Edukira joan

Acambay (udalerria)

Acambay
Mexikoko udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Mexiko
Mexikoko estatu Mexikoko estatua
HerriburuaAcambay de Ruíz Castañeda (en) Itzuli
Geografia
Koordenatuak19°57′N 99°53′W / 19.95°N 99.88°W / 19.95; -99.88
Mapa
Azalera46.447 km²
Altitudea2.557 m
Demografia
acambay.gob.mx

Acambay de Ruíz Castañeda Mexikoko udalerri bat da. Mexikoko estatuan kokatua dago. Azken zentsuaren arabera biztanle zituen, 46.447 km²ko azaleran. Herriburua Villa de Acambay de Ruíz Castañeda da.

Udalerriko herririk handienak Acambay de Ruíz Castañeda, Pueblo Nuevo, San Pedro de los Metates, San Antonio Detiña eta Ganzda dira. Honako mapan ikus ditzakezu 10 biztanletik gorako herriak.

Mapa
OpenStreetMaps buruz
Mapsa: erabilera baldintzak
70km
43milia
30
29
28
27
26
25
24
23
22
21
20
19
18
17
16
15
14
13
12
11
10
9
8
7
6
5
4
3
2
1
1
Acambay de Ruíz Castañeda (biztanleria 5,988)
2
Pueblo Nuevo (biztanleria 4,664)
3
San Pedro de los Metates (biztanleria 2,293)
4
San Antonio Detiña (biztanleria 2,230)
5
Ganzda (biztanleria 2,089)
6
San Francisco Shaxni (biztanleria 2,073)
7
Puentecillas (biztanleria 1,947)
8
La Caridad (biztanleria 1,463)
9
Tixmadejé Chiquito (biztanleria 1,454)
10
Boshindó (biztanleria 1,315)
11
Pathé (biztanleria 1,266)
12
San Juanico sector uno (biztanleria 1,248)
13
Doxtejé Centro (biztanleria 1,240)
14
Doxtejé Barrio Uno (biztanleria 1,238)
15
Santa María la Loma (biztanleria 1,188)
16
Los Pilares (biztanleria 1,177)
17
Santa María Tixmadejé (biztanleria 1,130)
18
Conejeras (biztanleria 1,095)
19
Ejido San Francisco Shaxni (biztanleria 1,007)
20
La Estancia Sector I (biztanleria 952)
21
San Ildefonso (San Ildefonso Yolotepec) (biztanleria 951)
22
Las Arenas (San Agustín) (biztanleria 902)
23
La Venta (Barrio la Venta) (biztanleria 775)
24
Santa Lucía (biztanleria 704)
25
San Juanico Sector Dos (biztanleria 668)
26
San José Agostadero (biztanleria 587)
27
Esdoca (Esdoca Centro) (biztanleria 437)
28
El Capulín (Barrio el Capulín la Loma) (biztanleria 435)
29
San José Boctó (biztanleria 404)
30
La Teresa (Santa Teresa) (biztanleria 339)

2020ko Mexikoko biztanleria eta etxebizitza-erroldaketaren arabera 67.872 biztanle zeuden. Biztanleen % 29,7 14 urtetik beherakoak ziren eta % 7,8 65 urtetik gorakoak. 100 emakumeko, 92,5 gizon zeuden, eta 15 urtetik gorako 100 emakumeko, 88,4 gizon zeuden adin-talde horretan.[1]

Biztanleria-piramidea 2020
Guztira: 32.615 gizon, 35.252 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.74
 
85+
 
1.18
0.82
 
80-84
 
0.95
1.47
 
75-79
 
1.49
1.94
 
70-74
 
2.02
2.58
 
65-69
 
2.42
3.22
 
60-64
 
3.26
3.77
 
55-59
 
3.84
4.86
 
50-54
 
4.67
5.16
 
45-49
 
5.52
5.84
 
40-44
 
6.10
6.06
 
35-39
 
6.70
6.41
 
30-34
 
7.25
7.57
 
25-29
 
8.27
8.16
 
20-24
 
8.58
10.01
 
15-19
 
9.54
10.80
 
10-14
 
9.92
10.39
 
5-9
 
9.50
10.20
 
0-4
 
8.79
Iturria: Datu hauek Mexiko Erroldatik eskuratu dira. Erroldako jatorrizko datuak ikus daitezke erreferentzian[2]. Datuak aldatzeko, begiratu Wikimedia Commonsetik kargatutako fitxategia.

Etniak eta hizkuntzak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleen % 12,6k hizkuntza indigenaren bat hitz egiten zuen (5 urte baino gehiago zuten 8.567 biztanlek). Haietatik, % 97,2k gaztelania ere bazekiten eta % 1,4k ez zekiten gaztelaniarik. Bestalde, biztanleen % 3,0k bere burua afromexikartzat edo afro-ondorengotzat jotzen zuen. Hitz egiten den hizkuntza indigena nagusia otomiera (% 12,2) da.[3][4]

Hizkuntza indigenak
Biztanleriaren gaineko ehunekoa
12,2 %
87,8 %
Otomiera Hizkuntza indigena nabarmenik ez

Jaioterriari dagokionez, biztanleen % 93,4 udalerria dagoen estatuan jaio ziren eta % 5,8 beste estatu batean. Gainera, % 0,7 atzerrian jaiotakoak ziren (atzerrian jaiotakoen artean, 100 emakumeko 106,6 gizon). Estatu arteko migrazio berriari dagokionez (2015-2020), beste estatu batetik 1.970 lagun iritsi ziren udalerrira (biztanleriaren % 1,9), eta 1.535 lagunek udalerria utzi zuten beste estatu batera joateko. Atzerrira emigratu zutenen artean, arrazoi nagusiak familia (% 60,6) eta lana (% 17,7) izan ziren.[5][6]

Migrazioa
Jaioterria
93,4 %
Estatu berean jaioak Beste estatu batean jaioak Atzerrian jaioak
Nazioarteko emigrazioaren arrazoia
17,7 %
60,6 %
8,8 %
Lana Familia Hezkuntza Segurtasunik eza Bestelakoa

Udalerrian 17.393 etxegune zeuden. Batez beste, etxegune bakoitzak 3,9 kide zituen eta % 30,8etan emakumezkoa zen buru. Egoera zibilari dagokionez, 12 urte eta gehiagoko biztanleen % 55,1 ezkonduta edo izatezko bikotekidea zuen, % 34,9 ezkongabea zen eta % 10,0 lehenago ezkondua (banandua, dibortziatua edo alarguna) zen. Ugalkortasunari dagokionez, emakumeko bizirik jaiotako seme-alaben batez bestekoa 2,61 zen.[7]

Egoera zibila
12 urte eta gehiagoko biztanleria
55,1 %
34,9 %
10,0 %
Ezkondua edo izatezko bikotea Ezkongabea Lehenago ezkondua

INEGIren 2020ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 23.788 etxebizitza zeuden. Horietatik 17.393 (% 73,1) modu partikularrean okupatuta zeuden, 4.292 (% 18,0) hutsik eta 2.103 (% 8,8) aldi baterako erabilerakoak. Etxebizitza okupatu bakoitzean batez beste 3,9 biztanle bizi ziren, guztira 67.872 biztanle udalerrian.[8]

23.788etxebizitza
17.393okupatuta
67.872biztanle
3,9biztanle/etxebizitza, batez beste

Etxebizitza multzoa

17.393
4.292
2.103
Okupatuta (17.393)Hutsik (4.292)Aldi baterakoa (2.103)

Gela kopuruari dagokionez, gehienek hiru gela edo gehiago zituzten (13.400, % 77,1), 3.165 (% 18,2) bi gelakoak eta 813 (% 4,7) gela bakarrekoak. Oinarrizko zerbitzuei begira, ia etxebizitza guztiek argindarra (% 97,4), hodi bidezko ura (% 89,6) eta saneamendua (% 79,0) zituzten, eta % 74,6 hirurak batera. Ondasun iraunkorrei dagokienez, % 67,6 hozkailua zuten eta % 36,8 garbigailua; sakelako telefonoa ia orokorra zen (% 77,0), baina telefono finkoa askoz gutxiagotan (% 11,2). Interneteko konexioa % 17,1an zegoen eta ordenagailua % 14,2an. Etxebizitzen % 3,2k ez zuen inolako ondasunik, eta % 4,2k ez zuen inolako informazio- eta komunikazio-teknologiarik.[8]

Gela kopurua

1 gela813
2 gela3.165
3 gela edo gehiago13.400

Oinarrizko zerbitzuak

% 97,4argindarra
% 89,6hodizko ura
% 79,0saneamendua
% 74,6hirurak batera

Ondasunak eta IKT

Hozkailua% 67,6
Sakelakoa% 77,0
Garbigailua% 36,8
Internet% 17,1
Autoa% 36,2
Ordenagailua% 14,2
Telefono finkoa% 11,2

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. (Gaztelaniaz) Censo de Población y Vivienda 2020: Principales resultados por localidad (ITER). INEGI (kontsulta data: 2026-09-06).
  2. (Gaztelaniaz) Geografía(INEGI), Instituto Nacional de Estadística y. «Censo de Población y Vivienda (CPV) 2020» www.inegi.org.mx (kontsulta data: 2026-09-06).
  3. (Gaztelaniaz) Censo de Población y Vivienda 2020: Principales resultados por localidad (ITER). INEGI (kontsulta data: 2026-09-06).
  4. (Gaztelaniaz) Banco de Indicadores: Lengua indígena. INEGI (kontsulta data: 2026-09-06).
  5. (Gaztelaniaz) Censo de Población y Vivienda 2020: Principales resultados por localidad (ITER). INEGI (kontsulta data: 2026-09-06).
  6. (Gaztelaniaz) Banco de Indicadores: Migración. INEGI (kontsulta data: 2026-09-06).
  7. (Gaztelaniaz) Censo de Población y Vivienda 2020: Principales resultados por localidad (ITER). INEGI (kontsulta data: 2026-09-06).
  8. 1 2 (Gaztelaniaz) «Principales resultados por localidad (ITER)» Censo de Poblacion y Vivienda 2020 (INEGI).

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]