Poesia deserrotua

Wikipedia, Entziklopedia askea
Jump to navigation Jump to search
Dámaso Alonso Josep Pla-Narbonaren marrazki batean (1975).
Gabriel Celaya poeta garai batean deserrotua izan zen.
Bi gerrek oso markatutako belaunaldia izan zen hau.

Poesia deserrotua (gaztelaniaz: Poesía desarraigada) Espainiako 1936-1939ko gerraondorengo lehen belaunaldiko idazle batzuek landutako poesia joera bat izan zen. Klasizismoan oinarritutako poesia errotuaren aurka kokatzen zen. Frankismoak zalantzarik gabe poesia errotuaren alde egiten zuen. Gai erlijiosoen erabilera, bestetik, zentsuraren presioa saihesteko modu bat zen.

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Joeraren izena Dámaso Alonso idazleak eta kritikoak eman zion. Alonso 27 Belaunaldiko kritikoa zen eta, halaber, poeta deserrotua. Poesia ofizialaren ifrentzu moduan eta harmoniaren poesiaren aurka, poesia hau larriminarena zen. Horrela, 1944an, Hijos de la ira liburua plazaratu zuen, poesia mota honen gailurra ziur aski. Espainiako Gerra Zibilaren ondorioz Espaiania garaileen eta garaituen artean zatituta zegoen. Deserrotuak garaituen artean sortu ziren. Joera hau sortzeko prozesuan Espadaña aldizkariaren sorrerak garrantzi handia izan zuen; Leóngo aldizkari hori Eugenio de Nora eta Victoriano Crémer idazleen eskutik jaio zen.[1] Espadaña ofizialismoaren aldizkaria zen Garcilaso aldizkariaren aurka kokatu zen; Garcilaso José García Nieto idalzeak 1943an sortu zuen.

Filosofikoki Poesia deserrotua Existentzialismoan oinarritzen da.[2] Bi kontzeptu jartzen zituen aurrez aurre: erlijiotasuna eta fedea, batetik, gizakiek herriotzaren, gerraren eta bidegabekeriaren aurrean sentitzen duen ezintasuna, bestetik. Absurdoa den mundu horretan gizakia bakarrik dago zeren eta Jaungoikoak bakarrik utzi baitu.

Poeta deserrotuek beste joeretara joan ziren aldatzen. Batzuk poesia sozialera, esaterako Gabriel Celaya eta Blas de Otero; beste batzuk surrealismora hurbildu ziren, esaterako Carlos Bousoño.

Idazleak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Modu batez poeta kritikoak garatu zuten poesia mota hau:[3]

Euskal hiritar batzuk ere joera horretan aritu ziren:

Ezaugarriak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Hauek dira joera honen ezaugarri batzuk:[4][5]

Bibliografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  • Tusón, Vicente; Lázaro Carreter, Fernando (1986): Literatura española. Madril: Anaya.

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Ikus, gainera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo loturak[aldatu | aldatu iturburu kodea]