Notre-Dame-du-Haut kapera

Wikipedia, Entziklopedia askea
Jump to navigation Jump to search
Notre-Dame-du-Haut kapera
World Heritage Logo global.svg UNESCOren gizateriaren ondarea
Logo monument historique - rouge sans texte.svg Monumentu historikoa
280px
Kokapena
Herrialdea Frantzia
Eskualdea Borgoina-Franche-Comté
DepartamenduaHaute-Saône
BarrutiLureko barrutia
Kantonamenducanton of Champagney
Frantziako udalerriRonchamp
Koordenatuak 47° 42′ 14″ N, 6° 37′ 16″ E / 47.703794°N,6.621161°E / 47.703794; 6.621161Koordenatuak: 47° 42′ 14″ N, 6° 37′ 16″ E / 47.703794°N,6.621161°E / 47.703794; 6.621161
Historia eta erabilera
Erlijioa katolizismoa
Elizbarrutia Roman Catholic Archdiocese of Besançon
Arkitektura
Arkitektoa Le Corbusier
Materiala(k) hormigoia
Estiloa modern architecture
Gizateriaren ondarea
Irizpidea (i), (ii) eta (vi)
Erreferentzia 1321-012
Eskualdea[I] Europa eta Ipar Amerika
Izen-ematea 2016 (XL. bilkura)
Mérimée ID PA00102263
Webgune ofiziala
  1. UNESCOk egindako sailkapenaren arabera

Notre-Dame-du-Haut kapera (frantsesez: Chapelle Notre-Dame-du-Haut de Ronchamp), sarri Ronchamp kapera deitua, kapera katolikoa da, Frantziako Ronchamp herrian dagoena (Saône Garaia). Le Corbusier suitzar-frantziar arkitektoak diseinaturik, 1950-1955 urteetan eraiki zen.

Proiektu hau Le Corbusierren lanen artean bitxikeria bat da, bere arrazionalismoarekin erabat hausten baitu. Batzuen ustez bere bihotza omen da, gainontzekoak bere burua diren bitartean. Forma borobilduak, organikoak, horma faltsuak erabiltzen ditu beste inoiz ez bezala, batzuen ustetan lehenengo eraikuntza postmodernoa hau omen da. Eliza izatean gizakiarentzat baino jainkoarentzat egina dela pentsatu liteke baina Le Corbusierrek eliza ugari eginak zituen eta egingo zituen, denak arrazionalistagoak.

Ezaugarriak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kapera mendixka baten gailurrean dago ingurua menderatuz, naturaz inguratua. Meza kanpoan naiz barruan eman liteke. Forma borobildu, naturalak erabiltzen ditu.

Estalkia da elementu deigarriena, 2,26 m banaturiko bi mintzek osatzen dute. Barnealdean kurbatua da ertzetan 10 metro ditu eta zentroko puntu beherenean 4,78 m ditu.

Estalki eta itxitura hormaren artean tarte bat uzten du barnea argiztatzeko. Horma “faltsua” da, hau da bi horma dira tartean hutsune lodi batez, leihoetan sakonera gehiago lortzeko. Leiho hauek ez dira beirate itxurakoak, arkitektura gotikoa eta erromanikoa ez oroitzeko. Leiho eta ateak Le Corbusierren marrazkiak dituzte.

Kaperaren lurrak malda jarraitzen du aldarera iritsi arte. Aldarea ekialdean jarria dago, barneko nabean 200 pertsona sar daitezke, gehienak zutik. 3 kapera txiki ditu barnean, meza ezberdinak batera eman ahal izateko. Kaperatxoek kupula erdi bat dute, 15 eta 20 metro garai, argia 3 orientabide ezberdinetatik hartuaz hurrenez urren. Argia bertikalki sartzen da kaperatxoetan eta nabe nagusian, alboetatik, ahulagoa da.

Estalkia hormigoi ikusia kofratu markekin uzten da, kanpoaldea dena zuria da, kaperatxo bat gorria da eta gainontzekoak zuriak.

Modulorra erabiltzen du elementu guztiak diseinatzeko, kapila handiegia ez izateko baina txikitasun sentsaziorik ez emateko.

La Tourette komentuko kaperarekin konparaketa[aldatu | aldatu iturburu kodea]

* Biak naturaz inguratuak daude eta erlijio funtzioa dute.
  • Ronchampek itxura organikoa du, postmodernoa, eta La Touretteko kaperak arrazionalista garbia. Roschampek ez du inongo forma geometriko garbiren antzik, La Touretteko prisma laukizuzena da.
  • La Tourette ko hormak egiturazkoak dira, Ronchampen berriz ez.
  • La Tourette umilagoa da forma eta izaeran, kanpo eta barnetik.
  • Ronchampen leiho txiki ugari hormaren izaera hautsiaz, La Touretten leiho gutxiago, puntualagoak eta handiagoak.
  • La Touretteko lana Ronchampekoa baina zaharragoa da beraz, arrazionalismoa lan honetan bakarrik utzi zuela esan beharrean gaude, hau da bere bizi osoan jarraitu zuen mugimendua, horregatik Ronchamp bereziago da.

Kanpo loturak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Notre-Dame-du-Haut kapera Aldatu lotura Wikidatan