Jean Pierre Arbelbide

Wikipedia, Entziklopedia askea
Jump to navigation Jump to search
Jean Pierre Arbelbide
Bizitza
Jaiotza Zaro1841eko abenduaren 20a
Herrialdea  Nafarroa Beherea, Euskal Herria
Heriotza Baiona eta Baiona, 1905 (63/64 urte)
Jarduerak
Jarduerak idazlea eta apaiza
Literaturaren Zubitegiko fitxa 730
Erlisionea liburuaren orri bat.

Jean Pierre Arbelbide (Zaro, Behe Nafarroa, 1841eko abenduaren 20a - Baiona, Lapurdi, 1905) euskal idazle eta erlijiosoa izan zen.

Biografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

26 urte zituela apaiztu zen. Hazparneko Misionesten kongregazioko nagusia izan zen, eta Lekuineko monasterioaren eraikuntzan hartu zuen parte. Kongregazioa Baionako apezpiku barrutitik aske ikusi nahi zuen, eta Erroma eta Hego Ameriketan ibili zen, baina ez zuen bere helburua lortu. Azken urteetan Baionako kalonje izan zen.

Nafar-lapurteraz, erlijiozko gaiak erabili zituen bere idazlanetan. Piarres Lafittek honela aipatzen ditu Arbelbideren ezaugarriak: formaren dotorezia, hiztegiaren aberastasuna, Euskal Herriko iturri klasikoetara jotzeko ardura (autore zaharrak, kantak, esaera zaharrak, atsotitzak), kalitate handia duelarik haren obrak. Erlijioaren azalpen argi eta xeheari, hizkuntzaren garapenari buruzko kezka gaineratu zion Arbelbidek.

« Maiz gure eskualdetan merkatari batzu ikhusten ditugu beren ontasun guzia bizkarrean darabilatenak eta bethi herriz-herri dabiltzanak. (Colporteurs). Horrelako hirur merkatari, elkharrekin aste guzia saltzen erabiliak, ostatura biltzen dire larunbat astiri batez. Iguzkia sartzera zohan eta hirurek bazuten nork zer erran egun hetako beren saltze eta irabaziez; bainan solasbiderik handiena zuten zer egin behar othe zuketen biharamunean, igandearekin: ostatu hartan egon, meza bezperak entzuteko gisan eta pausoan, lanik ibili gabe? ala joan aitzina kurri, bertze egunetan bezala, etxez-etxe, saltzerat? lanean, irabazian, Jainko legeaz kasurik egin gabe? Batek zion ez zela handik higituko, nahiago zuela igande eguna giristinoki iragan ezenez irabazi poxi bat egin. »
Igandea edo Jaunaren eguna, 1895

Lanak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Erlijioa[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  • Bokazionea edo Jainkoaren Deia (1887)
  • Erlisionea. Eskual Herriari dohazkon egiarik beharrenak. Heren Ordreko chehetasunekin eta Meza-Bezperen othoitzekin (1890)
  • Heren Ordrea (1890)
  • Igandea edo Jaunaren Eguna (1895)

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo loturak[aldatu | aldatu iturburu kodea]


Euskal idazleak
Euskal idazleak
Artikulu hau euskal idazle bati buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.