Edukira joan

Kosta Urdina

Kosta Urdina
MotaItsasertza eta riviera (en) Itzuli
Geografia
Mapa
Koordenatuak43°19′12″N 6°39′54″E / 43.32°N 6.665°E / 43.32; 6.665
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Proventza-Alpeak-Kosta Urdina
Babestutako-eremuaPort-Crosko parke nazionala

Kosta Urdina edo Côte d'Azur[1] (frantsesez kot dazyʁ ahoskatua; okzitanieraz: Còsta d'Azur ,ˈkɔstɔ daˈzyʀ ahoskatua) Mediterraneoaren itsasertz-parte ezagun bat da, Frantziako eta Okzitaniako hegoaldeko kostaldea hartzen duena.

Kostako udalerriak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
The 46 coastal municipalities from west to east
UdalerriaBiztanleria
(2018-1-1)
Departamendua
Cassis7.027Rodanoren Ahoak
La Ciotat35.281Rodanoren Ahoak
Saint-Cyr-sur-Mer11.580Var
Bandol8.404Var
Sanary-sur-Mer16.696Var
Six-Fours-les-Plages33.665Var
Saint-Mandrier-sur-Mer5.979Var
La Seyne-sur-Mer62.888Var
Ollioules13.771Var
Toulon176.198Var
La Garde25.380Var
Le Pradet10.265Var
Carqueiranne9.555Var
Hyères55.069Var
La Londe-les-Maures10.389Var
Bormes-les-Mimosas8.223Var
Le Lavandou5.981Var
Rayol-Canadel-sur-Mer689Var
Cavalaire-sur-Mer7.499Var
La Croix-Valmer3.778Var
Ramatuelle2.079Var
Saint-Tropez4.103Var
Gassin2.586Var
Cogolin11.556Var
Grimaud4.553Var
Fréjus53.786Var
Sainte-Maxime14.240Var
Roquebrune-sur-Argens14.626Var
Saint-Raphaël35.633Var
Théoule-sur-Mer1.350Itsas Alpeak
Mandelieu-la-Napoule21.836Itsas Alpeak
Cannes73.965Itsas Alpeak
Vallauris27.072Itsas Alpeak
Antibes72.915Itsas Alpeak
Villeneuve-Loubet15.780Itsas Alpeak
Cagnes-sur-Mer51.411Itsas Alpeak
Saint-Laurent-du-Var28.511Itsas Alpeak
Niza341.032Itsas Alpeak
Saint-Jean-Cap-Ferrat1.533Itsas Alpeak
Beaulieu-sur-Mer3.731Itsas Alpeak
Villefranche-sur-Mer5.064Itsas Alpeak
Èze2.225Itsas Alpeak
Cap-d’Ail4.529Itsas Alpeak
Monako38.100
Roquebrune-Cap-Martin12.824Itsas Alpeak
Menton30.231Itsas Alpeak
Guztira (46)1.383.588

2006ko datuen arabera, urte hartan 10 milioi turista baino gehiago hurbildu zen ingurune honetara: %52 atzerritarrak ziren, eta %25 hegazkinez iritsi ziren. 500.000 pertsona kongresuetan aritu zen, eta beste 500.000 pertsona "Haut Pays" izenekoan egon zen. 3 milioi bisitarik museo edo monumentuetarako sarrerak erosi zituzten.

Guztira, 75.000 lanpostu sortu zuten arlo honetan, Itsas Alpeak departamenduko guztien artean %18.

Eskualdeko klima nagusia mediterraneoa da, tokian tokiko mikroklimak izan arren. Parisen baino euri gehiago egiten du eta eskualdeko haize nagusiak ipar-mendebaldeko mistral hotza eta hegoaldeko siroko beroa dira.

    Datu klimatikoak (Niza (1981–2010))    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Erregistraturiko tenperatura maximoa (°C) 22.5 25.8 26.1 26.0 30.3 36.8 36.3 37.7 33.9 29.9 25.4 22.0 37.7
Batez besteko tenperatura maximoa (°C) 13.1 13.4 15.2 17 20.7 24.3 27.3 27.7 24.6 21.0 16.6 13.8 19.6
Batez besteko tenperatura minimoa (°C) 5.3 5.9 7.9 10.2 14.1 17.5 20.3 20.5 17.3 13.7 9.2 6.3 12.4
Erregistraturiko tenperatura minimoa (°C) -7.2 -5.8 -5.0 2.9 3.7 8.1 11.7 11.4 7.6 4.2 0.1 -2.7 -7.2
Pilatutako prezipitazioa (mm) 69.0 44.7 38.7 69.3 44.6 34.3 12.1 17.8 73.1 132.8 103.9 92.7 733
Prezipitazio egunak (≥ 1 mm) 6 5 5 7 5 4 2 2 5 7 7 6 61
Eguzki orduak 158 171 217 224 267 306 348 316 242 187 149 139 2724
Iturria: [2]

Kosta Urdineko berezko mintzairak okzitanieraren eta ligurieraren (hizkuntza galo-italikoa hau) aldaerak dira berez. Frantsesaren diglosiak 20. mendean zehar ia desagertaraziak dira mintzaira horiek dena dela.

Liguriera Frantzian

Goiko mapak erakusten ditu ligurieraren mintzairak. figoun mintzairaren herriak berdez, eta monakoera. Monakon. Urdinez ageri diren ekialdeko mintzairak liguriera dira halaber, baina Kosta Urdinean barik mendialdeko herrietan hitz egiten dira.

Kosta Urdineko mintzaira okzitaniarren artean, izen berezia duten nizera eta mentonera aipa daitezke, Niza eta inguruetan mintzatua bata, Menton eta bere haranean bestea.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. Euskaltzaindiko Exonomastika Batzordea: «Kosten izenak», Euskera, LII, 2007, 3.
  2. 1981–2010 Data. 2012ko uztaila.[Betiko hautsitako esteka]

Ikus, gainera

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Geografia
Frantzia
Artikulu hau Frantziako geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.