Artikulu hau "Kalitatezko 1.000 artikulu 12-16 urteko ikasleentzat" proiektuaren parte da

Erlatibismo

Wikipedia, Entziklopedia askea
Hona jauzi: nabigazioa, Bilatu

Erlatibismoa egia eta faltsua, zuzena eta okerra eta arrazoizko beste hainbat kontzeptu erabiltzen diren testuingurura mugatzen direla baieztatu eta ondorioz horien balioa erlatibizatu edo kasu partikularretara mugatzen duen ikuspuntu filosofikoa da. Absolutismo, monismo eta objektibismoarekin kontrajartzen da. [1]

Erlatibismoa, egi edo baliotasun unibertsala existitzen ez dela mantentzen duen ikuspuntu filosofikoa da. Erlatibismo gnoseologikoak, egi objektiborik ez dagoela kontsideratzen du. Erlatibismo moralak, ongi edo gaitz absolutuak existitzen ez direla esaten du. Erlatibismo linguistikoan eta erlatibismo kulturalean antzeko postulatuak defendatzen dira.

Tradizionalki, gizartearen naturarekiko kontrako bi jarrera existitzen direla kontsideratu da: objektibismoa eta erlatibismoa.

Objektibismoak, akordio unibertsala lortu duten gertakari objektiboak existitzen direla baieztatzen du. Beste aldetik, erlatibismoan, pertsonen esperientziak egia baldintzatzen dutela kontsideratzen da. Hau da, ez ditu egi objektiboak ezta akordio unibertsalak onartzen. Azken korronte honek, mundua ezagutzeko era desberdinak daudela eta guztiak baliotsuak direla defendatzen du.

Erne ibili behar gara erlatibismoa definitzerakoan: esaterako, erlatibismoa ez da gauza berdinen inguruko iritzi desberdinak egon daitezkeela onartzea; hori argi dago eta inork ez du ezeztatu. Erlatibismoa, aipatutako iritzi desberdin horiek egiazkoak direla kontsideratzean agertzen da, soilik hauek defendatzen dituzten pertsonak horrela sinesten dutelako.

Hainbat autoreek erlatibismoa egokitzat hartu izan dute, hurrengo arrazoiengatik:

  • Pertsonen sinesmenetan elementu fisiko, psikologiko edota kulturalen eragina.
  • Kultura edo talde desberdinen ideien behaketa.
  • Denboran zehar ematen den ideien aldaketen behaketa.

Aipatutako guztia, subjektibitatea alde batera uztea ezinezkoa delaren pentsamendua indartzen du. Hala ere, gerta daiteke errealitate mota batzuekin erlatibista izatea eta beste batzuekin, aldiz, objektibista.

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1. (Ingelesez)   «Relativism», Stanford Encyclopedia of Philosophy, http://plato.stanford.edu/entries/relativism/ .

Kanpo loturak[aldatu | aldatu iturburu kodea]


Filosofia Artikulu hau filosofiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.