Bluetooth

Wikipedia, Entziklopedia askea
Jump to navigation Jump to search
Sare eta teknologia protokoloak*
Aplikazio geruza DNS, FTP, HTTP, IMAP, IRC, NFS, NNTP, NTP, POP3, SMB/CIFS, SMTP, SNMP, SSH, Telnet, SIP, gehiago
Aurkezpen geruza ASN.1, MIME, SSL/TLS, XML, gehiago
Saio geruza NetBIOS, gehiago
Garraio geruza SCTP, SPX, TCP, UDP, gehiago
Sare geruza AppleTalk, IP, IPX, NetBEUI, X.25, gehiago
Lotura geruza ATM, Ethernet, Frame Relay, HDLC, PPP, Token Ring, Wi-Fi, STP, gehiago
Geruza fisikoa Kable ardazkide, Zuntz optiko, Pare kordatu, Mikrouhin-sarea, Irrati bidezko sarea, RS-232, gehiago
*OSI ereduaren arabera

Bluetooth irrati-maiztasun bidez zenbait gailuren artean ahotsa eta datuak transmititzeko haririk gabeko komunikazioa ahalbidetzen duen nazioarteko estandarra da. Bluetooth Special Interest Group, Inc. enpresak sortutako Arlo Pertsonaleko Haririk gabeko Sareetarako (WPAN) zehazpen industriala da. Teknologia honek gailu ezberdinen artean datuak igortzeko aukera ematen du 2.4 GHz-eko ISM bandan irrati-frekuentziaren bidez. Teknologia hau jasan dezaketen gailu batzuk: PDA, mugikorrak, ordenagailuak, inprimagailuak, kamera digitalak...

Bluetoothren helburuak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  • Gailu mugikorren eta finkoen komunikazioa erraztu.
  • Kableak eta konektoreak baztertu.
  • Norberaren etxeko gailuen artean sinkronizazioa erraztu.
  • Sare pertsonalak (PAN) sortzea ahalbidetu.
  • Ordenagailu pertsonalen artean sare txikiak sortu eta datuak sinkronizatuta izan.

Erabilera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kontsumo txikiko gailuentzat diseinatutako komunikazioen protokoloa da Bluetooth, irismen gutxiko gailuentzat hain zuzen, eta koste baxuko transceptoreetan oinarrituta dago. Teknologia hau daramaten gailuak haien artean komunikatu daitezke elkarri nahiko hurbil badaude.

Klasifikazioa[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Potentziaren arabera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  • 1. klasekoak potentzia maximoa 100 mW (20 dBm) onartuta daukate eta 100 metroko irismena daukate.
  • 2. klasekoak potentzia maximoa 2.5 mW (4 dBm) onartuta daukate eta 5-10 metroko irismena daukate.
  • 3. klasekoak potentzia maximoa 1 mW (0 dBm) onartuta daukate eta 1 metroko irismena daukate.
  • 4. klasekoak potentzia maximoa 0.5 mW (4 dBm) onartuta daukate eta 0.5 metroko irismena daukate.

1. klaseko gailu bat 2. klaseko gailu bati konektatu al zaio, 1. klaseko gailuaren soberako potentziagatik eta sentsibilitateagatik. Hau da, 1. gailuko seinalea 2. gailuko sentsorera askoz errazago helduko da daukan potentziagatik eta 2. gailuaren seinalea askoz errazago jasoko du duen sentsibilitatea dela eta.

Kanalaren kapazitatearen arabera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  • 1.2 bertsioa: 1 Mbit/s banda-zabalera.
  • 2.0 + EDR bertsioa: 3 Mbit/s banda-zabalera.
  • 3.0 + HS bertsioa: 24 Mbit/s banda-zabalera.
  • 4.0 bertsioa: 32 Mbit/s banda-zabalera.
  • 5. bertsioa: 50 Mbit/s banda-zabalera.

Aplikazio lista[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  • OBEX-en bidez kablerik gabeko konexioa.
  • Kontaktu fitxak, hitzorduak, oroigarriak gailuen artean bidali/sinkronizatu OBEX-en bidez.
  • GPS teknologia eta medikuntza ekipamendua kablearen bidez komunikatzearen ordezkapena.
  • Urruneko kontrola.
  • Empresak publizitatea bidali.
  • Kontsolak (Sony PlayStation 3, PlayStation 4, Microsoft Xbox 360, Xbox One, Wii, Wii U eta Nintendo Switch) Bluetooth teknologia erabiltzen dute aginteak urrutikoak izan arren.
  • Bozgorailuetan mugikorreko musika entzuteko konexioak.

Hardware arkitektura[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Bluetooth duen gailua bi partez osatuta dago:

  • Seinalea modulatzen eta transmititzen duen irrati gailua.
  • CPU batek, seinale digitalak eta interfazeak gailu anfitrioarekin prozesatzen dituen prozesadore (DPS - Digital Signal Processor) Link Controller deitutakoa (edo esteka kontrolatzailea). Link Controller delakoak kapa fisikoko ARQ eta FEC protokoloen eta base bandaren kudeaketaren prozesamenduaz, transferentzia asinkronoaz zein sinkronoaz, audioaren kodifikazioaz eta datuak zifratzeaz arduratzen da. CPUa, aldiz, Bluetoothen aginduetaz gailu anfitrioian arduratzen da, horrela, eragiketak sinplificatzen ditu. Honetaz arduratzen den softwareari Link Manager deitzen zaio, eta honek beste gailuekin komunikatzeko lana du, LMP protokoloa erabiliz.

Protokoloak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Arkitektura kapako protokolo bezala definituta dago Bluetooth, eta protokolo zentraletaz, kable ordezkapen protokoloetaz, telefonia kontroleko protokoloetaz eta adoptatutako protokoloetaz formatuta dago. Bluetooth erabiltzen dituen protokoloak hauek dira: LMP, L2CAP, SDP, HCI eta RFCOMM.

LMP[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Link Management Protocol. Esteken kontrolaren protokoloa bi gailuen arteko irratiaren lotura konfiguratzeko eta kontrolatzeko erabiltzen da.

L2CAP[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Logical Link Control and Adaptation Protocol. Lotura logikoaren kontrol eta moldaketa protokoloa maila handiagoko protokoloak erabiltzen dituzten gailuen arteko hainbat konexio logikoak multiplexatzeko erabiltzen da. Paketeen segmentazioa eta bigarren edo gehiagoren baketak ematen ditu. Bere funtsezko moduan, paketeei karga baliagarri bat ematen die, zein 64 kB arte konfiguratu daiteke. Flujo kontrol moduan eta erretransmisio moduan datu isokronoak bidaltzeko konfigura daiteke, izan ere, datu fidagarrien kanala ere konfigura daiteke. Protokolo honetan bi modu berri agertzen dira, eta bestea zaharkituta uzten dute.

  • Erretransmisio modu hobetuta (ERTM): Erretransmisioaren modu originalaren bertsio hobeagoa da. L2CAP kanal fidagarriagoa ematen du.
  • Streaming modua (SM): Modu oso simplea, erretransmisiorik gabe eta flujo kontrolik gabe. Ematen duen L2CAP kanala ez da fidagarria.

Fidagarritasuna BDR/EDR kapak ekartzen du horrela aukeratzen badugu.

SDP[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Service Discovery Protocol. Gailu batek beste batzuk eskaintzen dituzten serbitzuak eta hauen parametroak ohartzeko erabiltzen da.

RFCOMM[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Radio Frecuency Communications. Kablearen ordezkapen protokolo hau seriean datu virtualen flujoa sortzeko erabiltzen da. Datu binarioak garraiatzeko aukera ematen du protokolo honek, eta base banda kaparen bidez EIA-232 kontrol seinaleak bidaltzen ditu. Datu flujo hau fidagarria eta simplea da, TCP protokoloa bezalakoa. Mugikorretan asko erabiltzen da protokolo hau. Horretaz gain, euskarri handia duenez eta API publikoak gehien sistema eragileetan aurkitzea erraza denez gehien erabiltzen den protokoloa da.

BNEP[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Bluetooth Network Encapsulation Protocol. Beste protokolo pila batzuetatik datuak L2CAP kanal baten bidez garraiatzeko erabiltzen da. Protokolo honen asmo nagusia IP paketeak inguru pertsonaleko sarean garraiatzea da.

AVCTP[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Audio/Video Control Transport Protocol urrutiko kontrol perfilak audio eta bideoko kontrol aginteak garraiatzen ditu L2CAP kanal baten bitartez. Adibidez, aurikulareen kontrol botoiak protokolo hau erabiltzen dute.

TCS[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Telephony Control Protocol. Telefonia kontrolatzen duen protokoloak ahots-deiak kudeatzen dituen protokoloa da. Adibidez, autoaren esku librea.

Etorkizuna[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Bluetooth teknologia hardwarez eta softwarez osatzen da. Telekomunikazio eta informatika fabrikatzaile handien parte hartzea behar izan da: Ericsson, Nokia, Motorola, Toshiba, IBM e Intel. Beste sektoreetako enpresak, industri automatizazioa, makineria, aisialdia, etxeko tresna elektrikoen fabrikatzaileak, jostailugintza... gehitzea espero da, baita laster etxeko tresnek zein lanekoek erabateko komunikagarritasuna izango dutela ere.

Erabilpenak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Telefono mugikor baterako bluetooth aurikularra
  • Bluetooth telefono mugikorra, esku libreko gailu eta autoetarako kit-a erabilita, haririk gabeko konexioa ahalbidetzen du. Horrela, telefonoa ahotsaren bidez erabil daiteke
  • Ordenagailu eta periferikoen artean (sagu, teklatu eta inprimagailu) haririk gabeko komunikazioa.
  • Banda zabalera garrantzitsua ez denean haririk gabeko eremu txikiko sareak osa daitezke
  • OBEX gailuen artean fitxategi transferentziak egin
  • Mediku tresnen artean haririk gabeko komunikazioa
  • Urrutiko kontrola (lehenago infragorri ataka nagusi zen)
  • Nintendoren Wii eta Sony-ren Playstation 3 kontsolek Bluetooth haririk gabeko urritiko aginteak dakartzate.

Ikus, gainera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo loturak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Bluetooth Aldatu lotura Wikidatan