Trần Thị Nga

Wikipedia, Entziklopedia askea
Trần Thị Nga
Bizitza
Jaiotza Hà Nam (en) Itzuli1977ko apirilaren 28a (44 urte)
Herrialdea  Vietnam
Hezkuntza
Hizkuntzak Vietnamera
Jarduerak
Jarduerak politikaria eta giza eskubideen aldeko ekintzailea

Facebook: tranthi.nga.3576 Edit the value on Wikidata

Tran Thi Nga (1977ko apirilaren 28a) giza eskubideen defendatzailea da, Hà Nam Probintziakoa, Vietnamgoa. 2017ko urtarrilaren 21ean atxilotu zuen Vietnamgo segurtasun poliziak. Nga Vietnamgo Giza Eskubideen aldeko Emakumeen Taldeko kidea da. Thuy Nga izenarekin izenpetzen du blogean, eta ezaguna da poliziaren basakeriaren bideoak harrapatu eta argitaratzeagatik.

2020. urtean atzerrira joateko baldintzapean askatu egin zuten[1].

Bizitza[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Nga Phan Văn Phong-ekin ezkonduta dago eta bi seme ditu.

Aktibismoa[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Taiwanen langile gisa tratu txarrak jasan eta esplotatua izan ondoren, Ngak hiru urte eman zituen ospitalean errekuperatzen. Garai horretan, langileen eskubideen berri izan zuen. Ordura arte ez zekien nola artatu behar zuten. Lan eta lur eskubideen aldeko kanpainak egiteaz gain, Nga-k Txinaren aurkako eta ingurumenaren aldeko protestekin bat egin zuen, blogarien eta giza eskubideen aldeko ekintzaileen epaiketetara joan zen eta preso politikoen etxeak bisitatu zituen elkartasuna adierazteko. Nga-k eraso ugari izan ditu bere aktibismoagatik:

2013ko maiatzean, Nga eta bere seme txikiak bota zituzten gauez, gauerdian, motel batetik, euripean espaloian lo egin behar izan zuten, poliziak hala aginduta.

2014ko maiatzean, Ngari besoa eta hanka hautsi zizkioten, bost gizonez osatutako talde batek burdinazko makilekin eraso ziolako.

2016ko otsailean, Nga eta bere semeei otarrainxka pasta bat bota zieten aurpegira, (kiratsa handiko eta kimika biziko janari bat), zibilez jantzitako gizon batzuek. Begian zauritu zuten eta bere seme nagusiak erreakzio alergikoa izan zuen.

2017ko atxiloketa eta zigorra[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2017ko urtarrilaren 21ean, Trần Thị Nga eta bere senarra atxilotu egin zituzten Ha Nam probintziako Phủ Lýko etxean zeudela. Atxilotu aurretik, segurtasun polizia vietnamdarrak kontrolatu eta jipoitu egin zuen, eta atxiloketari buruzko aitzakiak eskaintzen hasi ziren. Geroago, zigor kodearen 88. artikuluaren arabera salatu zuten " Vietnamgo Errepublika Sozialistaren gobernuaren aurka dauden propaganda bideo eta idatziak zabaltzeko internet erabiltzeagatik".

2017ko uztailaren 25ean, egun bateko epaiketan, Hà Nam probintziako Herri Auzitegiak bederatzi urteko kartzela zigorra eta bost urteko etxeko atxiloketa ezarri zion Ngari[2], Vietnamgo zigor kodearen 88. artikuluaren arabera "Estatuaren aurkako propaganda egiteagatik". Ha Huy Son-ek, bere abokatuak, esan zuen "auzitegiak dagoeneko prestatutako epaiarekin kondenatu zuela gure bezeroa" eta karguak "oinarririk gabeak" zirela esan zuen.

Ngaren aldekoak epaitegira sartzea eragotzi zuten, senarra eta bi semeak barne. Dozenaka ekintzaile epaitegiaren parean eseri ziren prozesu bidegabeak salatzeko eta ekintzailea askatzeko eskatu zuten.

Nazioarteko erantzuna[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2017ko uztailaren 26an, Ted Osius Vietnamgo Estatu Batuetako enbaxadoreak agiri bat kaleratu zuen eta "Vietnami Tran Thi Nga eta beste kontzientzia preso guztiak askatzeko eta pertsona guztiei beren iritziak askatasun osoz adierazteko eta modu baketsuan biltzeko aukera eskatu zien, isunen beldur izan gabe. Agirian, Osiusek adierazi zuen "oso kezkatuta dagoela Vietnamgo auzitegi batek Tran Thi Nga ekintzaile baketsua bederatzi urteko kartzela zigorrera kondenatu izana eta bost urteko baldintzapeko askatasuna" Estatuaren aurkako propaganda "akusazio lausoaren pean".

2017ko uztailaren 27an, Shayna Bauchner Human Rights Watch-eko Asiako koordinatzaileak esan zuen Nga eta Ngọc Như Quỳnh-ren ( Ama Perretxiko-ren) esaldiak balio dutela: "independentzia, lidergoa eta elkartasuna ordaintzeko", eta ez dutela isiltzeko efekturik beste ekintzaileengan. Ez dutela balio beste eskubideen defendatzaileak isilarazteko boteredunek pentsatu duten moduan.

900 ekintzailek sinatutako otsaileko eskaera batek honela zioen: "Nga atxilotzeak ez ditu jendeak kontzientzia eta ausardiarekin beldurtuko. Aldiz, horrek gogo demokratikoa eta giza eskubideen aldeko mugimendua indartuko du ".

Nga atxilotu ostean, 19. ARTIKULUAK agiria argitaratu zuten 2017ko abuztuaren 1ean, Nga berehala askatzeko eskatu zuten eta Vietnamgo gobernuari eskatu zioten "Tran Thi Nga-ren kondena bertan behera uzteko eta baldintzarik gabe kartzelatik askatzeko". Gainera, gobernuak berehalako neurriak hartu beharko lituzke oposizioaren ahotsa kriminalizatzen duten lege guztiak indargabetzeko eta disidente politikoei era guztietako errepresioarekin amaitzeko. "

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1. (Ingelesez) «Vietnam: Tran Thi Nga sentenced to nine years imprisonment» Front Line Defenders 2020-01-10 Noiz kontsultatua: 2021-01-16.
  2. (Ingelesez) «Vietnamese Activist Sentenced to 9 Years in One-Day Trial» Human Rights Watch 2017-07-27 Noiz kontsultatua: 2021-01-16.

Ikus, gainera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]