Xaman

Wikipedia, Entziklopedia askea
Hona jauzi: nabigazioa, Bilatu
Errusiako postala, S. I. Borisovek 1908an eginiko argazki batean oinarritua. Emakumezko xaman bat ageri da; segur aski herri turkikoetako khakas etniakoa da.[1][2]

Antropologian, xamanismoa espirituen munduarekin komunikatzeari dagozkion sinesmen eta jardunen multzoa da. Xamanismoaren praktikatzaileari xaman deritzo. Tribuetan bizi diren herrietan, magoa, mediuma edo sendatzailea, izpirituen munduarekiko harremanetan ahalmen bereziak dituenaren esanahiak hartzen ditu. Siberiako eta Ural-Altai mendietako erlijio sistemetan bereziki izaten dira xamanak, baina eskimalen artean, amerikar leinu batzuetan, Asiako hego-ekialdean eta Ozeanian ere badira. Xamanismoa animismoan oinarritzen da; xamanak izpiritu gaiztoetatik babesten ditu gizakiak, izpiritu horiek indargabetuz. Trantze hipnotikoak izaten ditu, eta horietan espirituekin harremanetan jartzen omen da. Aginpide eta izen handiko lekua izaten du bere tribuan.

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Xaman Aldatu lotura Wikidatan
  1. (Hungarieraz)  Hoppál, Mihály (2005), Sámánok Eurázsiában, Budapest: Akadémiai Kiadó, 77, 287. orrialdeak, ISBN 963-05-8295-3 .
  2. (Hungarieraz)  Znamensky, Znamensky (2005), «Az ősiség szépsége: altáji török sámánok a szibériai regionális gondolkodásban (1860–1920)», in Molnár, Ádám, Csodaszarvas. Őstörténet, vallás és néphagyomány. Vol. I, Budapest: Molnár Kiadó, 128. orrialdea, ISBN 963 218 200 6 .