Khonsu

Wikipedia, Entziklopedia askea
Hona jauzi: nabigazioa, Bilatu

Khonsu, ilargi jainkoa egiptoar mitologian, medikuntzarekin lotua gaixoen babesle bezala, eta izpiritu txarrak uxatzen zituena. Lurraren emankortasuna ere irudikatzen zuen, ugalkortasunaren boterea eta jaiotzak. Denboraren igaroarekin lotu zen.

Khonsu momia itxuran

Izen egiptoarra: Khonsu (ḫnsu) (beste idazkera batzuk: Khonshu, Chonsu, Khensu, Khons).

Aa1
N35
O34
M23 G43 G7

Ikonografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Gizon bizarduna ibiltze posizioan (Antzinako Inperioa), momia itxurako ume batean bihurtzen dena, ilgora eta ilargi diskoaz koroatua, uraeus eta alboko mototxarekin, gaztetasunaren ezaugarri bezala, Uas zetro bat darama, Djed pilarea, ankh, heqa (bastoia) eta nenekharekin (maiala), eta, batzuetan, menat lepokoa darama paparrean edo eskuetan.

Belatz burudun gizon bezala ere irudikatu zen, ilargi diskoa eta ilgorarekin koroatua, baita beste aldaera batzuekin ere, babuino bezala (ilargi jainkoa), zezen edo zezen bikoitz bezala (bere ugalkortasun aktibitatean eta Duatean).

Mitologia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Piramideetako Testuetan agertzen da izaera oldarkorreko eta jainko krudel bezala, jainkoak elikatzeaz arduratzen dena ere baden arren, baita faraoiari ehizan laguntzeaz ere, eta jeinu gaiztoen aurka babesle bezala agertzen da. Khonsu, ilargi jainko bat da, zerutik bidaiatzen duena bere txalupan.

Sinkretismoa[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Iah jainkoarekin batzen da, bere itxura berria eta ilargi funtzioak hartuz. Posible da Inperio Ertainean Gebelein eta Tebasen sartu izana, Osiris, Ptah, Hathor eta Thoten ezaugarriak hartuz, Inperio Berrian sendotuz, tokiko mitologian barneratuz. Iparraldean, Herishef izan zitekeen Khonsuren forma bat.

Khonsu belatz bezala

Epitetoak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

"Gaztetasunaren giltzarria", "Zeharkatzen duena" edo "Bidaiaria" (ilargi jainko bezala) epitetoak ematen zaizkio.

Gurtza[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Bere tenplu nagusia Karnaken dago, Amonen tenpluaren barruti barnean.

Izen teoforoak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Bere izena, Tebasen Amonen Apaiz Goren izan zen Diedkhonsuefankh bezalako pertsonaien izenen zati da.

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Khonsu Aldatu lotura Wikidatan