez, 12 urte eta gehiagoko biztanleen % 57,6 ezkonduta edo izatezko bikotekidea zuen, % 25,1 ezkongabea zen eta % 17,3 lehenago ezkondua (banandua, dibortziatua edo alarguna) zen. Ugalkortasunari dagokionez, emakumeko bizirik jaiotako seme-alaben batez bestekoa 3,28 zen.[7]

Egoera zibila
12 urte eta gehiagoko biztanleria
57,6 %
25,1 %
17,3 %
Ezkondua edo izatezko bikotea Ezkongabea Lehenago ezkondua

Hezkuntza maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Eskolatze-maila, batez beste, 7,2 urtekoa zen. Emakumezkoen artean 6,8 urtekoa zen eta gizonezkoen artean 7,7 urtekoa. 15 urte eta gehiagoko biztanleen % 15,4 analfabetoa zen. Eskola-asistentziari dagokionez, 15-17 urte bitartekoen % 91,9 eta 18-24 urte bitartekoen % 28,8 eskolara joaten ziren. 12-14 urte bitartekoen % 1,7 ez zen eskolara joaten.[8]

2020. urtean, erlijioari dagokionez, biztanleen % 92,9 katolikoa zen, % 4,9 talde protestante edo ebanjeliko batekoa zen, % 0,0 beste erlijio batekoa eta % 2,2 erlijiorik gabekoa zen.[9]

Erlijioa
Biztanleriaren gaineko ehunekoa
92,9 %
Katolikoa Ebanjelikoa/protestantea Erlijiorik gabe

Jarduera ekonomikoa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2020. urtean, jarduera-tasari dagokionez, 12 urte eta gehiagoko biztanleen % 59,6 ekonomikoki aktiboa zen, hau da, lanean edo lan bila zebilen (901 pertsona). Tasa horrek generoen araberako aldea nabarmentzen zuen: % 47,7 izan zen emakumeen artean eta % 72,7 gizonen artean. Biztanleria aktiboaren % 0,2 langabezian zegoen (2 pertsona).[10]

INEGIren 2020ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 930 etxebizitza zeuden. Horietatik 580 (% 62,4) modu partikularrean okupatuta zeuden, 152 (% 16,3) hutsik eta 197 (% 21,2) aldi baterako erabilerakoak. Etxebizitza okupatu bakoitzean batez beste 3,24 biztanle bizi ziren, guztira 1.879 biztanle udalerrian.[11]

930etxebizitza
580okupatuta
1.879biztanle
3,24biztanle/etxebizitza, batez beste

Etxebizitza multzoa

580
152
197
Okupatuta (580)Hutsik (152)Aldi baterakoa (197)

Gela kopuruari dagokionez, gehienek hiru gela edo gehiago zituzten (343, % 59,2), 201 (% 34,7) bi gelakoak eta 35 (% 6,0) gela bakarrekoak. Oinarrizko zerbitzuei begira, ia etxebizitza guztiek argindarra (% 98,3), hodi bidezko ura (% 99,1) eta saneamendua (% 16,8) zituzten, eta % 16,4 hirurak batera. Ondasun iraunkorrei dagokienez, % 32,0 hozkailua zuten eta % 21,4 garbigailua; sakelako telefonoa ia orokorra zen (% 56,0), baina telefono finkoa askoz gutxiagotan (% 2,1). Interneteko konexioa % 5,5an zegoen eta ordenagailua % 6,2an. Etxebizitzen % 14,0k ez zuen inolako ondasunik, eta % 15,7k ez zuen inolako informazio- eta komunikazio-teknologiarik.[11]

Gela kopurua

1 gela35
2 gela201
3 gela edo gehiago343

Oinarrizko zerbitzuak

% 98,3argindarra
% 99,1hodizko ura
% 16,8saneamendua
% 16,4hirurak batera

Ondasunak eta IKT

Hozkailua% 32,0
Sakelakoa% 56,0
Garbigailua% 21,4
Internet% 5,5
Autoa% 7,9
Ordenagailua% 6,2
Telefono finkoa% 2,1

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ (Gaztelaniaz) Censo de Población y Vivienda 2020: Principales resultados por localidad (ITER). INEGI (kontsulta data: 2026-09-06).
  2. ↑ (Gaztelaniaz) Geografía(INEGI), Instituto Nacional de Estadística y. «Censo de Población y Vivienda (CPV) 2020» www.inegi.org.mx (kontsulta data: 2026-09-06).
  3. ↑ (Gaztelaniaz) Censo de Población y Vivienda 2020: Principales resultados por localidad (ITER). INEGI (kontsulta data: 2026-09-06).
  4. ↑ (Gaztelaniaz) Banco de Indicadores: Lengua indígena. INEGI (kontsulta data: 2026-09-06).
  5. ↑ (Gaztelaniaz) Censo de Población y Vivienda 2020: Principales resultados por localidad (ITER). INEGI (kontsulta data: 2026-09-06).
  6. ↑ (Gaztelaniaz) Banco de Indicadores: Migración. INEGI (kontsulta data: 2026-09-06).
  7. ↑ (Gaztelaniaz) Censo de Población y Vivienda 2020: Principales resultados por localidad (ITER). INEGI (kontsulta data: 2026-09-06).
  8. ↑ (Gaztelaniaz) Censo de Población y Vivienda 2020: Principales resultados por localidad (ITER). INEGI (kontsulta data: 2026-09-06).
  9. ↑ (Gaztelaniaz) Censo de Población y Vivienda 2020: Principales resultados por localidad (ITER). INEGI (kontsulta data: 2026-09-06).
  10. ↑ (Gaztelaniaz) Censo de Población y Vivienda 2020: Principales resultados por localidad (ITER). INEGI (kontsulta data: 2026-09-06).
  11. 1 2 (Gaztelaniaz) «Principales resultados por localidad (ITER)» Censo de Poblacion y Vivienda 2020 (INEGI).

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]