Edukira joan

Minzac

Wikipedia, Entziklopedia askea
Minzac
Frantziako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Akitania Berria
Departamendua Dordoina
BarrutiBergeraceko barrutia
Kantonamenducanton of Villefranche-de-Lonchat
Izen ofizialaMinzac
Posta kodea24610
Geografia
Koordenatuak44°58′20″N 0°02′14″E / 44.9722°N 0.0372°E / 44.9722; 0.0372
Mapa
Azalera15,91 km²
Altitudea26 m, 96 m eta 58 m
MugakideakGours, Montpeyroux, Moulin-Neuf, Francs, Puynormand, Les Salles-de-Castillon eta Villefranche-de-Lonchat
Demografia
Biztanleria495 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 259 (%52,6) (%47,4) 233 alt_right
Dentsitatea31 bizt/km²

Minzac (frantsesez eta ofizialki: Minzac) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Dordoina departamenduan dago, Akitania Berria eskualdean. Azken erroldaren arabera 495 biztanle zituen 15,9 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Gours, Montpeyroux, Moulin-Neuf, Francs, Puynormand, Les Salles-de-Castillon eta Villefranche-de-Lonchat.

Mapa
Minzac eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
MinzacMinzac
Població amb 403 habitants (2000)Gours (2,6 km)
Població amb 304 habitants (2000)Puynormand (3,3 km)
Població amb 160 habitants (2000)Tayac (4,3 km)
Població amb 207 habitants (2000)Francs (4,4 km)
Població amb 840 habitants (2000)Moulin-Neuf (4,6 km)

Klima

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima ozeaniko aldatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfa motakoa da: klima epela, uda beroa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeanikoa du, eta Akitania eta Gaskoiniako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio ugariak udaberrian; uda beroa (19,5 °C); haize ahulak; ekaitzak maiz udan)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 12,7 °C-koa da, 15 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 847 mm-koa da, urtarrilean 11,9 euri-egun eta uztailean 6,6 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Saint-Émilion udalerrian dago, 18,7 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 13,9 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 798,1 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 42,1 °C-koa da, 2026ko ekainaren 23an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -12 °C-koa da, 2012ko otsailaren 9an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 13,0 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (21,0 °C) eta hotzena urtarrila (5,8 °C). Urteko prezipitazioa 840 mm-koa da; hilabeterik euritsuena abendua da (90 mm) eta lehorrena uztaila (49 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,23 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (12,4 °C) baino 1,3 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2011, 2020, 2022, 2023 eta 2025. Urterik beroena 2022 izan zen (14,5 °C) eta hotzena 1963 (11,3 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Minzac)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 5.8 6.3 9.5 12.0 15.9 19.4 21.0 20.7 17.0 13.5 8.8 6.3 13.0
Pilatutako prezipitazioa (mm) 78 61 60 79 72 66 49 58 67 72 89 90 840
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (12,4 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+0,5−0,4+1,1+0,8+1,3+1,3+0,4+0,9−0,4+0,2+0,5+0,5
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 25 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (12,4 °C)
+3 °C−3 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea2004006008001000120014001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 233 gizon, 259 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
1.93
2.15
 
90-94
 
1.93
6.87
 
85-89
 
1.93
4.29
 
80-84
 
3.86
6.87
 
75-79
 
3.86
6.87
 
70-74
 
8.11
11.16
 
65-69
 
8.11
2.15
 
60-64
 
0.00
4.29
 
55-59
 
6.18
4.29
 
50-54
 
6.18
9.01
 
45-49
 
1.93
6.87
 
40-44
 
6.18
11.16
 
35-39
 
8.11
4.29
 
30-34
 
3.86
4.29
 
25-29
 
10.04
0.00
 
20-24
 
3.86
2.15
 
15-19
 
10.04
2.15
 
10-14
 
3.86
6.87
 
5-9
 
3.86
4.29
 
0-4
 
6.18
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Minzac udalerrian 495 biztanle zeuden eta 220 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 2,25 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren (% 42,7). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 24,1 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[10]

495biztanle
220elkarbizitza-unitate
2,25lagun elkarbizitza-unitateko
167familia
Udalerria
% 26
% 43
% 24
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 167 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (94). Guraso bakarreko 16 familietatik 10etan ama zen guraso bakarra. 105 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 26k seme-alaba bakarra zuten etxean, 26k bi, eta 10k hiru edo gehiago.[10]

94
57
16
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean105
Seme-alaba bat26
Bi seme-alaba26
Hiru seme-alaba10
Lau edo gehiago0

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 38,2), eskulangileak (% 25,9), enplegatuak (% 11,8), artisau, merkatari eta enpresa-buruak (% 7,3). Talde nagusia (erretiratuak, % 38,2) Dordoina departamenduko batez bestekoaren (% 40,6) azpitik dago. Ez zen nekazaririk erregistratu erreferentziazko pertsona gisa.[10]

Udalerria
% 12
% 26
% 38
Dordoina
% 12
% 15
% 13
% 41
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, udalerrian 257 etxebizitza zeuden. Horietatik 214 egoitza nagusi ziren, 25 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 18 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (239), eta apartamentuak gutxi ziren (2). Egoitza nagusietatik 195 beren jabearen bizilekuak ziren, 14 alokairuan zeuden, 0 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 5 doan lagata.[11]

257etxebizitza
214egoitza nagusi
239etxe
2apartamentu

Etxebizitza multzoa

214
25
Egoitza nagusia (214)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (25)Hutsik (18)

Etxe mota

239
Etxea (239)Apartamentua (2)

Jabetza egoera

195
Jabeak (195)Alokairuan (14)Doan lagata (5)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1919 aurretik artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (84).[11]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik84
1919-194513
1946-197011
1971-199036
1991-200523
2006-202046

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (121). 99 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 174 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 81 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 127tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela9
2 gela3
3 gela27
4 gela53
5 gela edo gehiago121

Berogailu mota

25
76
99
Gas sarea (1)Fuel-olioa (25)Elektrizitatea (76)Gas botila (12)Bestelakoak (99)

Aparkalekua eta ibilgailuak

174aparkalekua
81ibilgailu 1
127ibilgailu 2+

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 302 biztanleetatik 238 aktibo ziren (% 78,8), horietako 212 lanean (% 70,2) eta 26 langabezian (aktiboen % 10,9).

30215-64 urteko biztanle
% 78,8aktibo
% 70,2lanean
% 10,9langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 44,4
25-54 urte% 92,0
55-64 urte% 65,2
Gizonak% 80,1
Emakumeak% 77,5

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 21,4
BEPC, brebeta% 25,0
CAP-BEP% 12,0
Batxilergoa% 3,6
Goi-mailako +2% 2,9
Goi-mailako +3/4% 33,3
Goi-mailako +5% 0,0

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 10,9). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

64 ez-aktibotik 23 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 35,9), 20 erretiraturik zeuden (% 31,2) eta 21 bestelako ez-aktibo ziren (% 32,8).

Ez-aktiboak

% 36
% 31
% 33
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 4]

% 12
% 9
% 21
% 30
% 27
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 43 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 212 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 5]

43enplegu udalerrian
% 46,5soldatapeko
% 53,5ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 24.590 eurokoa zen.

24.590 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 24.150 €

2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 267 ziren, horien artean 176 aktiboak ziren eta 91 inaktiboak ziren. 176 pertsona aktiboetatik 162 lanean zeuden (87 gizon eta 75 emakume) eta 14 langabezian zeuden (2 gizon eta 12 emakume). 91 pertsona inaktiboetatik 36 erretiraturik zeuden, 25 ikasten zeuden eta 30 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.[12]

Diru sarrerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an Minzac udalerrian 159 unitate fiskal zeuden, 413 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 15.270 euro zen.[13]

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 14 komertzioetatik, 5 eraikuntza enpresak ziren, 3 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 2 higiezinen enpresak ziren, 1 zerbitzu enpresa zen, 1 administrazio publikoko enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.[14]

2009an zeuden norbanakoentzako 7 zerbitzu publikoetatik, 1 igeltseroa zen, 1 margolaria, 2 zurginak, 2 iturginak eta 1 higiezinen agentzia.[15]

2000. urtean Minzac udalerrian 14 nekazaritza-ustiategi zeuden, 154 hektarea erabiltzen.[16]

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Estazioko erregistroak 1995ko urtarrilaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 3,3 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  5. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Saint-Émilion », fiche climatologique. .
  6. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  9. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  12. ↑ Emploi et population active 1999 et 2007
  13. ↑ Revenus fiscaux des ménages en 2008
  14. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  15. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  16. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Minzac&oldid=11337333"(e)tik eskuratuta