Karnaba

Karnaba Iraute egoera: Arrisku Txikia
Karnaba
Sailkapen zientifikoa
Erreinua: Animalia Klasea: Aves Ordena: Passeriformes Familia: Fringillidae Generoa: Carduelis Espeziea: C. carduelis
Izen binomiala
'Carduelis carduelis' Linnaeus, 1758

Karnaba (Carduelis carduelis) fringillidae familiako hegazti paseriformea da, Europa, iparraldeko Afrika eta Asiako basoetan bizi dena.

Ezaugarriak

Linnaeusek deskribatu zuen lehenengo aldiz 1758. urtean. Bere kontserbazio egoera ez da kezkagarria. Karnabak 12 eta 13,5 cm artean neurtzen du eta 14 eta 19 gramo artean pisatzen du. Itxian hazten bada, 8 eta 10 urte artean bizi daiteke. Bere kantua oso alaia da.

Identifikatzeko datuak:

• 3 koloretako burua du, eta bere buruak maskara gorri bat darama.
• Bere hegoak kolore beltza eta horia dute.
• Helduen lumatza: Burua. Oso bereizgarria da. Hiru koloretako itxura du, aurpegiak maskara gorriak, beltzak eta zuriak izan ditzake.
• Gazteen lumatza: Hegoak helduen berdinak dira.
• Mokoa: Jaten duen janariari egokitua. Konikoa, lerdena, zorrotza, zurbil kolorekoa …
• Gorputza. Aurrekoa zuria da eta atzekoa okre kolorekoa.
• Hegoa.Oso bereizgarria du, hegan egitean nahiz hegoa adar batean jarrita egon.
• Buztana. Beltza eta eskotatua da.

Emigratze zikloak:

• Helduek osoa egiten dute, udan, uztailean.
• Gazteek erdia egiten dute,udan,abuztuan.

Bizilekua

Baso ertzetan, sasitzetan, larretan, prest zeuden lurretan, parketan, lorategietan, baratzetan eta orokorrean belarra duen edozein areatan, batez ere, han karduen (espezie elikagai gogokoena) ugaritasuna badago. Zuhaitzen presentzia minimoa bada. Erraz hazten da herri eta hirietan. Neguan ere zuhaitzik ez duten larreetan dago.

Banaketa

Espainian asko daude^{[erreferentzia behar]}, batez ere Mediterraneo inguruan. 800.000 eta 2.900.000 artean daude.

Elikadura

Karnaba hazijalea da, hau da, ekilorez, kardu-haziz eta gariz elikatzen da gehien bat.

Ugalketa

Normalean urtean bi alditan ugaltzen da. 5 edo 6 arrautza ugalduko ditu, 12-13 egunetan inkubatuko dituenak.

Kumeak

Kumeak habiakoak dira, hau da, arrautzetatik ateratzen dira guztiz eginda egon gabe. Hauek aita-amengandik doaz jaio direnetik 15 egun pasatzen direnean.

Habia

Habiaren gehiena emeak egiten du eta katilu itxura du. Adarren haitzurkuluetan^{[erreferentzia behar]} jartzen da.

Taxonomia

Karnabaren azpiespezieak bi multzotan banatzen dira:

Carduelis carduelis carduelis multzoa.

• Carduelis carduelis balcanica
• Carduelis carduelis brevirostris
• Carduelis carduelis britannica
• Carduelis carduelis carduelis
• Carduelis carduelis loudoni
• Carduelis carduelis major
• Carduelis carduelis niediecki
• Carduelis carduelis parva
• Carduelis carduelis tschusii

Carduelis carduelis caniceps multzoa.

• Carduelis carduelis caniceps
• Carduelis carduelis paropanisi
• Carduelis carduelis subulata

Linnaeusek hegaztiari Fringilla carduelis izen binomiala eman zion.

Erreferentziak

Artikulu hau biologiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.