Mekong

Wikipedia, Entziklopedia askea
Mekong
澜沧江 (zh), แม่น้ำโขง (th), ແມ່ນ້ຳຂອງ (lo),
Mékôngk (km), Cửu Long Giang (vi)
Chiang Saen, Mekong River, Thailand.jpg
Datu orokorrak
Garaiera1 m
Luzera4.350 km
Geografia
Mekong river location.jpg
Koordenatuak33°09′10″N 94°03′51″E / 33.15272°N 94.06403°E / 33.15272; 94.0640333°09′10″N 94°03′51″E / 33.15272°N 94.06403°E / 33.15272; 94.06403
Hidrografia
Ibaiadarrak
Arroaren azalera810.000 km²
Arro hidrografikoaMekong River basin (en) Itzuli
Ur-emaria15.000 m³/s
IturburuaTibeteko goi-ordokia
BokaleaHegoaldeko Txinako itsasoa

Mekong[1] munduko ibairik handienetakoa da; 13.a, luzeran, eta 10.a ur-emari aldetik (475 km³ ur itsasoratzen ditu). 4.023 km luze dela jotzen da; batzuek 4.350 eta 4.909 km ematen dizkiote.

Sei estatu zeharkatzen ditu, eta estatu horien sistema hidrologiko nagusia da. Tibeten du iturburua (Txinako Qinghai probintzian) eta honako hauek zeharkatzen ditu: Yunnan probintzia, Birmania, Laos, Thailandia, Kanputxea (edo Kanbodia) eta Vietnam. Hegoaldeko Txinako Itsasoan du bokalea. Estatu guztiek, Txinak eta Birmaniak izan ezik, Mekong Ibaiaren Komisioan parte hartzen dute.

Asiako laugarren ibairik luzeena da.

Izenak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Mekong ibaiaren baliokidea Méigōng Hé (湄公河) da txineraz, nahiz eta erabiltzen den izena Lancang ibaia izan (澜沧江, Láncāng Jiāng). Thailandieraz Mae Nam Khong (แม่น้ำโขง), laoseraz (ແມ່ນ້ຳຂອງ) Mènam Khong, khmereraz Mékôngk edo Tonle Thom eta vietnameraz Cửu Long Giang da.

Geografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

5000 metrotik gora jaiotzen da, Himalaiako mendikatean. Lehenengo erdia Txinatik pasatzen da eta 4500 m jeisten ditu. Urjauzi altuak ditu. Bigarren erdian 500 metro bakarrik jesiten ditu baina urjauziak ere badaude. Khone urjauziak dira ezagunenak. Itsasora ailegatzen den heinean abiadura moteldu egiten du. Laos eta Kambodia artean 4000 irla deritzon parajea dago eta ibaia itsaxo bat dirudi. Azken zatian, lehenengo, bitan banatzen da eta, geroago, Vietnamen, 9tan. 3200 km kanal daude 40.000 km2-ko heremu honetan. Ibaia, Laos eta Thailandia herrialdeen arteko muga naturala da eta Vientiane (Laosko hiriburua)-tik pasatzen da.

Ikus, gainera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1. Euskaltzaindia. (2012-06-29). 171. araua: Asiako toponimia. (Noiz kontsultatua: 2013-02-11).

Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]