Ziape-gas

Wikipedia, Entziklopedia askea
Jump to navigation Jump to search
Ziape-sulfuro
Identifikadoreak
CAS zenbakia 505-60-2 YesY
PubChem 10461
ChemSpider 21106142 YesY
KEGG C19164 YesY
ChEBI CHEBI:25434 YesY
ChEMBL CHEMBL455341 YesY
Propietateak
Formula molekularra C4H8Cl2S
Masa molarra 159.08 g mol−1
Itxura Koloregabea. Baratxuriaren usaina.[1]
Dentsitatea 1.27 g/mL, likido
Fusio puntua

14.4 °C, 288 K, 58 °F

Irakite-puntua

217 °C, 490 K, 423 °F

Disolbagarritasuna uretan Ez
Disolbagarritasuna eter, bentzeno, lipidoak, alkohol, THF
Arriskuak
EB sailkapena Oso toxiko (T+)
Ingurumenerako arriskutsua (N)
Besitzaile
Carc. Cat 1
NFPA 704
NFPA 704.svg
1
4
1
Kontrakoa esaten ez bada, emandako datuak baldintza normaletan (25 °C, 100 kPa) hartuak dira.
Erreferentziak

Ziape-gasa gerra kimikoan erabiltzen den agente besikatzaile eta zitotoxiko bat da. Giro-tenperatura arruntean kolorerik gabeko likido likatsua da, halere, normalki ziapearen antzeko likido marroi-horixka gisa agertzen da, hortik bere izena. Batzuetan baratxuri, tipula edo ziapearen usaina du, bestetan ez du inongo usainik

1915ean Wilhelm Lomme eta Wilhelm Steinkopf alemaniar kimikariek sintetizatu zuen, alemaniar agintari militarren asmoa ziape gasaren bidez etsaia ezgaitu eta gudalekua kutsatzea izan zen. Lehenbizikoz, Lehen Mundu Gerran zehar, Alemaniar Armada Inperialak erabili zuen.

Toxikotasuna[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Lehen Mundu Gerran ziape-gasaren eraginpean egon eta haren ondorioak jasan dituen soldadua, tartean lepo, beso, esku eta begietako erredurak.

Ziape-gasaren eraginak osasunean hura jasan duen pertsonak jasotako gas kopurua, erasoaren iraupena eta zipa-gas mota edo aldaeraren araberakoa da. Orokorrean, sintomak ez dira gasaren eraginpeko unean bertan jasotzen, handik ordu batzuetara baizik.

Zantzu eta sintomak:

  • Larruazala: gorritzea eta 6-12 ordutara baben agerpena.
  • Begiak: narritadura, mina eta negar-jarioa eragin dezake, eta kopuru handiekin baita erredurak eta itsutzea ere.
  • Arnas sistema: min sinusuala, eztula, eztarriko mina eta arnasa hartzeko zailtasuna.
  • Lisuriketa sistema: sabeleko mina, beherakoa, ondoeza eta botagura.
  • Garuna: dardarak, koordinazio eza eta gasarekiko esposizio luzea izan baldin bada konbultsioak ere bai.

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1. FM 3–8 Chemical Reference handbook, US Army, 1967
Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Ziape-gas Aldatu lotura Wikidatan