Edukira joan

Azido glutamiko

Wikipedia, Entziklopedia askea

Azido glutamikoa (Glu) konposatu organikoa da, C5H9NO4 formula duena, aminoazidoen klasekoa eta azido dikarboxilikoa. Azido glutamikoak kirialitatea agertzen du eta bi enantiomero ditu: azido L-glutamikoa eta azido D-glutamikoa. Azido L-glutamikoa aminoazido proteinogeno ez-esentziala da eta zelulen metabolismoan metabolitoa eta ugaztunengan neurotransmisorea da. Halaber, GABAren biosintesian prekurtsorea da. Azido D-glutamikoa bakterioen kapsulan eta zelulen paretetan eta ugaztunen gibelean ageri da. Azido glutamikoa solidoa da. Uretan disolbagaitza eta ohiko disolbatzaile organikoetan disolbaezina da. Korrosiboa da[1][2].

Azido glutamiko
Formula kimikoaC5H9NO4
SMILES kanonikoa2D eredua
MolView3D eredua
KonposizioaNitrogeno eta karbono
Motaalpha-amino acid (en) Itzuli eta Azido dikarboxiliko
Masa molekularra147,053 Da
Arriskuak
NFPA 704
1
2
0
Identifikatzaileak
InChlKeyWHUUTDBJXJRKMK-UHFFFAOYSA-N
CAS zenbakia617-65-2
ChemSpider591
PubChem611 eta 57397101
Reaxys1723799
Gmelin18237
ChEBI101971
EC zenbakia210-522-2
ECHA100.009.567
MeSHD018698
Human Metabolome DatabaseHMDB0060475
KNApSAcKC00001358 eta C00019577
UNII61LJO5I15S
KEGGD04341 eta C00302

Azido L-glutamikoa GAA eta GAG kodoien bidez adierazten da.

The Chemical structure of L-glutamic acid D-Glutamic acid
Azido L-glutamikoa Azido D-glutamikoa

Industrialki, azido glutamikoa glutenaren hidrolisiaz edo glukosa duten materialak hartzituz prestatzn da. Nahaste errazemikoa lortzen da zeinetatik bi enantiomeroak kristalizazio zatikatuz separatzen diren[3].

Azido L-glutamikoak hainbat erabilera ditu industrian, hala nola, ongarri, aromatizatzaile, dieta-osagarri, pH kontrolatzaile eta kosmetikan ilea tratatzeko produktu gisa[4].

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. Azido glutamikoa. Zientzia eta teknologia hiztegi entziklopedikoa. Elhuyar fundazioa.
  2. (Ingelesez) PubChem. «L-Glutamic Acid» pubchem.ncbi.nlm.nih.gov (kontsulta data: 2025-12-13).
  3. Burdock, G.A. (ed.). (2010). Fenaroli's Handbook of Flavor Ingredients. 6th ed. , 758 or..
  4. «Glutamic acid - Hazardous Agents | Haz-Map» haz-map.com (kontsulta data: 2025-12-13).