Arüe
| Arüe | |
|---|---|
Herriko eliza goizez | |
![]() | |
| Kokapena | |
| Herrialdea | |
| Udalerria | Arüe-Ithorrotze-Olhaibi |
| Posta kodea | 64120 |
| Herritarra | arüetar |
| Geografia | |
| Koordenatuak | 43°18′40″N 0°55′02″W / 43.3111°N 0.9172°W |
Arüe Zuberoako antzinako udalerria izan zen. 1973an Ithorrotze-Olhaibirekin batera Arüe-Ithorrotze-Olhaibi udalerria osatu zuen.
Toponimia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Frantsesezko toponimoa Aroue da. Historian zehar Arüe honela idatzia izan da:
- Aroe (1337[1]),
- Aroa (1385[2], Duchesne bildumaren CXIV. liburukia[3]),
- Aroe eta Sent Stephen d'Aroe (1460 eta 1469 hurrenez hurren[2] , Ohixen paperak[4]),
- Degaierie de Aroa (1520[1])
- Aroue (1690[1]).
Biztanleriaren bilakaera
[aldatu | aldatu iturburu kodea]
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Iturria : Cassini proiektua[5]
Ikustekoak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]San Ezteberen eliza erromanikoa, XIX. mendean berreraikia[6].
Euskara
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Arüen[8] Pettarrako euskara[9] mintzatzen da, zuberotarra[10]. Zuberotarrek eurek hizkera mota bi bereizi izan dituzte: alderdi menditsukoa edo Basabürü eskualdekoa, eta ordokikoa edo Pettarrekoa. Beste alde batetik, berriz, Zuberoako ipar-mendebalean badira euskara zuberotarretik aldendu eta Nafarroa Beherera hurbiltzen diren zenbait herri: Domintxaine-Berroeta, Arüe-Ithorrotze-Olhaibi, Lohitzüne-Oihergi, Etxarri eta Pagola. Bestalde, administrazioz Biarno den Eskiula herrian euskara zuberotarra mintzatzen da.
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ a b c Orpustan, Jean-Baptiste. Nouvelle toponymie basque. Presses universitaires de Bordeaux 2006 ISBN 2 86781 396 4..
- ↑ a b Paul Raymond, Dictionnaire topographique Béarn-Pays basque
- ↑ Duchesneren 99-114 liburukiak - Bibliothèque nationale de France
- ↑ Zuberoako notarioa zen Ohixen paperak - Archives départementales des Pyrénées-Atlantiques
- ↑ EHESS: Cassini proiektua
- ↑ Mérimée datu-basea
- ↑ «Dulau, Philippe - Ahotsak.eus» ahotsak.eus (kontsulta data: 2018-10-23).
- ↑ a b «Arüe-Ithorrotze-Olhaibi - Ahotsak.eus» ahotsak.eus (kontsulta data: 2018-10-23).
- ↑ a b «Pettarrakoa - Ahotsak.eus» ahotsak.eus (kontsulta data: 2018-10-23).
- ↑ «Zuberotarra - Ahotsak.eus» ahotsak.eus (kontsulta data: 2018-10-23).
Kanpo estekak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]
| Artikulu hau Zuberoako geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz. |
