Gregoria Apaza

Wikipedia, Entziklopedia askea
Gregoria Apaza
Gregoria Apaza.jpg
Bizitza
JaiotzaAyo Ayo Municipality (en) Itzuli1750eko ekainaren 13a
HerrialdeaPeruko Erregeorderria
HeriotzaLa Paz1782ko irailaren 6a (32 urte)
Heriotza modua: urkatzea
Familia
Bikotekidea(k)Andrés Tupac Amaru
Anai-arrebak
Familia
Hezkuntza
Hizkuntzakgaztelania
Aimara
Jarduerak
Jarduerakiraultzailea

Gregoria Apaza Nina (Ayo Ayo, Bolivia 1751ko ekainaren 13a - La Paz, Bolivia, 1782ko irailaren 6a) aimara indigenen heroina eta iraultzailea izan zen, bere neba Túpac Katari (Julián Apaza) eta bere koinata Bartolina Sisarekin batera Peru Garaian Espainiako Inperioaren aurkako matxinadarik zabalenetako izan zena lideratu zuen.[1]

Biografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Nicolás eta Marcelaren alaba, bertako sakristau Alejandro Pañuni-rekin ezkonduta egon zen. Semea izan zuen harekin, eta sentimentalki lotua zegoen Andrés Túpac Amarurekin ere, Túpac Amaru II.aren ilobarekin, beraiekin bat egingo zuena Espainiako bigarren setioan. La Paz hirian 1781ean; honekin, Gregoriak erasoa zuzendu zuen eta Sorata hartu zuen.

Heriotza[aldatu | aldatu iturburu kodea]

1782ko irailaren 6an torturatu eta heriotza zigor izugarria ezarri ondoren urkatu egin zuten La Pazen, Bartolina Sisarekin batera.[2]

Aitortzak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  • 1983ko martxoaren 5ean Gregoria Apaza Emakumea Sustatzeko Zentroa eratu zuten.[3]Gregoria Apaza, buruzagi indigenaren omenez erabiltzen dute izena, bere borrokatik, Boliviako historian mugarri bat ezarri baitzuen, 1781eko matxinada indigenaren buru izanik.[4]

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1. «Gregoria Apaza» pueblosoriginarios.com (Noiz kontsultatua: 2021-01-18).
  2. Gregoria Apaza eta Bartolina Sisa. .
  3. » Quiénes Somos. (Noiz kontsultatua: 2021-01-18).
  4. Gregorias. (Noiz kontsultatua: 2021-01-18).