Nitroglizerina

Wikipedia(e)tik
Hona jo: nabigazioa, Bilatu
Nitroglizerina
Identifikadoreak
CAS zenbakia 55-63-0 YesY
PubChem 4510
ChemSpider 4354 YesY
UNII G59M7S0WS3 YesY
EC zenbakia 200-240-8
UN zenbakia 0143, 0144, 1204, 3064, 3319
DrugBank DB00727
KEGG D00515 YesY
MeSH Nitroglycerin
ChEBI CHEBI:28787 YesY
ChEMBL CHEMBL730 YesY
ATC kodea C01DA02,C05AE01
Beilstein Erreferentzia 1802063
Gmelin Erreferentzia 165859
Propietateak
Formula molekularra C3H5N3O9
Masa molarra 227.0865 g mol−1
Masa zehatza 227.002578773 g mol−1
Itxura Koloregabeko likido
Dentsitatea 1.6 g cm−3 (at 15 °C)
Fusio puntua

14 °C, 287 K, 57 °F

Irakite-puntua

50 °C, 323 K, 122 °F (lehergarria)

Disolbagarritasuna uretan Pixka bat[1]
Disolbagarritasuna azetona, eter, bentzeno, alkohol[1]
log P 2.154
Egitura
Koordinazio geometria Tetragonal C1, C2 eta C3an

Trigonal planar N7, N8 eta N9an

Geometria molekularra Tetraedral C1, C2 eta C3an

Dihedral at N7, N8, and N9

Termokimika
Formazio entalpia
estandarra
ΔfHo298
-370 kJ mol-1
Errekuntza entalpia estandarra ΔcHo298 -1.529 MJ mol-1
Farmakologia
Bioerabilgarritasuna <1%
Administrazio
bideak
Zain barneko, Ahozko, Mihi azpiko, Topiko, Transazaleko
Metabolismoa Hepatiko
Eliminazioaren
erdi bizitza
3 min
Egoera legala Botiketan bakarrik (S3)(AU)


haurdunaldiaren
kategoria
C(AEB)
Lehergarritasun datuak
Talkaren sentikortasuna handia
Frikzioaren sentikortasuna handia
Leherketa abiadura 7700 m s−1
EE faktore 1.50
Arriskuak
EU Indizea 603-034-00-X
EB sailkapena Lehergaia E Very Toxikoa T+ Ingurumenerako arriskutsua (Natura) N
R-esaldiak R3, R12, R26/27/28, R33, R51/53
S-esaldiak (S1/2), Txantiloi:S33, S35, Txantiloi:S36/37, S45, Txantiloi:S53, Txantiloi:S61
NFPA 704
NFPA 704.svg
3
2
4
Kontrakoa esaten ez bada, emandako datuak baldintza normaletan (25 °C, 100 kPa) hartuak dira.
Erreferentziak

Nitroglizerina (CH2NO3-CHNO3-CH2NO3) glizerolaren nitrazioz lortzen den lehergai indartsua da (glizeril trinitratoa). Molekulak hiru nitrato talde ditu.

Ascanio Sobrerok aurkitu zuen 1847an. Egoera puruan likido koloregabea bada ere, normalean kolore horia izaten du, nahiko likatsua da, eta 1,6 g/cm3-ko dentsitatea du. 13 Â°C-an izozten da. Toxikoa da.

Jotzen denean lehertu egiten da, eta horregatik nitroglizerinaren ekoizpena arriskutsua izan da denbora luzean; gaur egun, ordea, arrisku hori ia desagertu da, segurtasun-sistemei esker. Glizerinak azido nitriko eta azido sulfuriko nahaste batekin erreakzionatzean eratzen da. Ziur asko, munduan gehien ekoizten den lehergaia da. Nobelek 1870. urtean asmatu zuen dinamitaren jatorrizko osagai eragilea da, eta 1880. urtean tunelak eraikitzeko erabiltzen zen. Kerik gabeko bolbora askoren osagai gisa erabiltzen da. Nitroglizerinak baditu erabilpenak medikuntzan ere odol hodiak zabaltzeko, bihotzeko minaren kontra, etab.

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Nitroglizerina Aldatu lotura Wikidatan