Zentral nuklear

Wikipedia(e)tik
Hona jo: nabigazioa, Bilatu
Zentral nuklear bateko hozte dorreak (Cofrentes, Espainia)

Zentral nuklearra energia nuklearretik elektrizitatea sortzen duen instalazio industriala da. Gai fisiogarriak erabiltzen ditu beroa sortzeko eta bero honen bidez ziklo termodinamiko baten bitartez aldizkatzaile bat mugiarazten da, azken honek energia mekanikotik energia elektrikoa sortzen duelarik. Zentral nuklearrak erreaktore bat edo gehiagoz osatuak daude.

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

erreaktore nuklear bat erabiliz elektrizitatea sortu zen lehen aldia 1951eko abenduaren 20an izan zen, EBR-I zentral esperimentalean, Arco inguruan Idahon (AEB). 1954ko ekainaren 27an, zentral nuklear bat lehen aldiz elektrizitatea sortu zuen hornidura-sarerako, Obninsk hirian (SESB)[1]. Eskala komertzialean, lehen zentral nuklearra 1956ko urriaren 17an abian jarri zen Ingalaterran[2]

Funtzionamendua[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Funtzionamendua

Erreaktore nuklear baten nukleoak kontainer edo edukiontzi bat dauka eta barruan erradioaktibitatearekiko isolatzailea den material bat dauka. Gehienetan grafito edo hormigoia erregai nuklearrez betea, material fisiblez osatuta dagoena; adibidez, uranio-235ez edo plutonio-239z. Prozesuan erreakzio-kontrolatu bat ematen da, non material laguntzaileei esker gauzatzen den, hots, askatzen diren gehiegizko neutroiak xurgatzeko eta material erradioaktiboaren erreakzio katea kontrolpean edukitzeko. Elementu hauei moderatzaileak deritze.

Erreaktore nuklear baten nukleoaren inguruan erreflektore bat dago, zeinek erreakziotik askatutako neutroiak berbideratzen dituen. Kontrol barrak, erreaktorean urperatzen dira, zirkuitu nuklearraren erreakzioaren biderkatze-prozesua den faktorea azkartu nahiz moteltzeko.

Erreaktorea blindaje berezi batez inguratua dago, zeinek erradioaktibitatea xurgatzen duen neutroi forman (gamma erradiazioa, alfa partikulak eta beta partikulak).

Kanpo-errefrigerazio zirkuituak, erreaktorean sortutako gehiegizko beroa kanporatzen laguntzen du.

Instalazio nuklearrak egitura konplexuak dira, eraikitzeko erabili diren teknologia industrial eta eman zaien segurtasun-neurriengatik ere. Kontrola galtzekotan, gehiegizko tenperatura ematekotan erreaktorean erabilitako materialak urtzen dira edo material kaltegarriak isurtzen dira erreaktorea hondatuta gelditzen bada.

Zentral nuklearren erabilpenaren ezaugarrietako bat, ekoizten duen energia elektriko kantitatea eta hondakin erradioaktiboen produkzioa dira, ontzi isolatu berezi batzuetan gorde behar direnak denbora luzez. Trukean, ez du atmosfera kutsatzen errekuntzan berotegi-efektua sortzen duen gas kutsakorrik ez duelako askatzen, eta erregai fosilik ez duelako behar funtzionatzeko.

Zentral nuklearrak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Ikus, gainera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo loturak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Zentral nuklear Aldatu lotura Wikidatan