Edukira joan

Walbach

Walbach
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Ekialde Handia
Departamendua Rhin Garaia
Izen ofizialaWalbach
Posta kodea68230
Geografia
Koordenatuak48°03′44″N 7°13′23″E / 48.0622°N 7.2231°E / 48.0622; 7.2231
Mapa
Azalera5,45 km²
Altitudea274 m, 890 m eta 517 m
MugakideakWintzenheim, Wihr-au-Val, Labaroche, Zimmerbach eta Turckheim
Demografia
Biztanleria936 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 460 (%49,8) (%50,2) 464 alt_right
Dentsitatea172 bizt/km²
walbach.fr

Walbach Frantziako udalerria da, Rhin Garaia departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. Azken erroldaren arabera 936 biztanle zituen 5,5 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Wintzenheim, Wihr-au-Val, Labaroche, Zimmerbach eta Turckheim.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
WalbachWalbach
Població amb 879 habitants (2000)Zimmerbach (1,5 km)
Població amb 1186 habitants (2000)Wihr-au-Val (1,8 km)
Població amb 3731 habitants (2000)Turckheim (4,9 km)
Població amb 7610 habitants (2000)Wintzenheim (5,2 km)
Població amb 2202 habitants (2000)Labaroche (5,4 km)
Població amb 1701 habitants (2000)Wettolsheim (5,7 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak mendiko klima du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima kontinental du, eta Vosgeetako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio oso handiak (1500-2000 mm/urte) urte osoan; negu gogorra (1 °C baino gutxiago))[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1b zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 10,2 °C-koa da, 17,3 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 918 mm-koa da, urtarrilean 10,6 euri-egun eta uztailean 9,7 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Turckheim udalerrian dago, 4,4 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 9,8 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 804,5 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 35,7 °C-koa da, 2015ko abuztuaren 7an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -20 °C-koa da, 1987ko urtarrilaren 13an lortua[oh 1][5].

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[6]

BiztanleriaUrtea30040050060070080090010001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 464 gizon, 460 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
1.09
1.08
 
85-89
 
3.26
3.23
 
80-84
 
5.22
5.39
 
75-79
 
6.30
11.64
 
70-74
 
8.48
10.56
 
65-69
 
8.48
9.48
 
60-64
 
13.91
5.39
 
55-59
 
3.26
6.47
 
50-54
 
7.61
3.23
 
45-49
 
3.26
5.39
 
40-44
 
7.61
9.91
 
35-39
 
8.70
3.23
 
30-34
 
4.35
1.08
 
25-29
 
1.09
0.00
 
20-24
 
3.26
6.47
 
15-19
 
1.09
4.31
 
10-14
 
5.43
8.84
 
5-9
 
4.35
4.31
 
0-4
 
3.26
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Walbach udalerrian 936 biztanle zeuden eta 431 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 2,17 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren (% 44,1). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 26,5 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[9]

936biztanle
431elkarbizitza-unitate
2,17lagun elkarbizitza-unitateko
317familia
Udalerria
% 23
% 44
% 26
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 317 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (190). Guraso bakarreko 25 familietatik 20etan ama zen guraso bakarra. 206 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 50k seme-alaba bakarra zuten etxean, 51k bi, eta 10k hiru edo gehiago.[9]

190
101
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean206
Seme-alaba bat50
Bi seme-alaba51
Hiru seme-alaba10
Lau edo gehiago0

15 urte edo gehiago zituzten 813 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 2,0 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 36,2. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 55-64 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 86,1).[9]

Bakarrik bizi da
15-24% 2
25-39% 6
40-54% 10
55-64% 10
65-79% 19
80 +% 36
Bikotean bizi da
15-24% 6
25-39% 68
40-54% 81
55-64% 86
65-79% 81
80 +% 57

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 57,9 ezkonduta zegoen, eta beste % 16,7 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 6,2 izatezko bikotean eta % 10,6 PACS bidez lotuta). % 14,5 ezkongabeak ziren, % 6,0 alargunak eta % 4,7 dibortziatuak.[9]

Ezkonduta% 57,9
Ezkongabea% 14,5
PACS bidez lotuta% 10,6
Izatezko bikotean% 6,2
Alarguna% 6,0
Dibortziatuta% 4,7

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 48,7), erdi-mailako lanbideak (% 16,2), eskulangileak (% 13,9), goi-mailako langileak (% 12,8). Talde nagusia (erretiratuak, % 48,7) Rhin Garaia departamenduko batez bestekoaren (% 30,5) gainetik dago. Ez zen nekazaririk erregistratu erreferentziazko pertsona gisa.[9]

Udalerria
% 13
% 16
% 14
% 49
Rhin Garaia
% 10
% 16
% 15
% 18
% 30
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 471 etxebizitza zeuden. Horietatik 427 egoitza nagusi ziren, 22 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 23 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (408), eta apartamentuak gutxi ziren (61). Egoitza nagusietatik 386 beren jabearen bizilekuak ziren, 34 alokairuan zeuden, 7 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 7 doan lagata.[10]

471etxebizitza
427egoitza nagusi
408etxe
61apartamentu

Etxebizitza multzoa

427
Egoitza nagusia (427)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (22)Hutsik (23)

Etxe mota

408
61
Etxea (408)Apartamentua (61)

Jabetza egoera

386
Jabeak (386)Alokairuan (34)HLM (7)Doan lagata (7)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (131).[10]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik48
1919-194535
1946-197045
1971-1990131
1991-200583
2006-202073

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (290). Gas sarea zen berogailu mota nagusia (217 etxebizitzatan). 403 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 160 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 256tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela1
2 gela14
3 gela44
4 gela78
5 gela edo gehiago290

Berogailu mota

217
64
59
86
Gas sarea (217)Fuel-olioa (64)Elektrizitatea (59)Gas botila (1)Bestelakoak (86)

Aparkalekua eta ibilgailuak

403aparkalekua
160ibilgailu 1
256ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 509 biztanleetatik 392 aktibo ziren (% 77,0), horietako 375 lanean (% 73,7) eta 18 langabezian (aktiboen % 4,6).

50915-64 urteko biztanle
% 77,0aktibo
% 73,7lanean
% 4,6langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 45,1
25-54 urte% 96,0
55-64 urte% 57,2
Gizonak% 80,2
Emakumeak% 73,8

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 7,1
BEPC, brebeta% 50,0
CAP-BEP% 2,5
Batxilergoa% 3,4
Goi-mailako +2% 8,1
Goi-mailako +3/4% 0,0
Goi-mailako +5% 5,1

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 4,6). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

117 ez-aktibotik 26 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 22,2), 66 erretiraturik zeuden (% 56,4) eta 25 bestelako ez-aktibo ziren (% 21,4).

Ez-aktiboak

% 22
% 56
% 21
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 3]

% 23
% 32
% 16
% 23
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 59 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 375 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

59enplegu udalerrian
% 55,9soldatapeko
% 42,4ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 32.330 eurokoa zen.

32.330 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 27.620 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 31 komertzioetatik, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 5 eraikuntza enpresak ziren, 7 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 2 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 2 finantziazio enpresak ziren, 1 higiezinen enpresa zen, 6 zerbitzu enpresak ziren eta 5 administrazio publikoko enpresak ziren.[11]

2009an zeuden norbanakoentzako 8 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 banku bulegoa, 1 igeltseroa, 2 zurginak, 2 iturginak eta 1 jatetxe.[12]

2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra 120 m2 baino gutxiagoko denda bat zen.[13]

2000. urtean Walbach udalerrian 15 nekazaritza-ustiategi zeuden, 24 hektarea erabiltzen.[14]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.

  1. Estazioko erregistroak 1986ko urtarrilaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
  2. INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  4. Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Trois-Épis_sapc », fiche climatologique. .
  6. Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  7. «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  8. (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
  9. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  12. Nombre d'équipements des services aux particuliers
  13. Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  14. Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]