Maskat

Wikipedia, Entziklopedia askea
Maskat
مسقط
hiriburua
Muscatomanpanoramacityview.JPG
Flag of Muscat.svg
Administrazioa
Estatu burujabe Oman
Governorate of OmanMaskat
Izen ofiziala مسقط
Jatorrizko izena مسقط
Geografia
Koordenatuak 23° 36′ 50″ N, 58° 35′ 32″ E / 23.6139°N,58.5922°E / 23.6139; 58.5922Koordenatuak: 23° 36′ 50″ N, 58° 35′ 32″ E / 23.6139°N,58.5922°E / 23.6139; 58.5922
Azalera 3500 km²
Altuera 69 m
Demografia
Biztanleria 1.421.409 (2019)
Dentsitatea 406,12 bizt/km²
Informazio gehigarria
Ordu eremua UTC+04:00
Hiri senidetuak Amman, Akhisar (en) Itzuli, Afyonkarahisar eta Portsmouth
mm.gov.om

Maskat[1][2] (arabieraz: مسقط) Omango hiriburua eta hiririk handiena da. Omango golkoaren ertzean dago. Hiri zaharrak 25.000 biztanle besterik ez baditu ere, metropoli eremu osoak 1,28 milioi biztanle zituen 2015ean.[3]

Klima[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Maskatek basamortuko klima dauka, BWh Köppen klima sailkapenaren arabera. Uda luzea eta oso beroak izaten da, eta negua beroa. Prezipitazioa txikia da, 100 milimetro inguru urtean, eta gehiena abendua eta apirila bitartean jasotzen da. Gonu zikloiak 2007ko ekainean eta Phet zikloiak 2010eko ekainean gogor astindu zuten hiria.

  Gnome-weather-few-clouds.svg   Datu klimatikoak (Maskat)   WPTC Meteo task force.svg  
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Erregistraturiko tenperatura maximoa (°C) 34.2 37.0 41.4 44.0 47.0 48.3 49.2 46.8 43.6 42.0 37.8 33.0 '
Batez besteko tenperatura maximoa (°C) 25.5 26.1 29.8 34.7 39.5 40.4 38.6 36.2 36.3 35.0 30.5 27.1 33.3
Batez besteko tenperatura (ºC) 21.3 21.9 25.2 29.8 34.2 35.2 34.3 32.0 31.4 29.7 25.7 22.6 28.6
Batez besteko tenperatura minimoa (°C) 17.3 17.6 20.7 24.7 29.1 30.6 30.4 28.4 27.5 24.9 20.9 18.9 24.3
Erregistraturiko tenperatura minimoa (°C) 11.5 12.5 14.4 17.5 19.6 24.5 25.0 23.3 23.0 17.5 14.3 14.4 '
Pilatutako prezipitazioa (mm) 12.8 24.5 15.9 17.1 7.0 0.9 0.2 0.8 0.0 1.0 6.8 13.3 100.3
Eguzki orduak 268.6 244.8 278.3 292.5 347.4 325.7 277.7 278.6 303.9 316.9 291.9 267.0 3493.3
Hezetasuna (%) 63 64 58 45 42 49 60 67 63 55 60 65 57.6
Iturria: NOAA (1961-1990) [4]

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Maskat Ekialde Hurbileko hiririk zaharrenetako bat dugu. K. a. II. mendean bazen haren berri. 1507 eta 1649 bitartean portugaldarren menpe egon zen. 1649an Saif bin Sultan imamak André Pereira dos Reisen agindupean zeuden portugaldarrak garaitu eta atzerriratu zituen. Imamak inperio bat ezarri zuen Zanzibarretik Gwadarreko hegoalderaino. Oparotasun garaia izan zen Makat eta Omanentzat.

1679an imama hil zen, eta borrokaldiak eta liskarrak jazo ziren. 1737an, persiarrek Maskat laburki inbaditu zuten. Ahmed bin Saidek persiarrak berehala garaitu zituen, eta imam izendatu zuten ondoren. Bere erregealdian, 1786tik 1792ra, Hamid bin Saidek Omango hiriburu izendatu zuen Maskat. 1853an, Omango hiriburu titulua Zanzibarri eman zion sultanak. Horren ostean, beheraldi ekonomikoa gertatu zen Omanen.

1913an, Taimur bin Faisal sultanak Maskat eta Oman izena eman zion Omango lurraldeari. Sultanak Maskat gobernatu zuen eta imamak Oman. 1950eko hamarkadan, Said bin Taimur bin Faisal sultanak herrialdea bateratu zuen gaur egungo Oman sortzeko.

Ekonomia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Maskateko ekonomia merkataritzan oinarritzen da. Nagusiki datilak, nakarra eta arrainak esportatzen dituzte. Petroleum Development Oman (PDO) Maskateko ekonomiaren oinarri sendoetako bat da 1962az geroztik.

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]