Teledetekzio

Wikipedia, Entziklopedia askea
Jump to navigation Jump to search
Gasteiz eta Gasteiz mendien airetiko argazkia

Teledetekzioa airetik edo espaziotik irudiak hartu eta irudi horien tratamendua barne hartzen dituen prozesua da. Teledetekzio-teknikarik erabiliena airetiko argazkia da oraindik, baina espazioan sateliteetan jarritako sentsoreen bidez hartzen diren irudien garrantzia gero eta handiagoa da.[1][2][3][4][5][6]

Teledetekzioaren mekanismoa.

Geofisikak ultramoreak baino uhin-luzera txikiagoko erradiazioak (X eta gamma izpiak) edo luzeagokoak (irrati-uhinak) darabiltzan bitartean, teledetekzioak uhin ultramore eta mikrouhinen arteko luzeretan bakarrik du bere eragina. Horrela izanda, teledetekzioaren definizioa 0,25 mikra eta 9 mm-ko uhin-luzeren arteko espektro-eremuan mugaturik dihardu.

Mundu osoan diharduten espazio-programa ezagunenak Landsat estatubatuarra eta Sentinel europarra dira. Sentinel programak Europako Espazio Agentziaren bidez kudeatzen dira Copernicus ikerketa-programaren barruan. Lurreko behaketaren ikuspuntu hauetatik aztertzen ditu: lurra, itsasoa, atmosfera, klima-aldaketak, larrialdien kudeaketa eta segurtasuna.[1]

Teledetekzioak dituen aplikazioen artean, ingurumenari loturikoek gorakada handia izan dute azken urteotan, batez ere 1970eko hamarkadaz geroztik. Besteak beste, ondoko hauek aipa daitezke: isurtze-ereduen sorrera, azaleko uren inbentarioa, hodei-masen analisia denbora errealean, itsasoaren kutsaduraren eta itsaslasterren kontrola,[7] uraren kalitate fisikoaren kontrola,[8] lurrazaleko landarediaren kartografia, landarediaren estres-egoeren ebaluazioa (lehorteak, suteak, baso-soiltzea),[9][10] uzten inbentarioa eta uzten iragarpena, etab.[11]

Adibidez, infragorri ertainaren banda lurrazalaren hezetasuna ezagutzeko erabil daiteke, eta horrela labore bat lehorrekoa den edo ureztatua den froga daiteke; NDVI izeneko algoritmoak, bestalde, landareen jokabide erradiometriko bereziaz baliatzen dira landaredi mota ezberdinak bereizteko; azken adibide bat aipatzearren, infragorri termikoa deritzon bandaren bitartez beroa atzeman daiteke eta, beraz, suteak kontrolatzeko erabil daiteke.

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1. a b   «TELEDETEKZIOA ETA GEOEUSKADI» www.euskadi.eus 2016-05-02 . Noiz kontsultatua: 2019-02-28 .
  2.   Morrison, Joel L.; Robinson, Arthur H.; Muehrcke, Philip C. (2007) Kartografiako elementuak Universidad del País Vasco ISBN 9788483738771 . Noiz kontsultatua: 2019-02-28 .
  3. (Ingelesez)  Zhang, Qilin; Wei, Wei; Zhang, Yanning; Ran, Lingyan (2017/10) «A Hyperspectral Image Classification Framework with Spatial Pixel Pair Features» Sensors (10): 2421 doi:10.3390/s17102421 . Noiz kontsultatua: 2019-02-28 .
  4. (Ingelesez)  Schowengerdt, Robert A. (2006-08-28) Remote Sensing: Models and Methods for Image Processing Elsevier ISBN 9780080480589 . Noiz kontsultatua: 2019-02-28 .
  5.   Zhang, Ying; Sun, Zhongchang; Li, Xinwu; Huang, Qingni; Guo, Huadong (2013/11) «Spatiotemporal analysis of urban environment based on the vegetation–impervious surface–soil model» Journal of Applied Remote Sensing (1): 084597 doi:10.1117/1.JRS.8.084597 ISSN 1931-3195 . Noiz kontsultatua: 2019-02-28 .
  6. (Ingelesez)  Schott, John R. (2007-05-25) Remote Sensing: The Image Chain Approach Oxford University Press ISBN 9780199724390 . Noiz kontsultatua: 2019-02-28 .
  7.   «Teledetekzioa arrantzaleen lagungarri. - Euskadi+innova» www.spri.eus 2007-07-12 . Noiz kontsultatua: 2019-02-28 .
  8.   Hezeguneen osasuna satelite-bistaz « Atariaren bloga . Noiz kontsultatua: 2019-02-28 .
  9.   «Nekazal lurreko gainazalaren zimurtasunaren analisia in-situ neurketak eta teledetekzio teknikak erabiliz — Unibertsitatea.Net» www.unibertsitatea.net . Noiz kontsultatua: 2019-02-28 .
  10.   «Teledetekzio azterketak Getariako txakolindegietan» Tknika . Noiz kontsultatua: 2019-02-28 .
  11.   «Geomatika eta inteligentzia espaziala 2017 :: ikasi :: Udako Euskal Unibertsitatea» www.ueu.eus . Noiz kontsultatua: 2019-02-28 .

Kanpo loturak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Teledetekzio Aldatu lotura Wikidatan