Errabiaren zubia

Wikipedia, Entziklopedia askea
Errabiaren zubia
Puente de la Rabia.jpg
Kokapena
Herrialdea  Euskal Herria
Probintzia  Nafarroa
Herria Esteribar
Koordenatuak 42° 55′ 47″ N, 1° 30′ 12″ W / 42.929833°N,1.503333°W / 42.929833; -1.503333Koordenatuak: 42° 55′ 47″ N, 1° 30′ 12″ W / 42.929833°N,1.503333°W / 42.929833; -1.503333
Arkitektura

Errabiaren zubia, Erdi Aroko harrizko zubia da. Gotiko estilokoa da eta XI. mendean eraiki zen. Arga ibaia gainean eraikia, Zubiri herriaren sarreran dago, Esteribar aranean (Nafarroan).[1] Zubia Donejakue bide frantziarrean dago. Oinezkoek bakarrik erabil dezakete.

Kondaira[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Zubiaren izena sinesmen desberdinekin lotuta dago. Amorrua, garai batean, oso gaitz zabaldua zen, bereziki nekazari inguruetan non animaliak libreago ibiltzen ziren eta gaixotasun horrek jende asko hiltzen zuen. Jatorriz, egungo Errabiaren zubia abelbide batean altxatu omen zen: artzaiek Pirinioetatik goi ordokira joateko bide hori egiten zuten. Beraz, kondaira honen sustraia datu horretan oinarri daiteke.[2]

Herriaren ustez, zubi honek amorrua sendatzeko propietatea zuen. Horretarako animaliek zubia zeharkatu behar zuten eta erdiko zutabean hiru aldiz ibili; beste iritzien arabera, zubi azpitik igaro behar zuten, beti erdiko zutaberaren inguruan. Sinesmen honen oinarrian beste bat zegoen: herriaren ustez zubi honen azpian, II. mendeko (beste tradizioen arabera V. mendeko) santa Kiteriaren hezurrak aurkitu omen zituzten eta hortik zetorren zubiaren propietate harrigarri hori. Gorpuzkinak zubia egitera hasi zirenean topatu omen zituzten. Nahiz eta behin eta berriro saiatu, ezin zuten eraikuntzan aurrera egin; azkenik, erdiko zutabea kokatu behar zen tokian begiratu zuten eta, azpian, harri baten azpian, usain ona sortzen zuten emakume baten aztarnak aurkitu zituzten. Herriak berehala susmatu zuen hura santa Kiteria izan behar zela.

Aurkikuntza behin egin eta gero, erlikiak Iruñeara eramatea erabaki zuten baina Burlata herrira heldu zirenean, gorpuzkinak zeramatzan mandoa bertan gelditu zen eta zuten mugiarazi lortu. Orduan, herriak Kiteria bertan gelditu nahi zuela ulertu zuen eta horregatik herri horretan gordetzen dira oraindik.[3] [4]

Elizaren arabera Kiteriaren aurrean txakurrak beti lasaitzen omen ziren eta horregatik errabiaren aurkako santua zela erabaki zuen.

Deskribapena[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Erdi Aroko harrizko zubi honek konponketa ugari ezagutu ditu. Izan ere, gotiko estilokoa da, XI. mendean eraikia. Erdiko puntuko bi begi ditu eta Arga ibaiaren gaineko branka poligonalak erakusten ditu.[5]

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]