Saint-Malo

Wikipedia, Entziklopedia askea
Saint-Malo
Frantziako udalerria
IMG 2935 StMalo.JPG
Drapeau de Saint-Malo (20è siècle).svg Blason ville fr Saint-Malo.svg
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboaMetropolitar Frantzia
Eskualdea Bretainia
DepartamenduaIlle eta Vilaine
BarrutiSaint-Maloko barrutia
Alkatea Claude Renoult (en) Itzuli
Izen ofiziala Saint-Malo
Commune-de-la-Victoire
Mont-Mamet
Port-Malo
Posta kodea 35400
Geografia
Koordenatuak 48° 38′ 50″ N, 2° 00′ 32″ W / 48.6472°N,2.0089°W / 48.6472; -2.0089Koordenatuak: 48° 38′ 50″ N, 2° 00′ 32″ W / 48.6472°N,2.0089°W / 48.6472; -2.0089
Saint-Malo OSM 01.png
Azalera 36.58 km²
Altuera 8 m
Mugakideak Saint-Coulomb, Saint-Méloir-des-Ondes eta Saint-Jouan-des-Guérets
Demografia
Biztanleria 46.478 (2018ko urtarrilaren 1a)
Green Arrow Up.svg381 (2017)
alt_left 25.100 (%54)20.997 (%45.2) alt_right
Dentsitatea 1.270,59 bizt/km²
Informazio gehigarria
Ordu eremua UTC+01:00 eta UTC+02:00
Hiri senidetuak Port Louis eta Gniezno
ville-saint-malo.fr

Saint-Malo (galoz Saent-Malo eta bretainieraz: Sant-Maloù) Bretainiako ipar-ekialdean dagoen hiria da, Ille-et-Vilaine/Il-ha-Gwilen departamenduko handienetakoa. Bro Sant Malou lurralde historikoaren hiriburua ere bada.

44.620 biztanle zituen 2012an. Dena dela turistikoa izanik bere populazioa 200.000 biztanletara iristen da udan.

Geografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Rance ibaiaren ekialdeko ertzean kokaturik dago, Mantxako kanalaren itsasertzean. Ibaiaren beste aldean Dinard hiria dauka. Hiriaren alde zaharra tonbolo batean eraiki zen eta inguruan uharte txiki ugari ditu, gehienak itsasbeheran lurrarekin lotzen direnak.

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Sorrera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Galoek sortu zuten K.a. I mendean eta ondoren erromatarra izan zen, Reginca edo Aletum izena hartu zuelarik. IV mendean saxoiek hartu zuten eta gotorlekua eraiki zuten estuarioa itsasoko piraten erasoetatik babesteko.

V eta VI mendeetan britoiak iritsi ziren eta San Aaron eta San Brendanek altxaturiko monasterioaren inguruan haziz joan zen hiria. Izena Saint Malo (edo Maclou) apaizak ematen dio, kondairaren arabera Brendani jarraiki Galesetik etorri zenak.

Kortsarioen hiria[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Hiriak beti izan du izaera propioa eta 1590an independentzia aldarrikatu zuen "ez frantses, ez bretoi, malotarra baizik" leloa hartuz. 3 urtez izan zen errepublika independientea. XIX mendean pirata eta kortsarioen babesleku bihurtu zen eta hauek itsasontzi ingelesei zerga ezarri zien Mantxako kanala zeharkatzearen truke.

XX Mendea[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Bigarren Mundu Gerran 1994ko abuztuaren amaieran amerikar eta britainiarren bonbaketek San Maloko alde zaharra erabat suntsitu zuten eta 1948 eta 1960 artean dena berreraiki zen.

1998an Europako babes politika ezartzeko bertan bildu ziren Frantzia eta Ingalaterrako ordezkariak.

Klima[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  Gnome-weather-few-clouds.svg   Datu klimatikoak (Dinard)   WPTC Meteo task force.svg  
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Erregistraturiko tenperatura maximoa (°C) 16.4 18.7 23.2 26.9 29.2 33.1 35.4 39.4 33.1 28.9 19.3 17.6 39.4
Batez besteko tenperatura maximoa (°C) 8.8 9.3 11.9 13.7 17.0 19.8 21.9 22.0 20.0 16.3 12.0 9.2 15.2
Batez besteko tenperatura minimoa (°C) 3.4 3.1 4.8 5.9 9.0 11.5 13.5 13.6 11.7 9.4 6.1 3.7 8.0
Erregistraturiko tenperatura minimoa (°C) -13.7 -11.7 -6.2 -2.8 -0.2 3.6 6.7 5.0 2.3 -4.2 -5.9 -9.6 -13.7
Pilatutako prezipitazioa (mm) 67.0 57.6 53.5 53.0 63.6 49.1 49.7 49.4 62.2 86.8 86.8 80.0 758.7
Prezipitazio egunak (≥ 1 mm) 12.6 10.8 11.1 10.7 10.3 7.8 7.6 8.0 9.7 13.6 13.8 13.4 129.5
Elur egunak (≥ 1 mm) 1.7 2.5 1.4 0.6 0.0 0.0 0.0 0.0 0.0 0.0 0.3 1.4 7.9
Eguzki orduak 69.5 84.3 127.5 164.1 188.4 206.4 206.4 198.6 167.1 112.6 77.8 64.0 1666.6
Hezetasuna (%) 84 81 79 79 79 81 81 81 82 85 84 85 81.8
Iturria (1): Meteo France (1981-2010, sunshine 1991-2010) [1][2]
Iturria (2): Infoclimat.fr (humidity, snowy days 1961–1990)[3]

Garraioa[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Britainia Handiarekin lotzen duten ferry asko ateratzen dira bertatik Portsmouth, Poole eta Weymouth hirietara. Trena ere badu, Rennes-erako eta ondoren Pariserako TGV tren azkarra barne. Azkenik 5 kilometro hegoaldera Dinard–Pleurtuit–Saint-Malo aireportua aurkitzen da.

Ondasun nabarmenak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Aipagarriena hiri harresitua da (frantsesez: La Ville Intra-Muros), Bretainia iparraldeko turismogune garrantzitsuenetakoa bihurtu du Saint-Malo. Bertan Saint Vincent katedrala eta Kortsarioaren etxea daude. Harresien inguruko uharteetan badira gotorleku txiki ugari ere, Fort de la Conchée, Fort National eta Saint-Servan auzoan Solidor dorrea, denak ere hiria eta estuarioaren sarrera babesteko funtzioaz altxatuak. Grand Bé uhartean Chateaubriand idazlearen hilobia dago.

Saint-Maloko akuario handiak urtero 360.000 bisitari inguru hartzen ditu.

Iruditegia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Herritar ezagunak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1. .
  2. .
  3. .

Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]