Edukira joan

Archena

Archena
Espainiako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Espainia
Autonomia Murtziako Eskualdea
AlkateaMaría Patricia Fernández López
Izen ofizialaArchena
Posta kodea30600
INEk ezarritako kodea30009
HerriburuaArchena
Geografia
Koordenatuak38°06′54″N 1°17′57″W / 38.115°N 1.2991666666667°W / 38.115; -1.2991666666667
Mapa
Azalera16,4 km²
Altitudea102 m
MugakideakMolina de Segura, Lorquí, Ceutí, Villanueva del Río Segura eta Ulea
Demografia
Biztanleria20.908 (2025)
alt_left 9.868 (%47,5) (%52,5) 10.927 alt_right
Dentsitatea1.275 bizt/km²
Informazio gehigarria
Hiri senidetuakChesham
MatrikulaMU
archena.es

Archena Murtziako Erkidegoko udalerria da, Ricoteko Haranaren bailara naturalean kokaturik dagoena. Azken erroldaren arabera 20.908 biztanle zituen 16,4 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Molina de Segura, Lorquí, Ceutí, Villanueva del Río Segura eta Ulea.

Biztanleriaren tamainaUrtea15.00016.00017.00018.00019.00020.00021.000200020052010201520202025ArchenaBiztanleriaren estatistikaOharra: grafiko hau Wikidatan jasotako datuetatik egin da, automatikoki. Daturen bat aldatu edo eguneratu behar izanez gero, egizu Wikidatan bertan.
Biztanleria-piramidea 2025
Guztira: 10.927 gizon, 9.868 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
100+
 
0.04
0.09
 
95-99
 
0.20
0.66
 
90-94
 
1.04
1.40
 
85-89
 
2.01
1.68
 
80-84
 
2.87
2.29
 
75-79
 
3.35
2.78
 
70-74
 
3.44
4.08
 
65-69
 
4.61
5.34
 
60-64
 
5.90
6.84
 
55-59
 
7.13
7.60
 
50-54
 
7.92
9.17
 
45-49
 
7.53
8.25
 
40-44
 
8.08
7.50
 
35-39
 
6.51
7.38
 
30-34
 
6.18
7.92
 
25-29
 
5.93
6.85
 
20-24
 
5.92
6.14
 
15-19
 
6.53
5.44
 
10-14
 
5.52
4.62
 
5-9
 
4.86
3.99
 
0-4
 
4.43
Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1]

Jaiolekuari dagokionez, 2022. urtean biztanleen % 55,2 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 58,6) azpitik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak (Nafarroa barne) % 6,2 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 21,9 —probintzian % 17,7—.

Udal
Prob
Esta
Udalerri berean · % 55,2Probintzia berean · % 16,7Beste erkidegoa · % 6,2Estatutik kanpo · % 21,9
Biztanleria jaiolekuaren eta bizilekuaren arabera (2022). Iturria: INE.

Biztanleria atzerritarra

Espainiar estatutik kanpo jaiotako 5.566 biztanleren artean, gehienak Amerikan jaioak dira (% 45,7)[3]. Jaiolekuko herrialde nagusiak Maroko, Ekuador, Kolonbia dira.

Amer
Euro
Afri
Amerika · % 45,7Europa · % 8,6Afrika · % 44,9Asia · % 0,7
Espainiar estatutik kanpo jaiotakoak, eskualdeka (2025). Iturria: INE.
Maroko1.734 · % 31,2
Ekuador773 · % 13,9
Kolonbia249 · % 4,5
Bolivia201 · % 3,6
Errumania111 · % 2
Venezuela101 · % 1,8
Frantzia90 · % 1,6
Argentina82 · % 1,5
Jaiolekuko herrialde nagusiak. Iturria: INE.

INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 9.144 etxebizitza zeuden: 6.828 (% 74,7) nagusiak eta 2.316 (% 25,3) ez-nagusiak.[4] Kontsumo elektrikoaren arabera, 638 (% 7,0) noizbehinkako erabilerakoak ziren eta 1.196 (% 13,1) hutsik zeuden.[5]

9.144etxebizitza
6.828etxegune
1.196hutsik (% 13,1)

Etxebizitza multzoa

6.828
2.316
Etxebizitza nagusia (6.828)Ez-nagusia (bigarrena edo hutsa) (2.316)

Erabilera-intentsitatea (kontsumo elektrikoa)

7.310
1.196
Okupatuak (7.310)Noizbehinkakoak (638)Hutsik (1.196)

Guztira 6.828 etxegune zeuden, eta horietatik 1.433 (% 21,0) pertsona bakarrekoak ziren.[6]

Etxeguneak tamainaren arabera

Pertsona 11.433
2 pertsona1.717
3 pertsona1.491
4 pertsona1.389
5 edo gehiago798

Diru-sarrerak

2023. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 10.990 euro-koa zen[7], eta etxegune bakoitzeko 31.870 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (12.446 euro) azpitik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.036 euro) azpitik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 15.050 euro zen. Errenta gordina 12.751 euro-koa izan zen pertsonako.

Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 64,5[8]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 17,4), beste diru-sarrerak (% 8,7), langabezia-prestazioak (% 3,2), beste prestazioak (% 6,3).

65%
17%
9%
Soldata · % 64,5Pentsioak · % 17,4Langabezia · % 3,2Beste prestazioak · % 6,3Beste sarrerak · % 8,7
Diru-sarreren banaketa iturriaren arabera.

Desberdintasuna

Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[9][oh 1]Udalerrian indizea 30,3 da, probintziakoaren (31,1) azpitik eta Espainiakoaren (32,1) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,7 da, probintziakoaren (2,5) gainetik eta Espainiakoaren (2,8) azpitik.

  1. 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
  2. INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Murtzia.tab.
  3. INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Murtzia.tab.
  4. (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  5. (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak erabilera-intentsitatearen arabera (kontsumo elektrikoa)» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  6. (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  7. INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADHR errenta Murtzia.tab.
  8. INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADHR fuente Murtzia.tab.
  9. INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADHR gini erreferentziak.tab.

Ikus, gainera

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Segura ibaia Archenan.
Geografia
Murtziako Eskualdea
Artikulu hau Murtziako Eskualdeko geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.