La Acebeda
| La Acebeda | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Espainiako udalerria | |||||||||||
| Administrazioa | |||||||||||
| Estatu burujabe | |||||||||||
| Autonomia | |||||||||||
| Alkatea | Adolfo Hernán González | ||||||||||
| Izen ofiziala | Acebeda, La | ||||||||||
| Posta kodea | 28755 | ||||||||||
| INEk ezarritako kodea | 28001 | ||||||||||
| Herriburua | La Acebeda | ||||||||||
| Geografia | |||||||||||
| Koordenatuak | 41°04′59″N 3°37′00″W / 41.0831°N 3.6167°W | ||||||||||
![]() | |||||||||||
| Azalera | 22 km² | ||||||||||
| Altitudea | 1.272 m | ||||||||||
| Mugakideak | La Serna del Monte, Braojos de la Sierra, Pradena, Robregordo, Horcajo de la Sierra-Aoslos eta Piñuécar-Gandullas | ||||||||||
| Demografia | |||||||||||
| Biztanleria | 70 (2025) | ||||||||||
| |||||||||||
| Dentsitatea | 3 bizt/km² | ||||||||||
| Matrikula | M | ||||||||||
| laacebeda.org | |||||||||||
La Acebeda Madrilgo Erkidegoko udalerria da, erkidegoaren iparraldean kokatua. Azken erroldaren arabera 70 biztanle zituen 22 km²-ko azaleran.
Etimologia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Herriaren izena herrian zeuden gorosti (gaztelaniaz Acebo) ugarietatik datorkio.
Geografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Udalerri mugakideak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Honako udalerri hauek ditu mugakide: La Serna del Monte, Braojos de la Sierra, Pradena, Robregordo, Horcajo de la Sierra-Aoslos eta Piñuécar-Gandullas.
Demografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]| Biztanleria-piramidea 2025 Guztira: 39 gizon, 31 emakume | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1] | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Jatorria
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 24,3 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 33,5) azpitik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 14,3 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 8,6 —probintzian % 24,9—.
Biztanleria atzerritarra
Espainiar estatutik kanpo jaiotako 6 biztanleren artean, gehienak Amerikan jaioak dira (% 83,3)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Kolonbia, Frantzia, Bolivia dira.
Etxebizitza
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 178 etxebizitza zeuden: 27 (% 15,2) nagusiak eta 151 (% 84,8) ez-nagusiak.[4]
Etxebizitza multzoa
Madrilgo mapa
Guztira 27 etxegune zeuden, eta horietatik 13 (% 48,1) pertsona bakarrekoak ziren.[5]
Etxeguneak tamainaren arabera
Hezkuntza-maila
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 65 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 33,8 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 33,8; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 15,4; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 16,9.[6] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 34,0 zen 2021ean eta % 33,8 2024an; beraz, ia aldatu gabe mantendu zen. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 17,0 izatetik % 16,9 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 33,3 ziren, eta gizonen artean % 34,3; aldea, beraz, txikia da. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 30,0 eta gizonen % 5,7 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.
| Ikasketa-maila | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Goi-mailako ikasketak | 22 | % 33,8 | 12 | % 34,3 | 10 | % 33,3 |
| Bigarren hezkuntzako bigarren etapa | 22 | % 33,8 | 15 | % 42,9 | 7 | % 23,3 |
| Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) | 10 | % 15,4 | 6 | % 17,1 | 4 | % 13,3 |
| Lehen hezkuntza edo gutxiago | 11 | % 16,9 | 2 | % 5,7 | 9 | % 30,0 |
| Guztira | 65 | % 100,0 | 35 | % 100,0 | 30 | % 100,0 |
| Urtea | Goi-mailakoak | Batx. / erdi LH | DBH | Lehen H. edo gutx. | 15 urte edo + |
|---|---|---|---|---|---|
| 2021 | % 34,0 | % 30,2 | % 18,9 | % 17,0 | 53 |
| 2022 | % 43,3 | % 30,0 | % 13,3 | % 13,3 | 60 |
| 2023 | % 41,5 | % 32,3 | % 10,8 | % 15,4 | 65 |
| 2024 | % 33,8 | % 33,8 | % 15,4 | % 16,9 | 65 |
Ekonomia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Diru-sarrerak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]2024. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 17.216 euro-koa zen[7], eta etxegune bakoitzeko 31.953 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (19.277 euro) azpitik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.948 euro) gainetik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) — zen. Errenta gordina 20.571 euro-koa izan zen pertsonako.
Desberdintasuna
Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[8][oh 1].
Jarduera ekonomikoa
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Acebeda, La udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 28 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 43,1; gainerako % 56,9 inaktibo zeuden.[9] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 14,3 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 42,9 zen eta emakumezkoena % 43,3; langabezia-tasa, aldiz, % 20,0 eta % 7,7 zen, hurrenez hurren.[9]
Okupatuen kopurua 23 zen 2023ean, 2021eko 24etik behera.[10] Emakumeek okupatuen % 52,2 osatzen dute, eta gizonek % 47,8.
| Egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Okupatuak | 24 | % 36,9 | 12 | % 34,3 | 12 | % 40,0 |
| Langabeak | 4 | % 6,2 | 3 | % 8,6 | 1 | % 3,3 |
| Inaktiboak | 37 | % 56,9 | 20 | % 57,1 | 17 | % 56,7 |
| Guztira | 65 | % 100,0 | 35 | % 100,0 | 30 | % 100,0 |
Jarduera-sektoreak
Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 87,0), industria (% 8,7) eta eraikuntza (% 4,3).[10]
Okupazioa eta lan-egoera
Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 60,9; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 39,1), eta oinarrizko okupazioak % 0,0.[11] Sexuaren arabera, gizonen artean langile kualifikatuak dira nagusi (% 81,8), eta emakumeen artean goi eta erdi maila (% 58,3).
| Okupazioa | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak | 9 | % 39,1 | 2 | % 18,2 | 7 | % 58,3 |
| Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak | 14 | % 60,9 | 9 | % 81,8 | 5 | % 41,7 |
| Oinarrizko okupazioak | 0 | % 0,0 | 0 | % 0,0 | 0 | % 0,0 |
| Ez dago jasota | 0 | % 0,0 | 0 | % 0,0 | 0 | % 0,0 |
| Guztira | 23 | % 100,0 | 11 | % 100,0 | 12 | % 100,0 |
Okupatuen % 69,6 besteren konturako langileak dira, eta % 30,4 norberaren konturakoak.[12]
| Lan-egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Norberaren kontura | 7 | % 30,4 | 3 | % 27,3 | 4 | % 33,3 |
| Besteren kontura | 16 | % 69,6 | 8 | % 72,7 | 8 | % 66,7 |
| Guztira | 23 | % 100,0 | 11 | % 100,0 | 12 | % 100,0 |
Lehen sektorea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Ibilgailu-parkea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 479 gidari zeuden erroldatuta: 227 gizon (% 47,4) eta 252 emakume (% 52,6)[13]. Biztanleen % 684,3 gidatzeko gai zen.
Ibilgailu-parkea 71 ibilgailuk osatzen zuten: 43 turismo, 12 furgoneta, 7 kamioi, 5 motozikleta eta 1 ziklomotor[13]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 614 turismokoa zen, probintziako (579) eta Espainiako (525) batez bestekoen gainetik.
Turismoen batez besteko adina 13,3 urtekoa zen; turismoen % 4,7k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 16,3k 25 urte baino gehiago[13]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 60 diesel zen eta % 38,6 gasolinazko. Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 5,7k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 41,4k ez zuen etiketarik[oh 2].
Oharrak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
- ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
- ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Madrid.tab.
- ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Madrid.tab.
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Madrid.tab.
- ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
- 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Madrid.tab (Wikimedia Commons).
Kanpo estekak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]| Artikulu hau Madrilgo Erkidegoko geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz. |

