Mikel Jatsu Azpilkueta

Mikel Jatsu Azpilkueta
Bizitza
Jaiotza	Xabierko gaztelua, 1495
Herrialdea	Nafarroako Erresuma
Heriotza	1542ko azaroaren 11 (46/47 urte)
Familia
Aita	Joanes Jatsukoa
Ama	Maria Azpilkueta
Haurrideak	ikusi Frantzisko Xabierkoa; Joanes Jatsu Azpilkuetakoa;
Jarduerak
Jarduerak	aristokrata eta militarra
Zerbitzu militarra
Parte hartutako gatazkak	Nafarroako konkista; Iruñeko gudua

Mikel Jatsu Azpilkueta edo Mikel Xabierkoa (Xabier, Nafarroako Erresuma, 1495 inguru – 1542ko azaroaren 11), Xabierko jauna izan zen Nafarroan, erresumaren konkistaren aurkako borrokan bete-betean inplikatua. Agaramontar alderdikoa zen. Hondarribiko barkamena jaso zuenetako bat da (1524).

Biografia

Aita Joanes Jatsu, Nafarroako Erresumako Errege Kontseiluko burua izan zuen; eta ama, Maria Azpilkueta, baztandarra. Anaia zituen Joanes (hura lagun zuela borrokatu zen) eta Frantzisko Xabierkoa (gerora Erromatar Eliza Katolikoak santu izendatua). Gaztetan Xabierko gazteluan bizi zen.

1521ean Erresuma berreskuratzeko hirugarren saiakeran parte hartu zuen. Iruñeko guduan garaipena lortu eta gero hiria defenditu zuen. 1522an, Noaingo batailako porrota eta gero, Amaiurko gaztelura joan zen, hura defendatzera. 1522ko uztailaren 19an gaztelarren esku gelditu zen gaztelua eta hil ez zituzten nafar legitimistak Iruñeko San Nikolaseko gotorlekura eraman zituzten, haien artean Mikel Xabierkoa eta Jaime Belaz Medrano alkaidea eta Luis bere semea. Azken bi horiek bi asteren buruan hil ziren, ziurrenik pozoituta. Eta hori ikusita Mikel Xabierkoak ihes egitea erabaki zuen. Hala, janaria sartzen zion neskame baten jantziak jantzi zituen egun batean, zaindariei ziria sartu zien eta kartzelatik ihes egitea lortu zuen^[1]. Iruñetik Hondarribira egin zuen ihes.

1524an Karlos I.aren barkamena lortu zuen. Xabierko gaztelura itzulita, 1527an Isabel Goñi Peralta (1561ean hila) ezkondu zuen, eta seme-alaba bi izan zituzten: Mikel (1528-1557) eta Ana Azpilikueta.