Edukira joan

Paray-Vieille-Poste

Paray-Vieille-Poste
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Île-de-France
DepartamenduaSeine-et-Oise
AlkateaAlain Védère (en) Itzuli
Izen ofizialaParay-Vieille-Poste
Paray
Posta kodea91550 eta 94390
Geografia
Koordenatuak48°42′29″N 2°21′46″E / 48.7081°N 2.3628°E / 48.7081; 2.3628
Mapa
Azalera6,14 km²
Altitudea82 m, 94 m eta 85 m
MugakideakRungis, Savigny-sur-Orge, Athis-Mons, Morangis, Wissous, Orly eta Villeneuve-le-Roi
Demografia
Biztanleria8.202 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 3.891 (%47,4) (%43,5) 3.566 alt_right
Dentsitatea1.336 bizt/km²
Informazio gehigarria
Hiri senidetuakPéruwelz
paray-vieille-poste.fr

Paray-Vieille-Poste Frantziako udalerria da, Essonne departamenduan dagoena, Île-de-France eskualdean. Azken erroldaren arabera 8.202 biztanle zituen 6,14 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Rungis, Savigny-sur-Orge, Athis-Mons, Morangis, Wissous, Orly eta Villeneuve-le-Roi.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Paray-Vieille-Poste
Població amb 30462 habitants (2000)Athis-Mons (1,5 km)
Població amb 11511 habitants (2000)Morangis (2,6 km)
Població amb 5112 habitants (2000)Wissous (3,3 km)


CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak Erdialdeko eta Iparraldeko lautaden klima ozeaniko degradatua du[1]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeaniko aldatua du, eta Parisko arroaren hego-mendebaldeako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio urriak, batez ere udaberrian (120-150 mm); negu hotza (3,5 °C))[2].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 11,6 °C-koa da, 15,5 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 632 mm-koa da, urtarrilean 10,6 euri-egun eta uztailean 7,8 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Athis-Mons udalerrian dago, 2,7 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 12,1 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 622,2 mm-koa delarik[3]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 41,9 °C-koa da, 2019ko uztailaren 25an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -16,8 °C-koa da, 1985ko urtarrilaren 17an lortua[oh 1][3].

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[4]

BiztanleriaUrtea0200040006000800010.0001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 3.915 gizon, 4.024 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.13
 
95+
 
0.97
1.30
 
90-94
 
1.37
1.97
 
85-89
 
3.40
3.47
 
80-84
 
3.43
3.55
 
75-79
 
3.98
4.98
 
70-74
 
3.98
5.21
 
65-69
 
5.77
5.62
 
60-64
 
4.80
7.66
 
55-59
 
8.28
7.43
 
50-54
 
4.45
5.06
 
45-49
 
7.43
6.00
 
40-44
 
5.12
5.90
 
35-39
 
5.14
5.62
 
30-34
 
6.41
7.20
 
25-29
 
6.56
6.03
 
20-24
 
4.92
6.72
 
15-19
 
3.65
4.57
 
10-14
 
7.08
5.49
 
5-9
 
6.64
6.08
 
0-4
 
6.64
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[5].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Paray-Vieille-Poste udalerrian 8.127 biztanle zeuden eta 3.428 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 2,37 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 30,1), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[7]

8.127biztanle
3.428elkarbizitza-unitate
2,37lagun elkarbizitza-unitateko
2.347familia
Udalerria
% 28
% 24
% 15
% 30
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 2.347 familia zeuden, eta horien artean seme-alabak etxean zituzten bikoteak ziren ugarienak (965). Guraso bakarreko 525 familietatik 371etan ama zen guraso bakarra. 1.074 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 563k seme-alaba bakarra zuten etxean, 499k bi, eta 211k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 965 bikoteetatik 58tan (% 6,0) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[7]

857
965
525
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean1.074
Seme-alaba bat563
Bi seme-alaba499
Hiru seme-alaba158
Lau edo gehiago53

15 urte edo gehiago zituzten 6.730 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 2,1 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 36,0. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 65-79 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 67,3). 80 urte edo gehiagoko 539 biztanleetatik 497 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 42 kolektibitateren batean.[7]

Bakarrik bizi da
15-24% 2
25-39% 13
40-54% 11
55-64% 18
65-79% 23
80 +% 36
Bikotean bizi da
15-24% 8
25-39% 55
40-54% 65
55-64% 67
65-79% 67
80 +% 47

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 41,8 ezkonduta zegoen, eta beste % 13,2 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 9,5 izatezko bikotean eta % 3,7 PACS bidez lotuta). % 33,3 ezkongabeak ziren, % 6,9 alargunak eta % 4,8 dibortziatuak.[7]

Ezkonduta% 41,8
Ezkongabea% 33,3
Izatezko bikotean% 9,5
Alarguna% 6,9
Dibortziatuta% 4,8
PACS bidez lotuta% 3,7

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 29,7), erdi-mailako lanbideak (% 16,3), enplegatuak (% 15,7), goi-mailako langileak (% 11,8). Talde nagusia (erretiratuak, % 29,7) Essonne departamenduko batez bestekoaren (% 23,5) gainetik dago. 5 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 0,1).[7]

Udalerria
% 12
% 16
% 16
% 11
% 30
% 9
Essonne
% 19
% 19
% 17
% 12
% 24
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 3.725 etxebizitza zeuden. Horietatik 3.428 egoitza nagusi ziren, 58 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 239 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (2.190), eta apartamentuak gutxi ziren (1.495). Egoitza nagusietatik 1.943 beren jabearen bizilekuak ziren, 1.235 alokairuan zeuden, 568 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 249 doan lagata.[8]

3.725etxebizitza
3.428egoitza nagusi
2.190etxe
1.495apartamentu

Etxebizitza multzoa

3.428
Egoitza nagusia (3.428)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (58)Hutsik (239)

Etxe mota

2.190
1.495
Etxea (2.190)Apartamentua (1.495)

Jabetza egoera

1.943
1.235
568
Jabeak (1.943)Alokairuan (1.235)HLM (568)Doan lagata (249)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1946-1970 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (1.168).[8]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik31
1919-1945238
1946-19701.168
1971-1990895
1991-2005415
2006-2020533

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (1.083). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (1.517 etxebizitzatan). 2.258 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 1.521 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 1.207tan bi edo gehiago.[8]

Gela kopurua

1 gela449
2 gela439
3 gela765
4 gela691
5 gela edo gehiago1.083

Berogailu mota

1.369
372
1.517
Gas sarea (1.369)Fuel-olioa (372)Elektrizitatea (1.517)Gas botila (29)Bestelakoak (140)

Aparkalekua eta ibilgailuak

2.258aparkalekua
1.521ibilgailu 1
1.207ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 5.052 biztanleetatik 3.628 aktibo ziren (% 71,8), horietako 3.298 lanean (% 65,3) eta 330 langabezian (aktiboen % 9,1).

5.05215-64 urteko biztanle
% 71,8aktibo
% 65,3lanean
% 9,1langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 41,8
25-54 urte% 82,9
55-64 urte% 65,7
Gizonak% 71,7
Emakumeak% 71,9

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 12,1
BEPC, brebeta% 13,2
CAP-BEP% 10,7
Batxilergoa% 10,2
Goi-mailako +2% 6,3
Goi-mailako +3/4% 5,5
Goi-mailako +5% 6,0

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 9,1). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

1.424 ez-aktibotik 460 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 32,3), 253 erretiraturik zeuden (% 17,8) eta 712 bestelako ez-aktibo ziren (% 50,0).

Ez-aktiboak

% 32
% 18
% 50
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 3]

% 9
% 20
% 29
% 27
% 15
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 4.267 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 3.298 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

4.267enplegu udalerrian
% 92,5soldatapeko
% 7,4ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 28.010 eurokoa zen, eta biztanleen % 14 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

28.010 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 27.940 €
% 14,0pobrezia-tasa▼ Dep.: % 15,4

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 476 komertzioetatik, 4 erauzte enpresak ziren, 5 janari enpresak ziren, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 2 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresak ziren, 15 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 82 eraikuntza enpresak ziren, 126 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 33 garraio enpresak ziren, 33 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 7 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 18 finantziazio enpresak ziren, 26 higiezinen enpresak ziren, 61 zerbitzu enpresak ziren, 43 administrazio publikoko enpresak ziren eta 20 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[9]

2009an zeuden norbanakoentzako 129 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 4 banku bulegoak, 1 funeraria, 9 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 2 autoeskolak, 17 igeltseroak, 11 margolariak, 11 zurginak, 17 iturginak, 8 argiketariak, 9 eraikuntza enpresak, 8 ile apaindegiak, 1 albaitaria, 1 aldi baterako lan enpresa, 18 jatetxeak, 7 higiezinen agentziak eta 4 apaindegiak.[10]

2009an zeuden 29 establezimendu komertzialetatik, 4 120 m2 baino gutxiagoko dendak, 3 okindegiak, 5 harategiak, 2 liburu dendak, 5 arropa dendak, 2 etxerako tresna dendak, 1 elektrotresna denda zen, 3 lurrin-dendak eta 4 lore-dendak ziren.[11]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an 4 botika eta 3 anbulantzia zegoen.

2009an 2 haur-eskola eta 2 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Paray-Vieille-Poste udalerrian Bigarren Hezkuntzako ikastetxe bat zegoen 427 ikaslekin.

  1. Estazioko erregistroak 1921ko martxoaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
  2. INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  4. Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  3. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Orly », fiche climatologique. .
  4. Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  5. «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  6. (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
  7. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  8. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  9. Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  10. Nombre d'équipements des services aux particuliers
  11. Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]