Gaztela-Mantxa

Wikipedia, Entziklopedia askea
Jump to navigation Jump to search
Artikulu hau Gaztel Mantxari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Gaztela (argipena)».
Gaztela-Mantxa
Castilla-La Mancha
Espainiako autonomia erkidegoa
Bandera Armarria
HiriburuaToledo
Hiri handiena Albacete
Herritarra gaztela-mantxar
Probintziak Albacete
Ciudad Real
Cuenca
Guadalajara
Toledo
Agintariak
 -  Presidentea Emiliano García-Page (PSOE)
 -  Estatutua 1982 abuztuaren 16
 -  Parlamentua Gaztela-Mantxako Gorteak
Legebiltzarra Espainiako Gorteak
 -  Senatua
22 / 260
 -  Kongresua
21 / 350
Azalera
 -  Guztira 79,463 km2
Biztanleria
 -  Zenbatespena  (2006) 1.932.261 bizt.
 -  Dentsitatea 23,84 bizt./km2
Webgunea
www.jccm.es

Gaztela-Mantxa Espainiako erdialdeko autonomia erkidego bat da. Lurralderik zabalenen artean egon arren, biztanle kopuru eta dentsitatea urriak dauzka. Hiriburua Toledo du; hala ere, Albacetek eta Talavera de la Reinak biztanle gehiago dituzte.

Campo de Criptana herriko haize-errota ezagunak

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

1035ean Toledoko Erresuma edo Taifa sortu zuten, Kordobako Kalifatoa desegin ondoren, geroago Al-Andalusetik Gaztelako Koroak barneratuko zuena.

Aro modernoan, lurraldeak Castilla la Nueva izena hartuko zuen, urteetan Espainiako erregio historikoa izan dena. 1833an Albaceteko probintzia sortu zuten, Murtziakoarekin batera erregioa osatuz.

1978an Madrilgo probintzia erregiotik aldendu zen eta Erkidego autonomoa sortu zuten, beste aldetik Gaztela-Mantxa geldituz eta Albacete batuz.

Banaketa administratiboa[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Lurraldea bost probintziatan banatuta dago:

  1. Albacete: 387.658 biztanle (2006).
  2. Ciudad Real: 506.864.
  3. Cuenca: 208.616.
  4. Guadalajara: 213.505.
  5. Toledo: 615.618.

Udalerri nagusiak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Inguru naturala[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Guadiana ibaia Albaceten sortzen da eta hortik Ciudad Real zeharkatzen du.

Gastronomia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Mantxako gazta preziatu eta ezaguna da Espainian dauden moten artean, gaur egun jatorrizko izendapenak erregulatuta egonik.

Gaztela-mantxar ospetsuak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Ikus, gainera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo loturak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Gaztela-Mantxa Aldatu lotura Wikidatan