Edukira joan

St. Louis konderria (Missouri)

Wikipedia, Entziklopedia askea
St. Louis konderria
St. Louis County
Ameriketako Estatu Batuetako konderria
Banaketa administratiboa
HerrialdeaAmeriketako Estatu Batuak AEB
Estatua Missouri
Kodea29189
HiriburuaSt. Louis
St. Louis konderria (Missouri) is located in Ameriketako Estatu Batuak
St. Louis konderria (Missouri)
St. Louis konderria (Missouri)

St. Louis konderriaren kokapena AEBtan
Informazio geografikoa
Koordenatuak38°38′N 90°26′W / 38.64°N 90.44°W / 38.64; -90.44
Biztanleria1.004.125 bizt.
Eremua
    - Lurra
    - Ura		1.354,61 km2
1.315,2 km2 (%97.09)
39,41 km2 (%2.91)
Dentsitatea0,76 bizt/km2
Datu gehigarriak

St. Louis konderria (ingelesez: St. Louis County) Missouriko konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua St. Louis da. Azken erroldaren arabera 1.004.125 biztanle zituen 1.356 kilometro koadroko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

St. Louis konderriak 1.354,61 kilometro koadro ditu. Horietatik 39,41 ura dira. Beste 1.315,2 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 737,45 da.

Mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Mapa
St. Louis konderria eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Klima

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

NOAAren datuen arabera, 1991–2020 aldian, konderriko urteko batez besteko tenperatura 13,4 °C-koa izan zen.[1][oh 1] Hilabeterik beroena uztaila da (25,8 °C; eguneko gehienekoen batez bestekoa, 31,3 °C) eta hotzena urtarrila (−0,3 °C; eguneko gutxienekoen batez bestekoa, −5,0 °C). Urteko prezipitazioa 1075 mm-koa da; hilabeterik euritsuena maiatza da (126 mm) eta lehorrena otsaila (56 mm).

1895–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak mendeko 0,8 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) XX. mendeko batez bestekoa (12,9 °C) baino 1,2 °C beroagoak izan dira. Erregistroko bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2012, 2016, 2017, 2023 eta 2024. Urterik beroena 2012 izan zen (15,1 °C) eta hotzena 1917 (11,2 °C).[1]

Etxeak berotzeko eta hozteko behar den energia neurtzeko, NOAAk gradu-egunak kalkulatzen ditu: egun bakoitzean batez besteko tenperatura 18,3 °C-tik zenbat gradu behera dagoen (berokuntza-gradu-egunak) edo gora dagoen (hozte-gradu-egunak), urte osoan batuta. 1991–2020 aldian, urtean batez beste 2571 berokuntza-gradu-egun eta 799 hozte-gradu-egun izan ziren.[1]


    Datu klimatikoak (St. Louis konderria)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura maximoa (°C) 4.5 7.5 13.3 19.8 24.7 29.4 31.3 30.7 26.8 20.4 12.9 6.8 19.0
Batez besteko tenperatura (ºC) -0.3 2.3 7.6 13.5 18.9 23.8 25.8 24.9 20.7 14.3 7.6 2.1 13.4
Batez besteko tenperatura minimoa (°C) -5.0 -2.9 1.8 7.2 13.1 18.2 20.3 19.1 14.6 8.2 2.3 -2.6 7.9
Pilatutako prezipitazioa (mm) 64 56 88 120 126 113 98 90 86 80 87 67 1075
Iturria: NOAA NCEI, nClimDiv: 1991–2020 normalak (2026-09-04ko bertsioa)
Berotze-marrak, 1895–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura XX. mendeko batez bestekoarekiko (12,9 °C).
189519602025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+0,9+1,9+0,8+0,9+0,7+1,00,0+0,20,0+0,2+0,7+1,6
1901–19301991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: −5 / 30 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1895–2025
°C, XX. mendeko batez bestekoarekiko (12,9 °C)
+3 °C−3 °C
189519602025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2020ko Ameriketako Estatu Batuetako erroldaren arabera 1.004.125 biztanle zeuden. Biztanleen % 98,6 hiri-eremuetan bizi ziren eta % 1,4 landa-eremuetan. Batez besteko adina 40,6 urtekoa zen, 38,7 urtekoa gizonezkoen artean eta 42,4 urtekoa emakumezkoen artean. Biztanleen % 21,9 18 urtetik beherakoak ziren eta % 19,0 65 urtetik gorakoak. 100 emakumeko, 90,4 gizon zeuden, eta 18 urtetik gorako 100 emakumeko, 86,7 gizon zeuden adin-talde horretan.[2][3]

BiztanleriaUrtea0200.000400.000600.000800.0001.000.0001.200.000180018501900195020002050Biztanleria Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira, AEBko Errolda Bulegotik (U.S. Census Bureau). Grafikoa hemen alda daiteke. Azken 5 urteak (2021-2025) estimazioak dira; gainerakoak errolda historikoetatik datoz, hamarkada bakoitzean egiten direnak.

Biztanleria-piramidea 2020
Guztira: 476.877 gizon, 527.248 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
1.85
 
85+
 
3.22
1.87
 
80-84
 
2.52
3.01
 
75-79
 
3.61
4.50
 
70-74
 
5.18
5.81
 
65-69
 
6.28
6.88
 
60-64
 
7.24
6.85
 
55-59
 
7.04
6.05
 
50-54
 
6.21
5.72
 
45-49
 
5.77
5.84
 
40-44
 
5.91
6.42
 
35-39
 
6.37
6.24
 
30-34
 
6.17
6.29
 
25-29
 
5.96
6.34
 
20-24
 
5.75
6.93
 
15-19
 
6.08
6.90
 
10-14
 
5.96
6.59
 
5-9
 
5.63
5.90
 
0-4
 
5.12
Iturria: Datu hauek AEBko Errolda Bulegotik (U.S. Census Bureau) eskuratu dira, 2020ko zentsutik (DHC, P12 taula)[4]

Arraza eta etnizitatea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2020ko Ameriketako Estatu Batuetako erroldaren arabera, konderrian 1.004.125 biztanle zeuden. Herritarren % 3,7 hispano edo latinoa zen, edozein arrazakoak[oh 2]. Ez-hispanoen artean % 64,6 zuria zen, lekuko biztanleria osoaren % 62,2[oh 3]; % 25,4 beltza edo afroamerikarra zen, lekuko biztanleria osoaren % 24,4; % 5,0 asiarra zen, lekuko biztanleria osoaren % 4,8; % 4,3 bi arraza edo gehiago zen, lekuko biztanleria osoaren % 4,2; % 0,2 amerindiarra edo Alaskako natiboa zen, lekuko biztanleria osoaren % 0,1; eta % 0,5 bestelako arraza bat zen, lekuko biztanleria osoaren % 0,5.[oh 4][5]

Arraza/etnia Missouriko mapa
Etnizitatea
2000
98,6 %
2010
97,5 %
2020
96,3 %
Ez-hispanoa edo ez-latinoa Hispanoa edo latinoa
Arraza (ez-hispanoak)
2000
76,8 %
19,0 %
2010
70,6 %
23,8 %
2020
64,6 %
25,4 %
Zuria Beltza edo afroamerikarra Asiarra Bi arraza edo gehiago Amerindiarra edo Alaskako natiboa Hawaiiko edo Ozeaniako uharteak Bestelako arraza bat

Jatorria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jaioterriari dagokionez, biztanleen % 67,0 estatu berean jaiotakoak, % 23,9 beste estatu amerikar batean jaiotakoak eta % 8,4 atzerrian jaiotakoak (atzerritarrak) ziren.[oh 5] Atzerritarren artean, % 54,7 AEBko herritar naturalizatuak ziren eta % 45,3 ez ziren herritarrak. Jatorriari erreparatuta, atzerritarren gehiengoa Asian jaiotakoa zen (% 48,6, biztanleria osoaren % 4,1); ondoren Europan (% 22,1, % 1,8), Latinoamerikan (% 17,8, % 1,5), Afrikan (% 9,3, % 0,8) eta Ipar Amerikan (% 1,7, % 0,1).[oh 6][6]

Jaioterria eta jatorria Missouriko mapa
Jaioterria
67,0 %
23,9 %
8,4 %
Estatu berean Beste estatu batean Beste (Puerto Rico, e.a.) Atzerrian
Atzerritarren herritartasun-egoera
54,7 %
45,3 %
Naturalizatua Ez-herritarra
Atzerriko jatorria, kontinentea
48,6 %
22,1 %
17,8 %
9,3 %
Asia Europa Latinoamerika Afrika Ipar Amerika Ozeania

Etxebizitza eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Konderrian 444.653 etxebizitza zeuden, horietatik % 92,4 okupatuta eta % 7,6 hutsik.[7] Okupatutako etxebizitzen artean, % 67,8 jabeek okupatutakoak ziren eta % 32,2 errentan hartutakoak.[3] Konderrian 411.076 etxegune zeuden guztira, horietatik % 63,6 familia-etxeguneak ziren eta % 36,4 familiarik gabekoak. Familia-etxeguneen artean, % 70,0 ezkondutako bikoteek osatzen zituzten eta % 30,0 bestelako familia motek. Familiarik gabeko etxeguneen artean, % 84,7 pertsona bakarrik bizi ziren eta % 15,3 beste norbaitekin, ahaiderik gabe.[8] Talde-bizilekuetan bizi ziren 20.144 pertsona (biztanleria osoaren % 2,0); horietatik 2.395 zuzentze- eta gazte-egoitzetan eta 7.696 unibertsitateko ikasleen egoitzetan bizi ziren.[7]

444.653etxebizitza
411.076okupatuak
20.144talde-bizilekuetan

Etxebizitzak Missouriko mapa

278.834
132.242
33.577
Jabetzan (278.834) Alokairuan (132.242) Hutsik (33.577)

Etxegune motak

183.153
59.817
126.544
Ezkondutako bikotea (183.153) Gizon-burua (ezkontiderik gabe) (18.676) Emakume-burua (ezkontiderik gabe) (59.817) Bakarrik bizi (126.544) Beste norbaitekin (22.886)

Talde-bizilekuetako biztanleria

2.395
7.696
10.053
Zuzentze- eta gazte-egoitzak (2.395) Unibertsitateko egoitzak (7.696) Beste (10.053)

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

25 urtetik gorako biztanleen artean, % 94,5k batxilergo-titulua edo goragokoa zuten, % 47,4k unibertsitate-gradua edo goragokoa zuten eta % 20,4k graduondoko titulua (masterra, titulu profesionala edo doktoretza) zuten.[9]

Gobernua eta politika

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Urtea[10]ErrepublikanoaDemokrataBeste
18884.41661.5%2.70737.7%53
18924.36757.8%3.11641.3%69
18966.21064.1%3.40335.1%76
19006.53761.8%3.86436.5%172
19047.37569.5%2.87027.0%374
190810.17766.4%4.52229.5%627
19126.17739.8%5.40934.8%3.940
191612.48560.4%7.58736.7%594
192025.00863.6%12.43831.6%1.896
192426.66955.8%16.07533.6%5.090
192842.57255.5%33.80244.1%293
193235.87236.5%59.04460.1%3.341
193645.54140.6%63.22656.4%3.333
194066.90955.9%52.38043.7%458
194464.13152.5%57.78047.3%355
194869.59252.2%62.68447.0%1.107
1952116.82155.0%95.45744.9%202
1956138.11153.1%121.88146.9%0
Urtea[10]ErrepublikanoaDemokrataBeste
1960157.99248.7%166.50851.3%0
1964134.96238.7%213.65861.3%0
1968180.35546.8%165.78643.0%39.234
1972264.14762.2%160.80137.8%0
1976246.98854.6%196.91543.5%8.723
1980263.51854.4%192.79639.8%28.517
1984307.68464.0%173.14436.0%0
1988262.78454.7%216.53445.0%1.364
1992188.28535.2%235.76044.1%110.718
1996196.09642.4%225.52448.8%40.658
2000224.68946.1%250.63151.5%11.564
2004244.96945.1%295.28454.4%2.730
2008221.70539.6%333.12359.5%5.026
2012224.74242.4%297.09756.0%8.277
2016202.43439.0%286.70455.2%30.548
2020199.49337.2%328.15161.2%8.802
2024187.98237.4%305.63560.8%9.121

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Errenta

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Etxeguneen errenta mediana 82.936 $ zen ( Missouriko mapa), eta familiena, 110.950 $. Per capita errenta 51.977 $ zen. Biztanleriaren % 9,8 pobrezia-atalasetik behera zegoen.[11] Etxeguneen artean, % 4,0k 10.000 $ baino gutxiagoko errenta zuten, eta % 15,5k 200.000 $ edo gehiagoko errenta zuten.[12]

82.936 $etxegunearen errenta mediana
110.950 $familiaren errenta mediana
51.977 $biztanleko errenta
% 9,8pobrezian

Etxeguneen errenta banaketa

% 6,8
% 9,3
% 12,3
% 9,9
% 7,3
% 9,2
% 15,5
< 10.000 $ — % 4,0 (16.412) 10.000-14.999 $ — % 2,9 (11.868) 15.000-19.999 $ — % 2,5 (10.254) 20.000-24.999 $ — % 3,0 (12.301) 25.000-29.999 $ — % 3,2 (13.240) 30.000-34.999 $ — % 3,4 (14.241) 35.000-39.999 $ — % 3,6 (14.851) 40.000-44.999 $ — % 3,8 (15.647) 45.000-49.999 $ — % 3,3 (13.692) 50.000-59.999 $ — % 6,8 (28.334) 60.000-74.999 $ — % 9,3 (38.604) 75.000-99.999 $ — % 12,3 (50.997) 100.000-124.999 $ — % 9,9 (41.172) 125.000-149.999 $ — % 7,3 (30.140) 150.000-199.999 $ — % 9,2 (38.121) ≥ 200.000 $ — % 15,5 (63.975)

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Balioak konderri osoko batez bestekoak dira, estazio meteorologikoen datuetatik interpolatutako 5 km-ko sareta batean kalkulatuak; ez dira estazio jakin batekoak. Erliebe handiko lekuetan herriguneko klimatik nabarmen alde daitezke.
  2. ↑ Hispano edo latinoek edozein arrazatakoak izan daitezke.
  3. ↑ Bigarren ehunekoa lekuko biztanleria osoaren gainean kalkulatuta daude, ez soilik hispano ez direnen taldearen gainean. Hispanoak edozein arrazakoak izan daitezke.
  4. ↑ Arraza-kategoria hauek Ameriketako Estatu Batuetako Zentsu Bulegoak eta Kudeaketa eta Aurrekontu Bulegoak (OMB) ezarritako sailkapen administratiboak dira, ez sailkapen zientifikoak.
  5. ↑ Puerto Ricon jaiotakoak eta atzerrian edo AEBko uharte-eremuetan guraso estatubatuarren seme-alaba gisa jaiotakoak jatorriz estatubatuartzat hartzen dira, eta ez dira atzerrian jaiotakotzat zenbatzen.
  6. ↑ Lehen ehunekoa atzerrian jaiotako biztanleriaren gainean kalkulatuta dago; bigarrena, parentesi artean, konderriko biztanleria osoaren gainean.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 3 NOAA National Centers for Environmental Information: «Climate Divisional Database (nClimDiv)», v1.0.0, 2026-09-04ko bertsioa. Datuak: Wikimedia Commons.
  2. ↑ (Ingelesez) «2020 Census Demographic and Housing Characteristics File (DHC): Table P12, Sex by Age» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  3. 1 2 (Ingelesez) «2020 Census Demographic Profile: Table DP1, Median Age and Housing Tenure» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  4. ↑ (Ingelesez) «2020 Census Detailed Demographic and Housing Characteristics File A (Detailed DHC-A)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-08-31).
  5. ↑ (Ingelesez) «2020 Census Detailed Demographic and Housing Characteristics File A (Detailed DHC-A)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-08-31).
  6. ↑ (Ingelesez) «American Community Survey 5-Year Estimates: Place of Birth by Nativity and Citizenship Status (Table B05002)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  7. 1 2 (Ingelesez) «2020 Decennial Census Redistricting Data (Public Law 94-171)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  8. ↑ (Ingelesez) «2020 Census Demographic and Housing Characteristics File (DHC): Table P16, Households by Type» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  9. ↑ (Ingelesez) «American Community Survey 5-Year Estimates: Table B15003, Educational Attainment for the Population 25 Years and Over» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-03).
  10. 1 2 Leip, David. "Dave Leip's Atlas of U.S. Presidential Elections". uselectionatlas.org. Retrieved March 13, 2018.
  11. ↑ (Ingelesez) «American Community Survey 5-Year Estimates: Tables B19013 (Median Household Income), B19113 (Median Family Income), B19301 (Per Capita Income), and B17001 (Poverty Status in the Past 12 Months)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-03).
  12. ↑ (Ingelesez) «American Community Survey 5-Year Estimates: Table B19001, Household Income in the Past 12 Months» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-03).

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=St._Louis_konderria_(Missouri)&oldid=11830904"(e)tik eskuratuta