Villavaliente
| Villavaliente | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Espainiako udalerria | |||||||||||
| Administrazioa | |||||||||||
| Estatu burujabe | |||||||||||
| Autonomia | |||||||||||
| Probintzia | Albaceteko probintzia | ||||||||||
| Alkatea | Mariano Rajoy | ||||||||||
| Izen ofiziala | Villavaliente | ||||||||||
| Posta kodea | 02154 | ||||||||||
| INEk ezarritako kodea | 02083 | ||||||||||
| Herriburua | Villavaliente | ||||||||||
| Geografia | |||||||||||
| Koordenatuak | 39°07′34″N 1°27′23″W / 39.1262°N 1.4565°W | ||||||||||
![]() | |||||||||||
| Azalera | 35 km² | ||||||||||
| Altitudea | 725 m | ||||||||||
| Mugakideak | La Recueja, Jorquera, Pozo-Lorente eta Casas de Juan Núñez | ||||||||||
| Demografia | |||||||||||
| Biztanleria | 190 (2025) | ||||||||||
| |||||||||||
| Dentsitatea | 5 bizt/km² | ||||||||||
| Matrikula | AB | ||||||||||
| villavaliente.es | |||||||||||
Villavaliente Albaceteko udalerria da, La Manchuela eskualdean dagoena.
Azken erroldaren arabera 190 biztanle zituen.
Geografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Udalerri mugakideak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Honako udalerri hauek ditu mugakide: La Recueja, Jorquera, Pozo-Lorente eta Casas de Juan Núñez.
Demografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]| Biztanleria-piramidea 2025 Guztira: 117 gizon, 74 emakume | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1] | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Jatorria
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 49,2 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 60,1) azpitik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 18,8 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 5,2 —probintzian % 11,8—.
Biztanleria atzerritarra
Espainiar estatutik kanpo jaiotako 10 biztanleren artean, gehienak Europan jaioak dira (% 70)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Errumania, Mexiko, Suitza dira.
Etxebizitza
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 256 etxebizitza zeuden: 102 (% 39,8) nagusiak eta 154 (% 60,2) ez-nagusiak.[4] INEren estatistika esperimentalaren arabera, 2026ko maiatzean 2 etxebizitza turistiko zeuden udalerrian, guztira 18 plazarekin (9 plaza etxebizitzako).[5]
Etxebizitza multzoa
Albaceteko mapa
Guztira 102 etxegune zeuden, eta horietatik 43 (% 42,2) pertsona bakarrekoak ziren.[6]
Etxeguneak tamainaren arabera
Hezkuntza-maila
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 199 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 22,1 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 16,6; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 37,2; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 24,1.[7] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 17,2 zen 2021ean eta % 22,1 2024an; beraz, 5,0 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 28,9 izatetik % 24,1 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 26,6 ziren, eta gizonen artean % 19,2; 7,4 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 26,6 eta gizonen % 22,5 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.
| Ikasketa-maila | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Goi-mailako ikasketak | 44 | % 22,1 | 23 | % 19,2 | 21 | % 26,6 |
| Bigarren hezkuntzako bigarren etapa | 33 | % 16,6 | 24 | % 20,0 | 9 | % 11,4 |
| Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) | 74 | % 37,2 | 46 | % 38,3 | 28 | % 35,4 |
| Lehen hezkuntza edo gutxiago | 48 | % 24,1 | 27 | % 22,5 | 21 | % 26,6 |
| Guztira | 199 | % 100,0 | 120 | % 100,0 | 79 | % 100,0 |
| Urtea | Goi-mailakoak | Batx. / erdi LH | DBH | Lehen H. edo gutx. | 15 urte edo + |
|---|---|---|---|---|---|
| 2021 | % 17,2 | % 15,7 | % 38,2 | % 28,9 | 204 |
| 2022 | % 17,6 | % 17,1 | % 38,3 | % 26,9 | 193 |
| 2023 | % 20,8 | % 16,8 | % 38,6 | % 23,8 | 202 |
| 2024 | % 22,1 | % 16,6 | % 37,2 | % 24,1 | 199 |
Ekonomia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Diru-sarrerak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]2023. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 13.041 euro-koa zen[8], eta etxegune bakoitzeko 24.619 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (13.058 euro) parean dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.036 euro) azpitik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 14.350 euro zen. Errenta gordina 14.717 euro-koa izan zen pertsonako.
Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 46,2[9]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 31,2), beste diru-sarrerak (% 16,2), langabezia-prestazioak (% 1,7), beste prestazioak (% 4,7).
Desberdintasuna
Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[10][oh 1]. Udalerrian indizea 28,2 da, probintziakoaren (30,1;
Albaceteko mapa) azpitik eta Espainiakoaren (32,1) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,3 da, probintziakoaren (2,4;
Albaceteko mapa) azpitik eta Espainiakoaren (2,8) azpitik.
Jarduera ekonomikoa
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Villavaliente udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 91 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 46,0; gainerako % 54,0 inaktibo zeuden.[11] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 7,7 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 50,4 zen eta emakumezkoena % 39,2; langabezia-tasa, aldiz, % 1,7 eta % 19,4 zen, hurrenez hurren.[11]
Okupatuen kopurua 87 zen 2023ean, 2021eko 80etik gora.[12] Emakumeek okupatuen % 31,0 osatzen dute, eta gizonek % 69,0.
| Egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Okupatuak | 84 | % 42,4 | 59 | % 49,6 | 25 | % 31,6 |
| Langabeak | 7 | % 3,5 | 1 | % 0,8 | 6 | % 7,6 |
| Inaktiboak | 107 | % 54,0 | 59 | % 49,6 | 48 | % 60,8 |
| Guztira | 198 | % 100,0 | 119 | % 100,0 | 79 | % 100,0 |
Jarduera-sektoreak
Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 47,1), nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 34,5), industria (% 10,3) eta eraikuntza (% 8,0).[12]
Okupazioa eta lan-egoera
Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 54,0; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 18,4), eta oinarrizko okupazioak % 16,1.[13] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 53,3 eta emakumeen % 55,6).
| Okupazioa | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak | 16 | % 18,4 | 9 | % 15,0 | 7 | % 25,9 |
| Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak | 47 | % 54,0 | 32 | % 53,3 | 15 | % 55,6 |
| Oinarrizko okupazioak | 14 | % 16,1 | 10 | % 16,7 | 4 | % 14,8 |
| Ez dago jasota | 10 | % 11,5 | 9 | % 15,0 | 1 | % 3,7 |
| Guztira | 87 | % 100,0 | 60 | % 100,0 | 27 | % 100,0 |
Okupatuen % 73,6 besteren konturako langileak dira, eta % 26,4 norberaren konturakoak.[14]
| Lan-egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Norberaren kontura | 23 | % 26,4 | 15 | % 25,0 | 8 | % 29,6 |
| Besteren kontura | 64 | % 73,6 | 45 | % 75,0 | 19 | % 70,4 |
| Guztira | 87 | % 100,0 | 60 | % 100,0 | 27 | % 100,0 |
Lehen sektorea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Nekazaritza
2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 49 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 3.645 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[15][oh 2]. Kopuru hori udalerriaren azalera (35 km²) baino handiagoa da, udalerrian kokatutako ustiategien lurrak beste udalerri batzuetan ere badaudelako[16]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 86,8 lur goldagarria (3.164 ha, 40 ustiategitan), % 11,7 arbolak (425 ha, 43 ustiategitan), % 1,5 larre iraunkorrak (55,9 ha, ustiategi batean) eta norberaren kontsumorako baratzeak (0,07 ha, 2 ustiategitan)[oh 3].
Ibilgailu-parkea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 107 gidari zeuden erroldatuta: 72 gizon (% 67,3) eta 35 emakume (% 32,7)[17]. Biztanleen % 56 gidatzeko gai zen.
Ibilgailu-parkea 262 ibilgailuk osatzen zuten: 149 turismo, 29 motozikleta, 24 kamioi, 22 furgoneta eta 21 ziklomotor[17]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 780 turismokoa zen, probintziako batez bestekoaren (536) gainetik.
Turismoen batez besteko adina 15,3 urtekoa zen; turismoen % 4k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 26,8k 25 urte baino gehiago[17]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 59,4 diesel zen eta % 40,2 gasolinazko. Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 2,4k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 49,2k ez zuen etiketarik[oh 4].
Irudi galeria
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Oharrak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
- ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
- ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
- ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
- ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Albacete.tab.
- ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Albacete.tab.
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitza turistikoak, plazak eta plazak etxebizitza turistiko bakoitzeko. Udalerriak» Etxebizitza turistikoen kopuruaren neurketa (estatistika esperimentala) (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Albacete.tab.
- ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Albacete.tab.
- ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
- 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Albacete.tab (Wikimedia Commons).
- ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q615067.
- 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Albacete.tab (Wikimedia Commons).
Ikus, gainera
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Kanpo estekak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- (Gaztelaniaz) Udalerriari buruzko webgunea.
| Artikulu hau Gaztela-Mantxako geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz. |

