Aswan

Wikipedia, Entziklopedia askea
Aswan
hiria
Aswan Nile.JPG
Governadorat d'Aswan.png
Administrazioa
Herrialdea  Egipto
Gobernazioa Aswan
Izen ofiziala أسوان
Geografia
Koordenatuak 24° 05′ 20″ N, 32° 53′ 59″ E / 24.088919°N,32.899731°E / 24.088919; 32.899731Koordenatuak: 24° 05′ 20″ N, 32° 53′ 59″ E / 24.088919°N,32.899731°E / 24.088919; 32.899731
Altuera 106
Demografia
Biztanleria 267.913 (2006ko azaroa)
Adierazpen errorea: Ustekabeko < eragileaEspresio akatsa: Ez dago operadorerik -(r)entzat (2006ko azaroa)
Informazio gehigarria
Ordu eremua UTC+02:00
Hiri senidetuak Sonoma (Kalifornia) eta Chongqing

Aswan[1] (arabieraz: أسوان Aswān ʔɑsˈwɑːn ahoskatua; egiptoeraz: Swenet ; koptoeraz: ⲥⲟⲩⲁⲛ, Swān ; antzinako grezieraz: Συήνη Syene ), antzinean Siene deitua, hegoaldeko Egiptoko hiria da, Aswango eskualdeko hiriburua dena.

Aswango presaren iparraldean, Niloren eskuinaldean, lehenengo ur-jauzian dago. Egungo hiria handitu eta lehen bereizirik zegoen Elefantina du barnean.

Klima[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  Gnome-weather-few-clouds.svg   Datu klimatikoak (Aswan)   WPTC Meteo task force.svg  
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura maximoa (°C) 22.9 25.2 29.5 34.9 38.9 41.4 41.1 40.9 39.3 35.9 29.1 24.3 33.6
Batez besteko tenperatura minimoa (°C) 8.7 10.2 13.8 18.9 23.0 25.2 26.0 25.8 24.0 20.6 15.0 10.5 18.5
Euria (mm) 0.0 0.0 0.0 0.0 0.1 0.0 0.0 0.7 0.0 0.6 0.0 0.0 1.4
Prezipitazio egunak (≥ 1 mm) 0.0 0.0 0.0 0.0 0.1 0.0 0.0 0.5 0.0 0.25 0.0 0.0 0.9
Eguzki orduak 298 281 322 316 347 363 375 360 298 315 300 289 3864
Iturria (1): World Meteorological Organization[2]
Iturria (2): The Weather Network [3]

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Antzinatea[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Swenet zeritzon hiria da gaurko Aswan. Egiptoko hegoaldeko muga zen, lehenengo ur-jauziaren azpian dagoelako, eta deltaraino ontziz nabigatzeko ez zegoelako inolako trabarik. Hegoaldetik iparralderantz zihoazen ontzien ordainsariak ipintzen zituzten hiriko agintariek, leinuz leinu.

Inguru honetan zeuden antzinako egiptoarrek monumentu handiak egiteko erabili zituzten harrobiak, batez ere granito arrokakoak: estatuak, obeliskoak, eraikin sakratuak eta piramideak eraikitzeko erabili zituzten besteak beste. Orain dela 3.000 urteko harginen aztarnak daude.

Kristauen aroa[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Aswan, predikatzaileak Afrikara joateko pasagune garrantzitsua izan zen.

Aro arabiarra[aldatu | aldatu iturburu kodea]

VIII. mende erdialdera, Sudango Nubiarekin harremana galduz, merkataritza-indarra galdu zuen Aswan hiriak.

Gaur egun[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Batez ere Aswango presara doazen kruzeroengatik hiria turismoko oso gune garrantzitsua da.

Aswango presa[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Nilo ibaiak urtero egiten zuen gainezka: lur emankorrak sortu ziren, baina uraldien maila ezin aurreikusiz, arazo larriak sortzen ziren lehorteen eta uholdeen eraginez.

Bi presa eginda daude, beraz, Aswan inguruan: zaharrena, Aswango Beheko Presa, britainiarrak hasi ziren egiten 1899. urtean eta 1902. urtean amaitu zuten (berritzen jarraitu dute); berriena, Aswango Goiko Presa, 1970. urtean amaitu zuten (amerikarrek, egiptoarrek eta errusiarrek jardun zuten aldi ezberdinetan).

Irudi-galeria[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]


Geografia
Egipto
Artikulu hau Egiptoko geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]