Edukira joan

Torreperogil

Torreperogil
Espainiako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Espainia
Autonomia Andaluzia
ProbintziaJaéngo probintzia
AlkateaJosefa Caballero Conchillo
Izen ofizialaTorreperogil
Posta kodea23320
INEk ezarritako kodea23088
HerriburuaTorreperogil
Geografia
Koordenatuak38°02′03″N 3°17′30″W / 38.0343°N 3.2917°W / 38.0343; -3.2917
Mapa
Azalera90,1 km²
Altitudea755 m
MugakideakÚbeda, Sabiote eta Cazorla
Demografia
Biztanleria7.107 (2025)
alt_left 3.632 (%51) (%49) 3.491 alt_right
Dentsitatea79 bizt/km²
MatrikulaJ
torreperogil.es

Torreperogil Jaéngo udalerria da, La Loma eskualdean dagoena.

Azken erroldaren arabera 7.107 biztanle zituen 90,1 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Úbeda, Sabiote eta Cazorla.

Biztanleriaren tamainaUrtea6600680070007200740076007800200020052010201520202025TorreperogilBiztanleriaren estatistikaOharra: grafiko hau Wikidatan jasotako datuetatik egin da, automatikoki. Daturen bat aldatu edo eguneratu behar izanez gero, egizu Wikidatan bertan.
Biztanleria-piramidea 2025
Guztira: 3.491 gizon, 3.632 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.03
 
100+
 
0.06
0.09
 
95-99
 
0.52
1.29
 
90-94
 
1.60
1.40
 
85-89
 
3.22
2.61
 
80-84
 
3.91
3.44
 
75-79
 
5.37
4.35
 
70-74
 
4.98
6.67
 
65-69
 
5.51
8.05
 
60-64
 
7.96
8.51
 
55-59
 
8.15
8.08
 
50-54
 
6.72
7.48
 
45-49
 
7.43
6.62
 
40-44
 
6.25
6.47
 
35-39
 
5.78
5.87
 
30-34
 
5.34
5.24
 
25-29
 
5.23
5.76
 
20-24
 
5.56
5.84
 
15-19
 
5.20
4.24
 
10-14
 
4.46
4.24
 
5-9
 
3.50
3.72
 
0-4
 
3.25
Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1]

Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 71,4 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 66,8) gainetik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 4,9 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 2,9 —probintzian % 5,4—.

Biztanleria jaiolekuaren arabera Jaéngo mapa
Udal
Prob
Udalerri berean · % 71,4Probintzia berean · % 18,8Erkidegoan · % 2Beste erkidegoa · % 4,9Estatutik kanpo · % 2,9
Jaiolekua bizilekuarekin alderatuta (2025). Iturria: INE.

Biztanleria atzerritarra

Espainiar estatutik kanpo jaiotako 206 biztanleren artean, gehienak Afrikan jaioak dira (% 60,7)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Maroko, Mali, Peru dira.

Atzerrian jaiotakoak, eskualdeka
Amer
Euro
Afri
Amerika · % 22,8Europa · % 14,6Afrika · % 60,7Asia · % 1,9
Espainiar estatutik kanpo jaiotakoak, eskualdeka (2025). Iturria: INE.
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera (2025). Iturria: INE.

INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 4.337 etxebizitza zeuden: 2.828 (% 65,2) nagusiak eta 1.509 (% 34,8) ez-nagusiak.[4] Kontsumo elektrikoaren arabera, 370 (% 8,5) noizbehinkako erabilerakoak ziren eta 756 (% 17,4) hutsik zeuden.[5] INEren estatistika esperimentalaren arabera, 2026ko maiatzean 3 etxebizitza turistiko zeuden udalerrian, guztira 17 plazarekin (5,67 plaza etxebizitzako).[6]

4.337etxebizitza
2.828etxegune
756hutsik (% 17,4)
3etxebizitza turistiko (2026) Jaéngo mapa

Etxebizitza multzoa Jaéngo mapa

2.828
1.509
Etxebizitza nagusia (2.828)Ez-nagusia (bigarrena edo hutsa) (1.509)

Erabilera-intentsitatea (kontsumo elektrikoa) Jaéngo mapa

3.211
370
756
Okupatuak (3.211)Noizbehinkakoak (370)Hutsik (756)

Guztira 2.828 etxegune zeuden, eta horietatik 759 (% 26,8) pertsona bakarrekoak ziren.[7]

Etxeguneak tamainaren arabera

Pertsona 1759
2 pertsona792
3 pertsona572
4 pertsona540
5 edo gehiago165

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 6.272 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 20,6 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 18,6; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 42,2; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 18,6.[8] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 18,8 zen 2021ean eta % 20,6 2024an; beraz, 1,8 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 22,0 izatetik % 18,6 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 22,5 ziren, eta gizonen artean % 18,6; 3,8 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 22,4 eta gizonen % 14,6 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.

6.272biztanle 15 urte edo +, 2024
% 20,6goi-mailako ikasketak+1,8 puntu 2021etik mapa
% 18,6lehen hezkuntza edo gutxiago−3,5 puntu 2021etik mapa
% 10,8ikasten ari dira, 2024
% 18,6
% 42,2
% 18,6
% 20,6
Lehen hezkuntza edo gutxiago · % 18,6Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) · % 42,2Bigarren hezkuntzako bigarren etapa · % 18,6Goi-mailako ikasketak · % 20,6
Lortutako ikasketa-mailarik altuena, 15 urte edo gehiagoko biztanleen artean (2024). Jaéngo mapa

Xeheago, goi-mailako ikasketak zituztenen % 61,7 unibertsitate-tituludunak ziren (gradua, diplomatura, lizentziatura, masterra edo doktoretza), eta % 38,3 goi-mailako lanbide-heziketakoak. Guztira, 14 pertsonak zuten doktore-titulua. Bigarren etapakoen artean, batxilergoa zutenak % 54,8 ziren, eta erdi-mailako lanbide-heziketa zutenak % 45,2. Ikasketarik gabekoak, azkenik, 15 urte edo gehiagoko biztanleen % 8,6 ziren.[8]

Ikasketa-maila xehatua
Ikasketarik gabe
% 8,6
DBH eta antzekoak
% 42,2
Erdi-mailako LH
% 8,4
Goi-mailako LH
% 7,9
Graduak (≤240 ECTS), diplomaturak
% 7,0
Graduak (>240 ECTS), lizentziaturak
% 3,1
Masterrak eta espezialitateak
% 2,4
Ehunekoak 15 urte edo gehiagoko biztanle guztien gainekoak dira; koloreak goiko barrako lau maila nagusiei dagozkie.
Sexuaren araberako banaketa
15 urte edo gehiagoko biztanleria ikasketa-mailaren eta sexuaren arabera, Torreperogil, 2024
Ikasketa-mailaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Goi-mailako ikasketak1.292% 20,6570% 18,6722% 22,5
Bigarren hezkuntzako bigarren etapa1.167% 18,6615% 20,1552% 17,2
Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH)2.647% 42,21.426% 46,61.221% 38,0
Lehen hezkuntza edo gutxiago1.166% 18,6446% 14,6720% 22,4
Guztira6.272% 100,03.057% 100,03.215% 100,0
Urtez urteko bilakaera
Ikasketa-mailaren bilakaera (%), Torreperogil, 2021–2024
UrteaGoi-mailakoakBatx. / erdi LHDBHLehen H. edo gutx.15 urte edo +
2021% 18,8% 18,1% 41,0% 22,06.283
2022% 19,6% 18,2% 41,7% 20,56.248
2023% 19,9% 18,6% 42,1% 19,46.241
2024% 20,6% 18,6% 42,2% 18,66.272

Ikasten ari direnak

2024an, 15 urte edo gehiagoko biztanleen % 10,8 ikasten ari zen (675 pertsona).[9] Ikasten ari zirenetatik, % 49,9 goi-mailako ikasketetan zebilen, % 26,8 batxilergoan, % 14,2 erdi-mailako lanbide-heziketan eta % 7,6 DBHn edo antzekoetan. Sexuaren arabera, ikasten ari ziren emakumeen % 54,9 goi-mailako ikasketetan zebilen, eta gizonen % 43,6; erdi-mailako lanbide-heziketan, aldiz, gizonen % 17,8 eta emakumeen % 11,4. Adinaren arabera, 15–19 urtekoen % 89,8 ikasten ari zen, 20–24 urtekoen % 47,1 eta 25–29 urtekoen % 10,4; 30 urtetik gorakoen artean, berriz, % 1,8 baino ez.[10] 20–24 urtekoen artean, emakumeen % 53,4 ari zen goi-mailako ikasketak egiten, eta gizonen % 32,1.

Ikasten ari direnak, adin-taldeka
15–19 urte
% 89,8
20–24 urte
% 47,1
25–29 urte
% 10,4
30–34 urte
% 8,1
35–39 urte
% 2,5
40–44 urte
% 3,1
45–49 urte
% 3,6
50–54 urte
% 1,7
55 urte edo +
% 0,2
Egiten ari diren ikasketa-maila
Maila zehaztu gabe
% 0,9
Goi-mailako ikasketak
% 49,9
Erdi-mailako LH
% 14,2
Batxilergoa
% 26,8
DBH eta antzekoak
% 7,6
Lehen hezkuntza edo beheragokoa
% 0,6
Ezkerrean, adin-talde bakoitzean ikasten ari direnen ehunekoa; eskuinean, ikasten ari direnen banaketa mailaren arabera (2024).

Jaiolekuaren arabera

2024an, 15 urte edo gehiagoko biztanleen % 97,2 estatuan jaio zen, eta % 2,8 atzerrian.[8] Ikasketa-egiturak alde nabarmenak ditu jatorriaren arabera. Estatuan jaiotako gizonen artean, goi-mailako ikasketak zituztenak % 19,0 ziren eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 13,6; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 6,7 eta % 46,1, hurrenez hurren. Estatuan jaiotako emakumeen artean, goi-mailako ikasketak zituztenak % 22,6 ziren eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 22,1; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 16,7 eta % 32,1, hurrenez hurren.

Gizonak
Estatua
Atzerria
% 19,0
Goi-mailakoak
% 6,7
% 20,2
Batx. / erdi LH
% 18,0
% 47,2
DBH
% 29,2
% 13,6
Lehen H. edo gutx.
% 46,1
Emakumeak
Estatua
Atzerria
% 22,6
Goi-mailakoak
% 16,7
% 17,0
Batx. / erdi LH
% 23,8
% 38,3
DBH
% 27,4
% 22,1
Lehen H. edo gutx.
% 32,1
Ehuneko bakoitza jatorri- eta sexu-taldearen barnekoa da (2024).

Ikasten ari zirenei dagokienez, 2024an estatuan jaiotako 15 urte edo gehiagokoen % 10,7 ari zen ikasten, eta atzerrian jaiotakoen % 12,7.[9] Ikasten ari zirenen artean, goi-mailako ikasketetan zebiltzanak % 50,1 ziren estatuan jaiotakoetan eta % 45,5 atzerrian jaiotakoetan. Konparazio hauek ez daude adinaren arabera doituta: talde bakoitzaren adin-egiturak (gazteen proportzioak, batez ere) eragin handia du emaitzan.

Diru-sarrerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 10.322 euro-koa zen[11], eta etxegune bakoitzeko 25.155 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (11.847 euro) azpitik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.036 euro) azpitik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 13.650 euro zen. Errenta gordina 11.632 euro-koa izan zen pertsonako.

Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 54,3[12]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 24), beste diru-sarrerak (% 9), langabezia-prestazioak (% 5), beste prestazioak (% 7,6).

54%
24%
9%
Soldata · % 54,3Pentsioak · % 24Langabezia · % 5Beste prestazioak · % 7,6Beste sarrerak · % 9
Diru-sarreren banaketa iturriaren arabera.

Desberdintasuna

Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[13][oh 1]. Udalerrian indizea 24,8 da, probintziakoaren (29,5; Jaéngo mapa) azpitik eta Espainiakoaren (32,1) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,1 da, probintziakoaren (2,5; Jaéngo mapa) azpitik eta Espainiakoaren (2,8) azpitik.

Jarduera ekonomikoa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Torreperogil udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 3.569 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 57,7; gainerako % 42,3 inaktibo zeuden (erretiratuak % 46,1, beste inaktiboak % 37,7 eta ikasleak % 16,2).[14] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 14,8 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 60,8 zen eta emakumezkoena % 54,8; langabezia-tasa, aldiz, % 6,9 eta % 23,2 zen, hurrenez hurren.[14]

Okupatuen kopurua 2.977 zen 2023ean, 2021eko 3.044etik behera.[15] Emakumeek okupatuen % 43,4 osatzen dute, eta gizonek % 56,6.

2.977okupatu, 2023−% 2,2 2021etik
% 43,4emakumeak okupatuen artean
% 57,7jarduera-tasa, 2024
% 14,8langabezia-tasa, 2024
16 urte edo gehiagoko biztanleria jarduerarekiko loturaren arabera (2024)
% 49,2
% 8,6
% 19,5
% 16,0
Okupatuak · % 49,2Langabeak · % 8,6Ikasleak · % 6,9Erretiratuak · % 19,5Beste inaktiboak · % 16,0
16 urte edo gehiagoko biztanleria jardueraren eta sexuaren arabera, Torreperogil, 2024
EgoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Okupatuak3.040% 49,21.705% 56,61.335% 42,1
Langabeak529% 8,6126% 4,2403% 12,7
Inaktiboak2.616% 42,31.182% 39,21.434% 45,2
Guztira6.185% 100,03.013% 100,03.172% 100,0

Jarduera-sektoreak

Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 52,0), nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 30,3), eraikuntza (% 11,4) eta industria (% 6,3).[15] Xeheago, jarduera-adarrik handiena nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza da (% 30,3), ondoren merkataritza (% 12,5) eta eraikuntza (% 11,4) datoz.

Okupatuak jarduera-sektorearen arabera (2023) Jaéngo mapa
% 30,3
% 11,4
% 52,0
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza · % 30,3Industria · % 6,3Eraikuntza · % 11,4Zerbitzuak · % 52,0
Jarduera-adar zehatzak
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza
% 30,3
Merkataritza
% 12,5
Eraikuntza
% 11,4
Osasuna eta gizarte-zerbitzuak
% 7,3
Ostalaritza
% 6,2
Administrazio publikoa
% 5,7
Hezkuntza
% 5,5
Manufaktura-industria
% 5,3
Gainerako 13 jarduera-adarrak
Garraioa eta biltegiratzea
% 4,4
Beste zerbitzu batzuk
% 2,6
Administrazio-jarduera lagungarriak
% 2,4
Jarduera profesionalak
% 2,0
Jarduera artistikoak eta aisialdikoak
% 1,1
Informazioa eta komunikazioak
% 1,0
Finantza- eta aseguru-jarduerak
% 0,7
Ur-hornidura eta hondakinak
% 0,7
Etxeetako jarduerak
% 0,5
Energia elektrikoa eta gasa
% 0,3
Erauzketa-industriak
% 0,1
Higiezinen jarduerak
% 0,1
Lurraldez kanpoko erakundeak
% 0,0

Okupazioa eta lan-egoera

Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 59,8; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 19,3), eta oinarrizko okupazioak % 15,5.[16] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 62,7 eta emakumeen % 56,1).

% 19,3
% 59,8
% 15,5
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak · % 19,3Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak · % 59,8Oinarrizko okupazioak · % 15,5Ez dago jasota · % 5,4
Okupatuak okupazioaren eta sexuaren arabera, Torreperogil, 2023
OkupazioaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak574% 19,3276% 16,4298% 23,0
Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak1.781% 59,81.056% 62,7725% 56,1
Oinarrizko okupazioak460% 15,5289% 17,2171% 13,2
Ez dago jasota162% 5,463% 3,799% 7,7
Guztira2.977% 100,01.684% 100,01.293% 100,0

Okupatuen % 75,4 besteren konturako langileak dira, eta % 24,6 norberaren konturakoak.[17]

% 18,5
% 58,4
% 17,0
Norberaren kontura, langileak dituena · % 6,0Norberaren kontura, langilerik gabe · % 18,5Besteren kontura, finkoa/mugagabea · % 58,4Besteren kontura, aldi baterakoa · % 17,0
Okupatuak lan-egoeraren eta sexuaren arabera, Torreperogil, 2023
Lan-egoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Norberaren kontura732% 24,6299% 17,8433% 33,5
Besteren kontura2.245% 75,41.385% 82,2860% 66,5
Guztira2.977% 100,01.684% 100,01.293% 100,0

Jaiolekuaren arabera

Jarduera

16 urte edo gehiagokoen % 97,4 estatuan jaio zen, eta % 2,6 atzerrian.[14] Jarduera-egoerak alde nabarmenak ditu jatorriaren arabera. Estatuan jaiotako gizonen artean, % 55,8 okupatuak dira, % 27,6 erretiratuak, % 5,9 bestelako inaktiboak, % 5,8 ikasleak eta % 5,0 langabeak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 62,1 okupatuak dira, % 28,7 bestelako inaktiboak, % 4,6 ikasleak, % 2,3 langabeak eta % 2,3 erretiratuak. Emakumeen kasuan, estatuan jaiotakoen artean % 41,3 okupatuak dira, % 25,9 bestelako inaktiboak, % 13,7 langabeak, % 11,7 erretiratuak eta % 7,5 ikasleak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 40,0 bestelako inaktiboak dira, % 28,0 okupatuak, % 21,3 langabeak, % 8,0 ikasleak eta % 2,7 erretiratuak.

Gizonak
Estatua
Atzerria
% 55,8
Okupatuak
% 62,1
% 5,0
Langabeak
% 2,3
% 5,8
Ikasleak
% 4,6
% 27,6
Erretiratuak
% 2,3
% 5,9
Beste inakt.
% 28,7
Emakumeak
Estatua
Atzerria
% 41,3
Okupatuak
% 28,0
% 13,7
Langabeak
% 21,3
% 7,5
Ikasleak
% 8,0
% 11,7
Erretiratuak
% 2,7
% 25,9
Beste inakt.
% 40,0
Ehuneko bakoitza jatorri-taldearen barnekoa da.

Okupazioa

Okupatuen % 97,5 estatuan jaio zen, eta % 2,5 atzerrian.[16] Okupazio-egituran badira aldeak jatorriaren arabera. Estatuan jaiotako gizonen artean, % 63,1 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial dira, % 16,7 oinarrizko okupazioetakoak eta % 16,4 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 50,0 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial dira, % 31,5 oinarrizko okupazioetakoak eta % 14,8 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari. Emakumeen kasuan, estatuan jaiotakoen artean % 56,0 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial dira, % 23,0 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari eta % 13,4 oinarrizko okupazioetakoak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 61,9 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial dira, % 28,6 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari eta % 4,8 oinarrizko okupazioetakoak.

Gizonak
Estatua
Atzerria
% 16,4
Goi eta erdi maila
% 14,8
% 63,1
Langile kualifikatuak
% 50,0
% 16,7
Oinarrizko okup.
% 31,5
% 3,7
Ez dago jasota
% 3,7
Emakumeak
Estatua
Atzerria
% 23,0
Goi eta erdi maila
% 28,6
% 56,0
Langile kualifikatuak
% 61,9
% 13,4
Oinarrizko okup.
% 4,8
% 7,7
Ez dago jasota
% 4,8
Ehuneko bakoitza jatorri-taldearen barnekoa da.

Jarduera-sektoreak

Jarduera-egiturak alde nabarmenak ditu jatorriaren arabera.[18] Estatuan jaiotako gizonen artean, % 39,3 zerbitzuetan ari dira, % 35,4 nekazaritzan, % 18,4 eraikuntzan eta % 6,9 industrian; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 51,9 nekazaritzan ari dira, % 31,5 zerbitzuetan, % 11,1 eraikuntzan eta % 5,6 industrian. Emakumeen kasuan, estatuan jaiotakoen artean % 68,6 zerbitzuetan ari dira, % 23,2 nekazaritzan, % 5,6 industrian eta % 2,6 eraikuntzan; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 90,5 zerbitzuetan ari dira, % 4,8 industrian eta % 4,8 nekazaritzan.

Gizonak
Estatua
Atzerria
% 35,4
Nekazaritza
% 51,9
% 6,9
Industria
% 5,6
% 18,4
Eraikuntza
% 11,1
% 39,3
Zerbitzuak
% 31,5
Emakumeak
Estatua
Atzerria
% 23,2
Nekazaritza
% 4,8
% 5,6
Industria
% 4,8
% 2,6
Eraikuntza
% 0,0
% 68,6
Zerbitzuak
% 90,5
Ehuneko bakoitza jatorri-taldearen barnekoa da.

Lehen sektorea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Nekazaritza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 798 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 7.484 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[19][oh 2]. Udalerriaren azalera 90,1 km² denez, NAE lurraldearen % 83,1 da[20]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 93,4 arbolak (6.989 ha, 795 ustiategitan), % 6,4 lur goldagarria (478 ha, 34 ustiategitan), % 0,2 larre iraunkorrak (15,9 ha, 9 ustiategitan) eta norberaren kontsumorako baratzeak (0,25 ha, 11 ustiategitan)[oh 3].

Nekazaritzako azalera erabilgarria (NAE)
NAE udalerriaren azaleran
83%
17%
NAE · 7.484 ha (% 83,1)Gainerako azalera · 1.526 ha (% 16,9)
NAE, lur-erabileraren arabera
93%
Lur goldagarria · 478 ha (% 6,4)Larre iraunkorrak · 15,9 ha (% 0,2)Arbolak · 6.989 ha (% 93,4)Baratzeak · 0,25 ha (< % 0,1)
Iturria: INE, Nekazaritza Errolda 2020; udalerriaren azalera: Wikidata.

Abeltzaintza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerriko abeltzaintza-ustiategietan 1.776 ardi eta ahuntz eta 35 hegazti zeuden[21].

Ibilgailu-parkea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 4.560 gidari zeuden erroldatuta: 2.667 gizon (% 58,5) eta 1.893 emakume (% 41,5)[22]. Biztanleen % 64 gidatzeko gai zen.

Ibilgailu-parkea 6.407 ibilgailuk osatzen zuten: 3.767 turismo, 899 furgoneta, 618 kamioi, 442 motozikleta eta 346 ziklomotor[22]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 529 turismokoa zen, probintziako batez bestekoaren (517) gainetik.

Turismoen batez besteko adina 14,9 urtekoa zen; turismoen % 4,9k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 15,7k 25 urte baino gehiago[22]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 67,2 diesel zen eta % 32,4 gasolinazko; 15 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 0,2; probintzian % 0,4). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 2,6k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 45,1k ez zuen etiketarik[oh 4].

Ibilgailu-parkea (2025)
Ingurumen-etiketa
22%
30%
45%
0 etiketa · 20 (% 0,3)ECO · 145 (% 2,3)C etiketa · 1.386 (% 22,1)B etiketa · 1.901 (% 30,3)Etiketarik gabe · 2.831 (% 45,1)
Turismoak, adinaren arabera
12%
22%
46%
16%
< 4 urte · 183 (% 4,9)4–8 urte · 446 (% 11,8)8–15 urte · 830 (% 22)15–25 urte · 1.716 (% 45,6)≥ 25 urte · 592 (% 15,7)
Iturria: DGT, «Datos municipales general» (2025).
  1. ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
  2. ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
  3. ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
  4. ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
  2. ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Jaén.tab.
  3. ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Jaén.tab.
  4. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  5. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak erabilera-intentsitatearen arabera (kontsumo elektrikoa)» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  6. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitza turistikoak, plazak eta plazak etxebizitza turistiko bakoitzeko. Udalerriak» Etxebizitza turistikoen kopuruaren neurketa (estatistika esperimentala) (Espainiako Estatistika Institutua).
  7. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  8. 1 2 3 (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y nivel de estudios (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  9. 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y nivel de estudios en curso (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  10. ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo, edad (grupos quinquenales) y nivel de estudios en curso (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  11. ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Jaén.tab.
  12. ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Jaén.tab.
  13. ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
  14. 1 2 3 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y relación con la actividad (agrupado) (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  15. 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y actividad económica (1 letra) (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  16. 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y ocupación (agregada) (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  17. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  18. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y rama de actividad (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  19. ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Jaén.tab (Wikimedia Commons).
  20. ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q1642300.
  21. ↑ INE, «Explotaciones ganaderas por tipo de ganado», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE abeltzaintza Jaén.tab (Wikimedia Commons).
  22. 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Jaén.tab (Wikimedia Commons).

Ikus, gainera

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Geografia
Andaluzia
Artikulu hau Andaluziako geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.