Sator

Wikipedia, Entziklopedia askea
Jump to navigation Jump to search
Sator
Talpa europaea MHNT.jpg
Sailkapen zientifikoa
ErreinuaAnimalia
FilumaChordata
KlaseaMammalia
OrdenaEulipotyphla (en) Eulipotyphla
Familia Talpidae
Datu orokorrak
Elikadura iturri nagusia har, chrysalis (en) Itzuli eta Beldar

Satorra (Talpidae familia) animalia ugaztuna da, intsektujaleen ordenakoa. Lurrazpian bizi da, zuloak eginez. Espezie batzuk uretakoak edo erdiuretakoak dira. Satorrak Ipar Amerikan, Europan eta Asian aurki daitezke.

Deskribapena[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Euren gorputza zilindrikoa da eta ez da leporik ageri. Larruz estalita dago eta belarriak ez dituzte ikusgai[1]. Begiak oso txikiak izaten dira eta ikumen kaskarra dute[2]. Hori konpentsatzeko muturrean eta buztanean ileak dituzte. Ile hauek, organo sentikorrak edo ukimenekoak dira.

Bere hankek, atzazal handi eta indartsuak dituzte, 150 metroko luzera har dezaketen zuloak egiteko prestatuak. Bere hankak laburrak eta indartuak dira. Bere gorputzak, 17 zentimetroko luzera har dezake, emeak harrak baino handiagoak diren arren. Euren buztanak 4 zentimetroko luzera du. Emeek sei edo zortzi titiburu dituzte, espeziearen arabera. Satorren buruhezurra luzea eta estua da, eta nahiko laua, zuloetan aurrera egin ahal izateko[1].

Jokaera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Satorraren aurpegia eta aurreko hatzaparrak.

Espezie batzuk gauzaleak diren arren gehienak egunez zein gauez egoten dira aktibo. Lurrazpian zuloak egiten dituzte alde batetik harraparei ihes egiteko, eta bestetik zuloetan erortzen diren animaliak ehizatzeko. Zuloak egiten aurrera joaterakoan sudurzuloak eta belarrizuloak itxi egiten dituzte eta arrek zakila atzerantz botatzen dute.

Landa lurretan, larreetan edo lorategietan aurki daitezke. Baita basoetan ere, hau hain ohikoa ez den arren. Euren habiak, hostoz bigunduak, 5 metroko sakoneran daude. Bertan biltzen dituzte zizare eta beste ornogabe batzuk, gero jateko.

Satorrak oso lurraldekoiak dira eta beren eremua defendatzeko borroka latz azkarrak izatera iristen dira[3].

Ugalketa[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Urtean bi umealdi izan ditzakete. Horietako bakoitzean, 5 ume izatera hel daitezke. Sator gazteek jaio eta urte betera heldutasun sexuala lortzen dute..

Sailkapena[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Familia 3 azpifamilia, 7 tribu eta 17 generotan banatuta dago:

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1. a b Grzimek, Bernhard. (1975). Grzimek's Animal Life Encyclopedia, Volume 10: Mammals I. New York: Van Nostrand Reinhold Company.
  2. Macdonald, David W. (David Whyte). (1984). The Encyclopedia of mammals. New York, NY : Facts on File ISBN 978-0-87196-871-5 . Noiz kontsultatua: 2020-09-14.
  3. Macdonald, David W. (David Whyte). (1984). The Encyclopedia of mammals. New York, NY : Facts on File ISBN 978-0-87196-871-5 . Noiz kontsultatua: 2020-09-14.
Wikiztegian orri bat dago honi buruz: sator .
Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Sator Aldatu lotura Wikidatan
Wikispezieetan bada informazioa gehiago, gai hau dela eta: Talpidae