Edukira joan

San Lorenzo de El Escorial

Wikipedia, Entziklopedia askea
San Lorenzo de El Escorial
Espainiako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Espainia
Autonomia Madrilgo Erkidegoa
AlkateaJose Luis Fernandez-Quejo del Pozo
Izen ofizialaSan Lorenzo de El Escorial
Posta kodea28200
INEk ezarritako kodea28131
HerriburuaSan Lorenzo de El Escorial
Geografia
Koordenatuak40°35′37″N 4°08′34″W / 40.5936°N 4.1428°W / 40.5936; -4.1428
Mapa
Azalera56,4 km²
Altitudea1.032 m
MugakideakGuadarrama, Galapagar, El Escorial, Zarzalejo, Santa María de la Alameda eta Peguerinos
Demografia
Biztanleria18.872 (2025)
alt_left 9.939 (%52,5) (%47,5) 9.003 alt_right
Dentsitatea335 bizt/km²
Informazio gehigarria
Hiri senidetuakSaint-Quentin eta San Lorenzo
MatrikulaM
sanlorenzodeelescorial.org

San Lorenzo de El Escorial Madrilgo Erkidegoko udalerria da, Cuenca del Guadarrama eskualdean dagoena. Udalerri honetan hain ospetsua den El Escorial monasterioa kokatzen da.

Azken erroldaren arabera 18.872 biztanle zituen 56,4 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Guadarrama, Galapagar, El Escorial, Zarzalejo, Santa María de la Alameda eta Peguerinos.

Mapa
San Lorenzo de El Escorial eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Biztanleriaren tamainaUrtea12.00013.00014.00015.00016.00017.00018.00019.000200020052010201520202025San Lorenzo de El EscorialBiztanleriaren estatistikaOharra: grafiko hau Wikidatan jasotako datuetatik egin da, automatikoki. Daturen bat aldatu edo eguneratu behar izanez gero, egizu Wikidatan bertan.
Biztanleria-piramidea 2025
Guztira: 9.003 gizon, 9.939 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.01
 
100+
 
0.06
0.14
 
95-99
 
0.71
0.70
 
90-94
 
1.66
1.48
 
85-89
 
2.40
2.11
 
80-84
 
3.28
3.44
 
75-79
 
3.99
4.28
 
70-74
 
4.32
6.62
 
65-69
 
6.24
7.69
 
60-64
 
7.62
8.24
 
55-59
 
8.79
8.40
 
50-54
 
8.60
7.85
 
45-49
 
7.98
6.15
 
40-44
 
6.20
5.31
 
35-39
 
4.94
5.59
 
30-34
 
4.88
5.66
 
25-29
 
4.89
5.88
 
20-24
 
5.72
6.43
 
15-19
 
6.05
5.81
 
10-14
 
5.10
4.87
 
5-9
 
3.61
3.34
 
0-4
 
2.95
Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1]

Jatorria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 30,5 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 33,5) azpitik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 17,5 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 18,6 —probintzian % 24,9—.

Biztanleria jaiolekuaren arabera Madrilgo mapa
Udal
Prob
Best
Esta
Udalerri berean · % 30,5Probintzia berean · % 33,3Beste erkidegoa · % 17,5Estatutik kanpo · % 18,6
Jaiolekua bizilekuarekin alderatuta (2025). Iturria: INE.

Biztanleria atzerritarra

Espainiar estatutik kanpo jaiotako 3.530 biztanleren artean, gehienak Amerikan jaioak dira (% 61,4)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Maroko, Peru, Argentina dira.

Atzerrian jaiotakoak, eskualdeka
Amer
Euro
Afri
Amerika · % 61,4Europa · % 22,6Afrika · % 12Asia · % 3,9Ozeania · % 0,2
Espainiar estatutik kanpo jaiotakoak, eskualdeka (2025). Iturria: INE.
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera
◄ gizonezkoakjaioterriaemakumezkoak ►
202
Maroko
155
131
Peru
147
127
Argentina
146
127
Dominikar Errepublika
135
107
Kolonbia
155
117
Venezuela
138
55
Ekuador
80
36
Ukraina
95
54
Errumania
72
54
Erresuma Batua
39
40
Kuba
46
39
Ameriketako Estatu Batuak
46
27
Brasil
54
38
Txile
42
37
Mexiko
42
34
Alemania
38
35
Bulgaria
33
24
Honduras
37
25
Frantzia
34
25
Txina
28
15
Errusia
28
23
Uruguai
19
10
Nikaragua
30
13
Paraguai
27
25
Italia
14
15
Bolivia
23
6
Polonia
16
2
Filipinak
19
8
Suitza
13
10
Belgika
10
5
Ginea Ekuatoriala
12
8
Portugal
9
1
India
14
8
Herbehereak
6
6
Moldavia
8
4
Irlanda
6
1
Kanada
8
2
Aljeria
3
1
Senegal
4
0
Suedia
5
0
Danimarka
4
2
Nigeria
1
2
Gambia
0
2
Pakistan
0
1
Finlandia
0
1
Lituania
0
1
Mali
0
1
Mauritania
0
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera (2025). Iturria: INE.

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 9.925 etxebizitza zeuden: 7.039 (% 70,9) nagusiak eta 2.886 (% 29,1) ez-nagusiak.[4] Kontsumo elektrikoaren arabera, 1.122 (% 11,3) noizbehinkako erabilerakoak ziren eta 739 (% 7,4) hutsik zeuden.[5] INEren estatistika esperimentalaren arabera, 2026ko maiatzean 35 etxebizitza turistiko zeuden udalerrian, guztira 156 plazarekin (4,46 plaza etxebizitzako).[6]

9.925etxebizitza
7.039etxegune
739hutsik (% 7,4)
35etxebizitza turistiko (2026) Madrilgo mapa

Etxebizitza multzoa Madrilgo mapa

7.039
2.886
Etxebizitza nagusia (7.039)Ez-nagusia (bigarrena edo hutsa) (2.886)

Erabilera-intentsitatea (kontsumo elektrikoa) Madrilgo mapa

8.064
1.122
Okupatuak (8.064)Noizbehinkakoak (1.122)Hutsik (739)

Guztira 7.039 etxegune zeuden, eta horietatik 1.979 (% 28,1) pertsona bakarrekoak ziren.[7]

Etxeguneak tamainaren arabera

Pertsona 11.979
2 pertsona1.833
3 pertsona1.378
4 pertsona1.250
5 edo gehiago599

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 16.297 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 47,4 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 24,8; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 19,9; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 7,9.[8] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 45,4 zen 2021ean eta % 47,4 2024an; beraz, 2,0 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 9,5 izatetik % 7,9 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 47,9 ziren, eta gizonen artean % 46,8; 1,2 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 9,3 eta gizonen % 6,3 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.

16.297biztanle 15 urte edo +, 2024
% 47,4goi-mailako ikasketak+2,0 puntu 2021etik mapa
% 7,9lehen hezkuntza edo gutxiago−1,6 puntu 2021etik mapa
% 13,5ikasten ari dira, 2024
% 19,9
% 24,8
% 47,4
Lehen hezkuntza edo gutxiago · % 7,9Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) · % 19,9Bigarren hezkuntzako bigarren etapa · % 24,8Goi-mailako ikasketak · % 47,4
Lortutako ikasketa-mailarik altuena, 15 urte edo gehiagoko biztanleen artean (2024). Madrilgo mapa

Xeheago, goi-mailako ikasketak zituztenen % 84,0 unibertsitate-tituludunak ziren (gradua, diplomatura, lizentziatura, masterra edo doktoretza), eta % 16,0 goi-mailako lanbide-heziketakoak. Guztira, 481 pertsonak zuten doktore-titulua. Bigarren etapakoen artean, batxilergoa zutenak % 69,7 ziren, eta erdi-mailako lanbide-heziketa zutenak % 30,3. Ikasketarik gabekoak, azkenik, 15 urte edo gehiagoko biztanleen % 1,4 ziren.[8]

Ikasketa-maila xehatua
Ikasketarik gabe
% 1,4
Lehen hezkuntza
% 6,5
DBH eta antzekoak
% 19,9
Batxilergoa
% 17,3
Erdi-mailako LH
% 7,5
Goi-mailako LH
% 7,6
Graduak (≤240 ECTS), diplomaturak
% 15,4
Graduak (>240 ECTS), lizentziaturak
% 16,6
Masterrak eta espezialitateak
% 4,8
Doktoretzak
% 3,0
Ehunekoak 15 urte edo gehiagoko biztanle guztien gainekoak dira; koloreak goiko barrako lau maila nagusiei dagozkie.
Sexuaren araberako banaketa
15 urte edo gehiagoko biztanleria ikasketa-mailaren eta sexuaren arabera, San Lorenzo de El Escorial, 2024
Ikasketa-mailaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Goi-mailako ikasketak7.725% 47,43.577% 46,84.148% 47,9
Bigarren hezkuntzako bigarren etapa4.045% 24,81.976% 25,82.069% 23,9
Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH)3.238% 19,91.611% 21,11.627% 18,8
Lehen hezkuntza edo gutxiago1.289% 7,9482% 6,3807% 9,3
Guztira16.297% 100,07.646% 100,08.651% 100,0
Urtez urteko bilakaera
Ikasketa-mailaren bilakaera (%), San Lorenzo de El Escorial, 2021–2024
UrteaGoi-mailakoakBatx. / erdi LHDBHLehen H. edo gutx.15 urte edo +
2021% 45,4% 24,9% 20,2% 9,515.755
2022% 46,0% 24,6% 20,8% 8,615.874
2023% 46,5% 24,7% 20,5% 8,316.017
2024% 47,4% 24,8% 19,9% 7,916.297

Ikasten ari direnak

2024an, 15 urte edo gehiagoko biztanleen % 13,5 ikasten ari zen (2.198 pertsona).[9] Ikasten ari zirenetatik, % 53,0 goi-mailako ikasketetan zebilen, % 26,9 batxilergoan, % 14,5 erdi-mailako lanbide-heziketan eta % 3,7 DBHn edo antzekoetan. Sexuaren arabera, ikasten ari ziren emakumeen % 53,4 goi-mailako ikasketetan zebilen, eta gizonen % 52,4; erdi-mailako lanbide-heziketan, aldiz, gizonen % 15,8 eta emakumeen % 13,3. Adinaren arabera, 15–19 urtekoen % 90,4 ikasten ari zen, 20–24 urtekoen % 49,3 eta 25–29 urtekoen % 17,3; 30 urtetik gorakoen artean, berriz, % 3,2 baino ez.[10] 20–24 urtekoen artean, emakumeen % 46,8 ari zen goi-mailako ikasketak egiten, eta gizonen % 40,4.

Ikasten ari direnak, adin-taldeka
15–19 urte
% 90,4
20–24 urte
% 49,3
25–29 urte
% 17,3
30–34 urte
% 7,7
35–39 urte
% 6,7
40–44 urte
% 4,9
45–49 urte
% 4,5
50–54 urte
% 4,9
55 urte edo +
% 1,1
Egiten ari diren ikasketa-maila
Maila zehaztu gabe
% 0,9
Goi-mailako ikasketak
% 53,0
Erdi-mailako LH
% 14,5
Batxilergoa
% 26,9
DBH eta antzekoak
% 3,7
Lehen hezkuntza edo beheragokoa
% 1,0
Ezkerrean, adin-talde bakoitzean ikasten ari direnen ehunekoa; eskuinean, ikasten ari direnen banaketa mailaren arabera (2024).

Jaiolekuaren arabera

2024an, 15 urte edo gehiagoko biztanleen % 80,5 estatuan jaio zen, eta % 19,5 atzerrian.[8] Ikasketa-egituran badira aldeak jatorriaren arabera. Estatuan jaiotako gizonen artean, goi-mailako ikasketak zituztenak % 48,9 ziren eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 5,2; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 37,5 eta % 11,3, hurrenez hurren. Estatuan jaiotako emakumeen artean, goi-mailako ikasketak zituztenak % 49,5 ziren eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 8,6; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 41,8 eta % 12,0, hurrenez hurren.

Gizonak
Estatua
Atzerria
% 48,9
Goi-mailakoak
% 37,5
% 25,1
Batx. / erdi LH
% 29,1
% 20,8
DBH
% 22,1
% 5,2
Lehen H. edo gutx.
% 11,3
Emakumeak
Estatua
Atzerria
% 49,5
Goi-mailakoak
% 41,8
% 22,7
Batx. / erdi LH
% 28,8
% 19,2
DBH
% 17,4
% 8,6
Lehen H. edo gutx.
% 12,0
Ehuneko bakoitza jatorri- eta sexu-taldearen barnekoa da (2024).

Ikasten ari zirenei dagokienez, 2024an estatuan jaiotako 15 urte edo gehiagokoen % 14,6 ari zen ikasten, eta atzerrian jaiotakoen % 9,0.[9] Ikasten ari zirenen artean, goi-mailako ikasketetan zebiltzanak % 53,8 ziren estatuan jaiotakoetan eta % 47,2 atzerrian jaiotakoetan. Konparazio hauek ez daude adinaren arabera doituta: talde bakoitzaren adin-egiturak (gazteen proportzioak, batez ere) eragin handia du emaitzan.

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Diru-sarrerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 17.163 euro-koa zen[11], eta etxegune bakoitzeko 44.280 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (18.142 euro) azpitik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.036 euro) gainetik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 22.050 euro zen. Errenta gordina 21.508 euro-koa izan zen pertsonako.

Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 61,9[12]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 18,6), beste diru-sarrerak (% 15,1), langabezia-prestazioak (% 1,2), beste prestazioak (% 3,2).

62%
19%
15%
Soldata · % 61,9Pentsioak · % 18,6Langabezia · % 1,2Beste prestazioak · % 3,2Beste sarrerak · % 15,1
Diru-sarreren banaketa iturriaren arabera.

Desberdintasuna

Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[13][oh 1]. Udalerrian indizea 32,6 da, probintziakoaren (35,1; Madrilgo mapa) azpitik eta Espainiakoaren (32,1) parean. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,8 da, probintziakoaren (3; Madrilgo mapa) azpitik eta Espainiakoaren (2,8) parean.

Jarduera ekonomikoa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, San Lorenzo de El Escorial udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 9.039 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 56,2; gainerako % 43,8 inaktibo zeuden (erretiratuak % 42,6, beste inaktiboak % 39,3 eta ikasleak % 18,1).[14] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 8,2 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 58,8 zen eta emakumezkoena % 54,0; langabezia-tasa, aldiz, % 7,0 eta % 9,4 zen, hurrenez hurren.[14]

Okupatuen kopurua 8.124 zen 2023ean, 2021eko 7.734etik gora.[15] Emakumeek okupatuen % 49,9 osatzen dute, eta gizonek % 50,1.

8.124okupatu, 2023+% 5,0 2021etik
% 49,9emakumeak okupatuen artean
% 56,2jarduera-tasa, 2024
% 8,2langabezia-tasa, 2024
16 urte edo gehiagoko biztanleria jarduerarekiko loturaren arabera (2024)
% 51,6
% 18,6
% 17,2
Okupatuak · % 51,6Langabeak · % 4,6Ikasleak · % 7,9Erretiratuak · % 18,6Beste inaktiboak · % 17,2
16 urte edo gehiagoko biztanleria jardueraren eta sexuaren arabera, San Lorenzo de El Escorial, 2024
EgoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Okupatuak8.294% 51,64.121% 54,74.173% 48,9
Langabeak745% 4,6312% 4,1433% 5,1
Inaktiboak7.033% 43,83.103% 41,23.930% 46,0
Guztira16.072% 100,07.536% 100,08.536% 100,0

Jarduera-sektoreak

Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 91,3), eraikuntza (% 4,8), industria (% 3,2) eta nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 0,6).[15] Xeheago, jarduera-adarrik handiena hezkuntza da (% 12,7), ondoren merkataritza (% 12,2) eta ostalaritza (% 9,4) datoz.

Okupatuak jarduera-sektorearen arabera (2023) Madrilgo mapa
% 91,3
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza · % 0,6Industria · % 3,2Eraikuntza · % 4,8Zerbitzuak · % 91,3
Jarduera-adar zehatzak
Hezkuntza
% 12,7
Merkataritza
% 12,2
Ostalaritza
% 9,4
Jarduera profesionalak
% 9,4
Osasuna eta gizarte-zerbitzuak
% 9,3
Administrazio publikoa
% 9,0
Administrazio-jarduera lagungarriak
% 8,0
Informazioa eta komunikazioak
% 6,1
Gainerako 13 jarduera-adarrak
Eraikuntza
% 4,8
Jarduera artistikoak eta aisialdikoak
% 3,7
Garraioa eta biltegiratzea
% 3,0
Beste zerbitzu batzuk
% 2,7
Manufaktura-industria
% 2,5
Etxeetako jarduerak
% 2,5
Finantza- eta aseguru-jarduerak
% 2,4
Higiezinen jarduerak
% 0,9
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza
% 0,6
Ur-hornidura eta hondakinak
% 0,5
Energia elektrikoa eta gasa
% 0,1
Lurraldez kanpoko erakundeak
% 0,1
Erauzketa-industriak
% 0,0

Okupazioa eta lan-egoera

Okupazio-mailari dagokionez, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak dira talderik ugariena, okupatuen % 44,1; ondoren, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak daude (% 43,0), eta oinarrizko okupazioak % 8,5.[16] Sexuaren arabera, gizonen artean langile kualifikatuak dira nagusi (% 46,1), eta emakumeen artean goi eta erdi maila (% 45,4).

% 44,1
% 43,0
% 8,5
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak · % 44,1Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak · % 43,0Oinarrizko okupazioak · % 8,5Ez dago jasota · % 4,4
Okupatuak okupazioaren eta sexuaren arabera, San Lorenzo de El Escorial, 2023
OkupazioaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak3.580% 44,11.739% 42,71.841% 45,4
Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak3.494% 43,01.875% 46,11.619% 39,9
Oinarrizko okupazioak689% 8,5256% 6,3433% 10,7
Ez dago jasota361% 4,4200% 4,9161% 4,0
Guztira8.124% 100,04.070% 100,04.054% 100,0

Okupatuen % 82,6 besteren konturako langileak dira, eta % 17,4 norberaren konturakoak.[17]

% 14,9
% 72,4
% 10,2
Norberaren kontura, langileak dituena · % 2,5Norberaren kontura, langilerik gabe · % 14,9Besteren kontura, finkoa/mugagabea · % 72,4Besteren kontura, aldi baterakoa · % 10,2
Okupatuak lan-egoeraren eta sexuaren arabera, San Lorenzo de El Escorial, 2023
Lan-egoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Norberaren kontura1.413% 17,4836% 20,5577% 14,2
Besteren kontura6.711% 82,63.234% 79,53.477% 85,8
Guztira8.124% 100,04.070% 100,04.054% 100,0

Jaiolekuaren arabera

Jarduera

16 urte edo gehiagokoen % 80,9 estatuan jaio zen, eta % 19,1 atzerrian.[14] Jarduera-egoerak alde nabarmenak ditu jatorriaren arabera. Estatuan jaiotako gizonen artean, % 55,1 okupatuak dira, % 23,8 erretiratuak, % 8,9 bestelako inaktiboak, % 8,3 ikasleak eta % 3,8 langabeak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 53,0 okupatuak dira, % 30,1 bestelako inaktiboak, % 7,3 erretiratuak, % 5,4 langabeak eta % 4,2 ikasleak. Emakumeen kasuan, estatuan jaiotakoen artean % 48,5 okupatuak dira, % 19,9 bestelako inaktiboak, % 18,6 erretiratuak, % 8,2 ikasleak eta % 4,8 langabeak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 48,5 okupatuak dira, % 31,9 bestelako inaktiboak, % 7,2 langabeak, % 6,7 erretiratuak eta % 5,6 ikasleak.

Gizonak
Estatua
Atzerria
% 55,1
Okupatuak
% 53,0
% 3,8
Langabeak
% 5,4
% 8,3
Ikasleak
% 4,2
% 23,8
Erretiratuak
% 7,3
% 8,9
Beste inakt.
% 30,1
Emakumeak
Estatua
Atzerria
% 48,5
Okupatuak
% 48,5
% 4,8
Langabeak
% 7,2
% 8,2
Ikasleak
% 5,6
% 18,6
Erretiratuak
% 6,7
% 19,9
Beste inakt.
% 31,9
Ehuneko bakoitza jatorri-taldearen barnekoa da.

Okupazioa

Okupatuen % 81,2 estatuan jaio zen, eta % 18,8 atzerrian.[16] Okupazio-egiturak alde nabarmenak ditu jatorriaren arabera. Estatuan jaiotako gizonen artean, % 46,5 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari dira, % 43,9 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial eta % 4,9 oinarrizko okupazioetakoak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 56,1 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial dira, % 25,2 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari eta % 12,8 oinarrizko okupazioetakoak. Emakumeen kasuan, estatuan jaiotakoen artean % 49,0 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari dira, % 40,5 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial eta % 6,8 oinarrizko okupazioetakoak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 37,6 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial dira, % 30,9 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari eta % 26,5 oinarrizko okupazioetakoak.

Gizonak
Estatua
Atzerria
% 46,5
Goi eta erdi maila
% 25,2
% 43,9
Langile kualifikatuak
% 56,1
% 4,9
Oinarrizko okup.
% 12,8
% 4,7
Ez dago jasota
% 5,9
Emakumeak
Estatua
Atzerria
% 49,0
Goi eta erdi maila
% 30,9
% 40,5
Langile kualifikatuak
% 37,6
% 6,8
Oinarrizko okup.
% 26,5
% 3,7
Ez dago jasota
% 5,0
Ehuneko bakoitza jatorri-taldearen barnekoa da.

Jarduera-sektoreak

Jarduera-egituran badira aldeak jatorriaren arabera.[18] Estatuan jaiotako gizonen artean, % 87,4 zerbitzuetan ari dira, % 7,1 eraikuntzan eta % 4,9 industrian; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 79,2 zerbitzuetan ari dira, % 13,1 eraikuntzan, % 4,8 industrian eta % 2,9 nekazaritzan. Emakumeen kasuan, estatuan jaiotakoen artean % 96,5 zerbitzuetan ari dira; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 97,6 zerbitzuetan ari dira.

Gizonak
Estatua
Atzerria
% 0,5
Nekazaritza
% 2,9
% 4,9
Industria
% 4,8
% 7,1
Eraikuntza
% 13,1
% 87,4
Zerbitzuak
% 79,2
Emakumeak
Estatua
Atzerria
% 0,3
Nekazaritza
% 0,1
% 1,6
Industria
% 1,4
% 1,6
Eraikuntza
% 0,9
% 96,5
Zerbitzuak
% 97,6
Ehuneko bakoitza jatorri-taldearen barnekoa da.

Lehen sektorea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Nekazaritza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 20 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 1.971 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[19][oh 2]. Udalerriaren azalera 56,4 km² denez, NAE lurraldearen % 34,9 da[20]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 99,9 larre iraunkorrak (1.969 ha, 19 ustiategitan), lur goldagarria (1,8 ha, 2 ustiategitan), arbolak (0,57 ha, ustiategi batean) eta norberaren kontsumorako baratzeak (0,05 ha, ustiategi batean)[oh 3].

Nekazaritzako azalera erabilgarria (NAE)
NAE udalerriaren azaleran
35%
65%
NAE · 1.971 ha (% 34,9)Gainerako azalera · 3.669 ha (% 65,1)
NAE, lur-erabileraren arabera
100%
Lur goldagarria · 1,8 ha (% 0,1)Larre iraunkorrak · 1.969 ha (% 99,9)Arbolak · 0,57 ha (< % 0,1)Baratzeak · 0,05 ha (< % 0,1)
Iturria: INE, Nekazaritza Errolda 2020; udalerriaren azalera: Wikidata.

Abeltzaintza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerriko abeltzaintza-ustiategietan 1.563 behi zeuden[21][oh 4].

Ibilgailu-parkea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 11.201 gidari zeuden erroldatuta: 5.922 gizon (% 52,9) eta 5.279 emakume (% 47,1)[22]. Biztanleen % 59,1 gidatzeko gai zen.

Ibilgailu-parkea 11.861 ibilgailuk osatzen zuten: 9.121 turismo, 1.182 motozikleta, 680 furgoneta, 439 kamioi eta 295 ziklomotor[22]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 482 turismokoa zen, probintziako batez bestekoaren (579) azpitik.

Turismoen batez besteko adina 12,2 urtekoa zen; turismoen % 12,6k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 10,9k 25 urte baino gehiago[22]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 51,5 gasolinazko zen eta % 45,2 diesel; 189 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 1,6; probintzian % 2,9). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 11,3k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 22,8k ez zuen etiketarik[oh 5].

Ibilgailu-parkea (2025)
Ingurumen-etiketa
8%
37%
29%
23%
0 etiketa · 360 (% 3)ECO · 982 (% 8,3)C etiketa · 4.356 (% 36,8)B etiketa · 3.431 (% 29)Etiketarik gabe · 2.699 (% 22,8)
Turismoak, adinaren arabera
13%
16%
25%
35%
11%
< 4 urte · 1.149 (% 12,6)4–8 urte · 1.453 (% 15,9)8–15 urte · 2.321 (% 25,4)15–25 urte · 3.200 (% 35,1)≥ 25 urte · 998 (% 10,9)
Iturria: DGT, «Datos municipales general» (2025).

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
San Lorenzo de El Escorialgo demografiaren garapena
199619981999200020012002200320042005200620072008
10.82810.99511.35011.78312.45513.16414.35814.97114.36416.00516.53117.346

Monumentuak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

El Escorialgo monasterioa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
  2. ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
  3. ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
  4. ↑ Beste abere mota batzuen datuak ez dira argitaratu, sekretu estatistikoa dela eta (ustiategi gutxi dagoenean, INEk ez ditu datuak zabaltzen, ustiategiak identifika ez daitezen).
  5. ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
  2. ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Madrid.tab.
  3. ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Madrid.tab.
  4. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  5. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak erabilera-intentsitatearen arabera (kontsumo elektrikoa)» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  6. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitza turistikoak, plazak eta plazak etxebizitza turistiko bakoitzeko. Udalerriak» Etxebizitza turistikoen kopuruaren neurketa (estatistika esperimentala) (Espainiako Estatistika Institutua).
  7. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  8. 1 2 3 (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y nivel de estudios (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  9. 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y nivel de estudios en curso (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  10. ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo, edad (grupos quinquenales) y nivel de estudios en curso (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  11. ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Madrid.tab.
  12. ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Madrid.tab.
  13. ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
  14. 1 2 3 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y relación con la actividad (agrupado) (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  15. 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y actividad económica (1 letra) (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  16. 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y ocupación (agregada) (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  17. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  18. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y rama de actividad (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  19. ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Madrid.tab (Wikimedia Commons).
  20. ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q371748.
  21. ↑ INE, «Explotaciones ganaderas por tipo de ganado», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE abeltzaintza Madrid.tab (Wikimedia Commons).
  22. 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Madrid.tab (Wikimedia Commons).

Ikus, gainera

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=San_Lorenzo_de_El_Escorial&oldid=11795648"(e)tik eskuratuta