Artikulu hau "Kalitatezko 1.000 artikulu 12-16 urteko ikasleentzat" proiektuaren parte da

Sexismo

Wikipedia, Entziklopedia askea
Hona jauzi: nabigazioa, Bilatu

Sexismoa, genero-diskriminazioa ere deitua, ideologia, aurreiritzi edo estereotipoetan oinarrituta gizonak eta emakumeak modu bereizian tratatzeko diskriminaziozko jarrera eta jokabidea da, gizarte edo kultura bateko genero-roletan agertzen dena. Termino gaitzesgarria da. Diskriminazio sexuala ez da jokabide indibidualetan ematen den kontzeptua soilik, gizarte mailan ere ematen da. Sexismoa genero gorentasunarekin ere lotuta dago.

Sexismo motak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Emakumeen aurkako sexismoa[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Terminoaren erabilera ohikoena da, identifikatu zen lehen sexismo mota izan baitzen. Matxismo hitzaren sinonimo gisa erabiltzen da askotan, nahiz eta matxismoa sexismoaren azpimultzoa den.

Emakumeen aurkako sexismoa teoria feministaren parte da eta ondorioz, feminismoak bultzatzen duen emakumeen eskubideen defentsarena. Sexismoa, matxismoa eta androzentrismoa dira emakumeen aurkako biolentzia emateko arrisku faktore nagusiak.

Pertsona intersexualen aurkako sexismoa[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Orain dela denbora gutxi identifikatu den sexismo mota da. Sexu biologiko sexistaren ideiak, ez ditu kontutan hartzen ezaugarri sexual anbiguoekin jaio diren pertsonak. Izan ere, XX gizonak eta XY emakumeak ere badaude, genetikoki sexu batekoak direnak, baina etapa fetalean beste sexuaren ezaugarriak garatu dituztenak.

Historikoki, kultura gehienek gizonak eta emakumeak banantzen dituzte, bakoitzari rol bat eta ardura batzuk egokituz. Ezaugarri anbiguoekin jaiotzen ziren haurrak sakrifikatuak izaten ziren edota kirurgiak egiten zizkieten.

LGBTQ+ komunitatea izan da sexismo honen kontra gehien borrokatu duen komunitatea.

Pertsona transexual edo transgeneroen kontrako sexismoa[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Hau ere, orain dela denbora gutxi identifikatu den sexismo mota da. Tradizionalki, transexualitatea arazo psikologikotzat hartua izan da, identitate trastornoei lotutakoa. Baina gaur egungo gizartea ideia hori alde batera uzten ari da, hainbat ikerketek, garuna eta genitalak bananduta daudela azaldu baidute.

LGTBQ+ komunitateak aktiboki borrokatu du transexual edo transgeneroen aurkako sexismoaren kontra. Esan behar da, "emakumearen gorputzean harrapatuta dagoen gizona" eta "gizonaren gorputzean harrapatuta dagoen emakumea" expresioak erabat baztertzen dituztela. Transexualitateak, jaiotzean jazartzen den sexua ez den sexu bati egiten baitio erreferentzia.

Ikus, gainera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Sexismo Aldatu lotura Wikidatan



Zirriborro Artikulu hau zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.