Bled

Wikipedia, Entziklopedia askea
Hona jauzi: nabigazioa, Bilatu
Bled
Bled
 Eslovenia
Bled1a.jpg
Administrazioa
Herrialdea  Eslovenia
Eskualdea Karniola Garaia
Alkatea Janez Fajfar
Ofiziala Bled
Posta kodea 4260
Geografia
Koordenatuak 46° 22′ 00″ N, 14° 07′ 00″ E / 46.366666666667°N,14.116666666667°E / 46.366666666667; 14.116666666667Koordenatuak: 46° 22′ 00″ N, 14° 07′ 00″ E / 46.366666666667°N,14.116666666667°E / 46.366666666667; 14.116666666667
Bled hemen kokatua: Eslovenia
Bled
Bled
Bled (Eslovenia)
Obcine Slovenija 2007 Bled.svg
Azalera 72,3 km²
Altuera 507.7
Demografia
Biztanleria 8,192 bizt. (2014)
Dentsitatea 0,11 bizt/km²
Informazio gehigarria
Telefono aurrizkia 04
Hiri senidetuak Brixen eta Velden am Wörther See
http://www.bled.si www.bled.si

Bled (ˈbleːt ahoskatua), (alemanez: Veldes), Esloveniako hiria da, Karniola Garaian dagoena. 2014ko erroldaren arabera 8.192 biztanle ditu. Esloveniako hiri turistikoenetakoa da.

Geografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Karavanke mendilerroaren hegoaldean kokaturik dago eta Austriarekiko muga 50 kilometrotara dauka. Bled aintziraren ertzean kokatzen da, Pokljuka lautadan. Biak ala biak ere Triglav Parke Nazionalaren barnean daude.

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Bledeko lurraldea Mesolito garaitik izan da populatua baina gaur egungo herriguneak k.o. 600 urtearen inguruko asentamendu eslaviarrean dauka jatorria. 788an Carantania printzerria frankoek konkistatu zuten eta bavariarren esku gelditu zen Bled.

Brixengo apezpikua[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Lehenengo aipamena ordea Karniolako markako agiri batean agertzen da, 1004an Ueldes izenarekin. 1011ean gaztelua aipatzen da. Bi agirietan Henrike II.a enperadoreak lurraldea Brixengo printze-apezpikuari ematen dio eta bere menpe jarraitu zuen hurrengo 800 urtetan. Dena den, apezpikuak 300 kilometrotara zuen egoitza eta oso gutxitan bisitatu izan zuen Beld. Kontrol gutxi honen ondorioz XVI mendean protestantismoa nagusitu zen Bleden denbora luzez izan ez zen arren.

Aro modernoa[aldatu | aldatu iturburu kodea]

1808an Brixengo apezpikuaren menpe izatetik Austria-Hungariako Inperioaren parte izatera pasa zen, baina urte berean Napoleondar Gerretan Iliriar probintzietan sartu zuten. 1813an Austriak berreskuratu zuen eta 1838an berriz ere Brixengo apezpikuari eman zion. 1848an sistema feudala bertan behera utzi zen eta industrializazioa iritsi zen Bledera. Arnold Rikli (1823–1906) naturopata suitzarrak Bledeko klima epela osasunerako egokia zela aldarrikatu zuen eta bainuetxe turismoa bultzatu zuen nabarmen. Mundu guztiko aristokratak etorri ziren denboraldiak bertan igarotzera.

1918an Austria-Hungariako inperioa desegin zen eta Jugoslaviaren parte bihurtu zen. 1947an Josip Broz Titok bertan eraiki zuen bere egoitza.

Kirolak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2011 urtean Munduko arraunketa txapelketak antolatu ziren Bled aintziran, aurrez 1966, 1979 eta 1989an ere bertan jokatu ziren. Xake txapelketa garrantzitsuak ere izan dira bertan, 1961 eta 2002an kasu.

Ondasun nabarmenak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Iruditegia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Hiri senidetuak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo loturak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Bled Aldatu lotura Wikidatan