Edukira joan

Suffolk konderria (New York)

Wikipedia, Entziklopedia askea
Suffolk konderria
Suffolk County
Ameriketako Estatu Batuetako konderria
Banaketa administratiboa
HerrialdeaAmeriketako Estatu Batuak AEB
Estatua New York
Kodea36103
HiriburuaRiverhead
Suffolk konderria (New York) is located in Ameriketako Estatu Batuak
Suffolk konderria (New York)
Suffolk konderria (New York)

Suffolk konderriaren kokapena AEBtan
Informazio geografikoa
Koordenatuak40°56′N 72°41′W / 40.94°N 72.68°W / 40.94; -72.68
Biztanleria1.525.920 bizt.
Eremua
    - Lurra
    - Ura		6.146,38 km2
2.362,2 km2 (%38.43)
3.784,18 km2 (%61.57)
Dentsitatea0,65 bizt/km2
Datu gehigarriak
https://suffolkcountyny.gov/

Suffolk konderria (ingelesez: Suffolk County) New Yorkko konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Riverhead da. Azken erroldaren arabera 1.525.920 biztanle zituen 6.146 kilometro koadroko azaleran. 2000n, konderriko biztanleria 1.419.369 biztanlekoa zen. Bere izena Ingalaterrako izen bereko konderriagatik jasotzen du, nondik konderriko lehen kolonizatzaileak etorri ziren. Konderriko hiriburua Riverhead da, gobernu bulego asko Hauppaugen dauden arren, konderriaren mendebaldeko muturrean, bertan konderriko biztanleria gehiena biltzen delarik. Smiththownen, non Konderriko biltzarra dagoen, Yaphanken eta Farmingvillen ere badaude bulegoak. Elkarrekin, Suffolk eta Nassau konderriak bertako biztanleek "Long Island" deitzen dituzte, uhartearen mendebaldean dauden Queens (Queens konderria eta Brooklyndik (Kings konderria) bereizteko. Geografikoki, Suffolk da ekialderen dagoen konderria, bai New York estatuan, baita New Yorkeko metropoliar eremuan ere.

Historia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Suffolk da 1683an New York estatuan sortutako jatorrizko hamabi konderrietako bat. Bere mugak, gaur egun, ia berberak dira, bere mendebaldeko mugakidearekin duen mugalerroan aldaketa txikiekin, jatorrian Queens konderria, eta, 1899tik Nassau konderria. Edonola ere, konderriaren mendebaldeko zatiaren urbanizazioa dela eta, bere ekialdeko zatia banatu eta horrekin konderri berri bat sortzeko saiakerak egon dira, Peconic konderria izena jasoko zuena.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Suffolk konderriak 6.146,39 kilometro koadro ditu. Horietatik 3.784,18 ura dira. Beste 2.362,2 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 242,96 da.

Mugak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Herri eta hiriak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Argyle lakua: Babylon herriko atrakzio nagusia.

Mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Mapa
Suffolk konderria eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2020ko Ameriketako Estatu Batuetako erroldaren arabera 1.525.920 biztanle zeuden. Biztanleen % 98,0 hiri-eremuetan bizi ziren eta % 2,0 landa-eremuetan. Batez besteko adina 42,0 urtekoa zen, 40,4 urtekoa gizonezkoen artean eta 43,6 urtekoa emakumezkoen artean. Biztanleen % 20,4 18 urtetik beherakoak ziren eta % 17,7 65 urtetik gorakoak. 100 emakumeko, 95,9 gizon zeuden, eta 18 urtetik gorako 100 emakumeko, 93,8 gizon zeuden adin-talde horretan.[1][2]

BiztanleriaUrtea0300.000600.000900.0001.200.0001.500.0001.800.0001750180018501900195020002050Biztanleria Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira, AEBko Errolda Bulegotik (U.S. Census Bureau). Grafikoa hemen alda daiteke. Azken 5 urteak (2021-2025) estimazioak dira; gainerakoak errolda historikoetatik datoz, hamarkada bakoitzean egiten direnak.

Biztanleria-piramidea 2020
Guztira: 747.083 gizon, 778.837 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
1.69
 
85+
 
2.92
1.81
 
80-84
 
2.44
2.91
 
75-79
 
3.58
4.26
 
70-74
 
4.88
5.34
 
65-69
 
5.59
7.00
 
60-64
 
7.06
7.93
 
55-59
 
7.98
7.35
 
50-54
 
7.49
6.33
 
45-49
 
6.45
5.96
 
40-44
 
5.99
5.91
 
35-39
 
5.83
6.08
 
30-34
 
5.78
6.32
 
25-29
 
5.75
6.96
 
20-24
 
6.14
7.16
 
15-19
 
6.48
6.48
 
10-14
 
5.94
5.55
 
5-9
 
5.17
4.97
 
0-4
 
4.54
Iturria: Datu hauek AEBko Errolda Bulegotik (U.S. Census Bureau) eskuratu dira, 2020ko zentsutik (DHC, P12 taula)[3]

Arraza eta etnizitatea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2020ko Ameriketako Estatu Batuetako erroldaren arabera, konderrian 1.525.920 biztanle zeuden. Herritarren % 21,8 hispano edo latinoa zen, edozein arrazakoak[oh 1]. Ez-hispanoen artean % 81,1 zuria zen, lekuko biztanleria osoaren % 63,4[oh 2]; % 9,0 beltza edo afroamerikarra zen, lekuko biztanleria osoaren % 7,0; % 5,5 asiarra zen, lekuko biztanleria osoaren % 4,3; % 3,4 bi arraza edo gehiago zen, lekuko biztanleria osoaren % 2,7; % 0,3 amerindiarra edo Alaskako natiboa zen, lekuko biztanleria osoaren % 0,2; eta % 0,8 bestelako arraza bat zen, lekuko biztanleria osoaren % 0,6.[oh 3][4]

Arraza/etnia
Etnizitatea
2000
89,5 %
10,5 %
2010
83,5 %
16,5 %
2020
78,2 %
21,8 %
Ez-hispanoa edo ez-latinoa Hispanoa edo latinoa
Arraza (ez-hispanoak)
2000
84,6 %
6,9 %
2010
85,7 %
8,2 %
2020
81,1 %
9,0 %
Zuria Beltza edo afroamerikarra Asiarra Bi arraza edo gehiago Amerindiarra edo Alaskako natiboa Hawaiiko edo Ozeaniako uharteak Bestelako arraza bat

Jatorria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jaioterriari dagokionez, biztanleen % 74,5 estatu berean jaiotakoak, % 7,1 beste estatu amerikar batean jaiotakoak eta % 16,8 atzerrian jaiotakoak (atzerritarrak) ziren.[oh 4] Atzerritarren artean, % 58,7 AEBko herritar naturalizatuak ziren eta % 41,3 ez ziren herritarrak. Jatorriari erreparatuta, atzerritarren gehiengoa Latinoamerikan jaiotakoa zen (% 63,3, biztanleria osoaren % 10,6); ondoren Asian (% 19,6, % 3,3), Europan (% 13,7, % 2,3), Afrikan (% 2,5, % 0,4) eta Ipar Amerikan (% 0,8, % 0,1).[oh 5][5]

Jaioterria eta jatorria
Jaioterria
74,5 %
7,1 %
16,8 %
Estatu berean Beste estatu batean Beste (Puerto Rico, e.a.) Atzerrian
Atzerritarren herritartasun-egoera
58,7 %
41,3 %
Naturalizatua Ez-herritarra
Atzerriko jatorria, kontinentea
63,3 %
19,6 %
13,7 %
Latinoamerika Asia Europa Afrika Ipar Amerika Ozeania

Etxebizitza eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Konderrian 578.940 etxebizitza zeuden, horietatik % 89,3 okupatuta eta % 10,7 hutsik.[6] Okupatutako etxebizitzen artean, % 78,4 jabeek okupatutakoak ziren eta % 21,6 errentan hartutakoak.[2] Konderrian 516.872 etxegune zeuden guztira, horietatik % 73,0 familia-etxeguneak ziren eta % 27,0 familiarik gabekoak. Familia-etxeguneen artean, % 74,1 ezkondutako bikoteek osatzen zituzten eta % 25,9 bestelako familia motek. Familiarik gabeko etxeguneen artean, % 81,0 pertsona bakarrik bizi ziren eta % 19,0 beste norbaitekin, ahaiderik gabe.[7] Talde-bizilekuetan bizi ziren 29.782 pertsona (biztanleria osoaren % 2,0); horietatik 902 zuzentze- eta gazte-egoitzetan eta 10.241 unibertsitateko ikasleen egoitzetan bizi ziren.[6]

578.940etxebizitza
516.872okupatuak
29.782talde-bizilekuetan

Etxebizitzak

405.016
111.856
62.068
Jabetzan (405.016) Alokairuan (111.856) Hutsik (62.068)

Etxegune motak

279.610
31.053
66.667
113.040
Ezkondutako bikotea (279.610) Gizon-burua (ezkontiderik gabe) (31.053) Emakume-burua (ezkontiderik gabe) (66.667) Bakarrik bizi (113.040) Beste norbaitekin (26.502)

Talde-bizilekuetako biztanleria

10.241
18.615
Zuzentze- eta gazte-egoitzak (902) Unibertsitateko egoitzak (10.241) Egoitza militarrak (24) Beste (18.615)

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

25 urtetik gorako biztanleen artean, % 90,4k batxilergo-titulua edo goragokoa zuten, % 40,2k unibertsitate-gradua edo goragokoa zuten eta % 18,6k graduondoko titulua (masterra, titulu profesionala edo doktoretza) zuten.[8]

Gobernua eta politika

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Urtea[9]ErrepublikanoaDemokrataBeste
18845.87645.9%6.42950.2%510
18887.16750.2%6.60046.3%500
18927.00149.3%6.27444.2%928
18969.38866.6%3.87227.5%837
19009.58460.2%5.71135.9%615
19049.93757.2%6.79539.1%642
190810.68960.3%5.87733.1%1.164
19125.59528.5%7.87840.1%6.182
191612.74259.2%8.42239.1%358
192026.73773.1%8.85224.2%985
192431.45669.2%10.02422.1%3.975
192841.19965.1%19.49730.8%2.619
193240.24755.5%30.79942.5%1.482
193648.97058.1%33.07839.2%2.287
194063.71265.1%33.85334.6%270
194465.65067.6%31.23132.2%253
194875.51969.8%29.10426.9%3.642
1952115.57074.6%39.12025.2%262
Urtea[9]ErrepublikanoaDemokrataBeste
1956167.80577.6%48.32322.4%0
1960166.64459.3%114.03340.6%268
1964144.35044.4%180.59855.5%385
1968218.02758.2%122.59032.7%34.150
1972316.45270.3%132.44129.4%1.005
1976248.90854.1%208.26345.3%2.877
1980256.29457.0%149.94533.3%43.416
1984335.48566.0%171.29533.7%1.276
1988311.24260.5%199.21538.7%3.893
1992229.46740.4%220.81138.9%117.677
1996182.51036.1%261.82851.8%60.875
2000240.99242.0%306.30653.4%26.646
2004309.94948.5%315.90949.5%12.854
2008307.02146.5%346.54952.5%6.209
2012282.13147.5%304.07951.2%8.056
2016350.57051.5%303.95144.6%26.733
2020381.25349.3%381.02149.3%11.013
2024417.54954.5%341.81244.6%6.586

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Errenta

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Etxeguneen errenta mediana 130.686 $ zen, eta familiena, 150.525 $. Per capita errenta 57.164 $ zen. Biztanleriaren % 6,4 pobrezia-atalasetik behera zegoen.[10] Etxeguneen artean, % 3,2k 10.000 $ baino gutxiagoko errenta zuten, eta % 27,7k 200.000 $ edo gehiagoko errenta zuten.[11]

130.686 $etxegunearen errenta mediana
150.525 $familiaren errenta mediana
57.164 $biztanleko errenta
% 6,4pobrezian

Etxeguneen errenta banaketa

% 6,4
% 9,9
% 10,1
% 9,1
% 15,3
% 27,7
< 10.000 $ — % 3,2 (16.241) 10.000-14.999 $ — % 1,6 (8.102) 15.000-19.999 $ — % 1,5 (7.596) 20.000-24.999 $ — % 1,8 (9.433) 25.000-29.999 $ — % 2,0 (10.204) 30.000-34.999 $ — % 1,7 (8.835) 35.000-39.999 $ — % 1,9 (9.917) 40.000-44.999 $ — % 1,8 (9.110) 45.000-49.999 $ — % 2,0 (10.459) 50.000-59.999 $ — % 4,0 (20.314) 60.000-74.999 $ — % 6,4 (32.967) 75.000-99.999 $ — % 9,9 (50.590) 100.000-124.999 $ — % 10,1 (51.630) 125.000-149.999 $ — % 9,1 (46.710) 150.000-199.999 $ — % 15,3 (78.275) ≥ 200.000 $ — % 27,7 (142.182)

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Hispano edo latinoek edozein arrazatakoak izan daitezke.
  2. ↑ Bigarren ehunekoa lekuko biztanleria osoaren gainean kalkulatuta daude, ez soilik hispano ez direnen taldearen gainean. Hispanoak edozein arrazakoak izan daitezke.
  3. ↑ Arraza-kategoria hauek Ameriketako Estatu Batuetako Zentsu Bulegoak eta Kudeaketa eta Aurrekontu Bulegoak (OMB) ezarritako sailkapen administratiboak dira, ez sailkapen zientifikoak.
  4. ↑ Puerto Ricon jaiotakoak eta atzerrian edo AEBko uharte-eremuetan guraso estatubatuarren seme-alaba gisa jaiotakoak jatorriz estatubatuartzat hartzen dira, eta ez dira atzerrian jaiotakotzat zenbatzen.
  5. ↑ Lehen ehunekoa atzerrian jaiotako biztanleriaren gainean kalkulatuta dago; bigarrena, parentesi artean, konderriko biztanleria osoaren gainean.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ (Ingelesez) «2020 Census Demographic and Housing Characteristics File (DHC): Table P12, Sex by Age» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  2. 1 2 (Ingelesez) «2020 Census Demographic Profile: Table DP1, Median Age and Housing Tenure» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  3. ↑ (Ingelesez) «2020 Census Detailed Demographic and Housing Characteristics File A (Detailed DHC-A)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-08-31).
  4. ↑ (Ingelesez) «2020 Census Detailed Demographic and Housing Characteristics File A (Detailed DHC-A)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-08-31).
  5. ↑ (Ingelesez) «American Community Survey 5-Year Estimates: Place of Birth by Nativity and Citizenship Status (Table B05002)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  6. 1 2 (Ingelesez) «2020 Decennial Census Redistricting Data (Public Law 94-171)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  7. ↑ (Ingelesez) «2020 Census Demographic and Housing Characteristics File (DHC): Table P16, Households by Type» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  8. ↑ (Ingelesez) «American Community Survey 5-Year Estimates: Table B15003, Educational Attainment for the Population 25 Years and Over» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-03).
  9. 1 2 Leip, David. "Dave Leip's Atlas of U.S. Presidential Elections". uselectionatlas.org. Retrieved March 13, 2018.
  10. ↑ (Ingelesez) «American Community Survey 5-Year Estimates: Tables B19013 (Median Household Income), B19113 (Median Family Income), B19301 (Per Capita Income), and B17001 (Poverty Status in the Past 12 Months)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-03).
  11. ↑ (Ingelesez) «American Community Survey 5-Year Estimates: Table B19001, Household Income in the Past 12 Months» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-03).

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Suffolk_konderria_(New_York)&oldid=11637331"(e)tik eskuratuta