Jump to content

«Horseshoe ogitartekoa»: berrikuspenen arteko aldeak

ez dago edizio laburpenik
{{Janari infotaula
[[Fitxategi:RealHorseshoesandwich.jpg|287x287px|thumb|Horseshoe ogitarteko bat.]]
| izena = Horseshoe
'''''Horseshoe''''' [[Illinois|Illinoiseko]] [[Springfield]] hirian sortutako [[Tosta|ogitarte irekia]] da. Behealdean [[Ogi txigortu|ogi txigortua]] du ([[Texaseko txigorki|texas]] motakoa normalean), eta horren gainean [[hanburgesa]], [[Patata frijitu|patata frijituak]] eta [[gazta saltsa]] jartzen dira. Nahiz eta hanburgesa ohikoena eta jatorrizkoa izan, [[Urdaiazpiko egosi|urdaiazpiko egosia]], [[txerri-solomo]] [[Birrineztatu|birrineztatua]], [[Oilasko-bularki|oilasko-bularkia]] edota arrain frijituarekin ordezkatu daiteke.
| irudia = RealHorseshoesandwich.jpg
| tamaina = 250px
| irudioina = Horseshoe ogitarteko bat.
| beste izenak =
| herrialdea = [[Amerikako Estatu Batuak]]
| eskualdea = {{Bandera|Illinois}}
| hiria = [[Springfield]]
| sukaldaritza =
| sortzailea = [[Joseph Schweska]]
| sortze_urtea = 1928
| osagaiak = [[Ogi|Ogia]], [[hanburgesa]], [[Patata frijitu|patata frijituak]] eta [[gazta saltsa]]
| aldaerak = Beste [[haragi]] batzuk edo [[Arrain|arraina]]
| kaloriak =
| proteina =
| karbohidratoak =
| gantzak =
| indize gluzemikoa =
| antzekoak =
}}
 
'''''Horseshoe''''' ([[Euskara|euskaraz]] ''[[ferra]]'' eta literalki ''zaldi oinetakoa'') [[Illinois|Illinoiseko]] [[Springfield]] hirian 1928an sortutako [[Tosta|ogitarte irekia]] da<ref>{{Cite news|url=http://www.wsj.com/articles/SB10001424052748703416204575145564283066500|abizena=Barret|izena=Joe|izenburua=Springfield's Horseshoe Deliver a Kick in the Gut|data=2010-03-30|egunkaria=The Wall Street Journal|formatoa=|hizkuntza=Ingeles|sartze-data=2016-04-15}}</ref>. Behealdean [[Ogi txigortu|ogi txigortua]] du ([[Texaseko txigorki|texas]] motakoa normalean), eta horren gainean [[hanburgesa]], [[Patata frijitu|patata frijituak]] eta [[gazta saltsa]] jartzen dira. Nahiz eta hanburgesa ohikoena eta jatorrizkoa izan, [[Urdaiazpiko egosi|urdaiazpiko egosia]], [[txerri-solomo]] [[Birrineztatu|birrineztatua]], [[Oilasko-bularki|oilasko-bularkia]] edota arrain frijituarekin ordezkatu daiteke.
== Izena ==
 
[[Ingeles|Ingelesez]] ''horseshoe'' hitzak ''[[ferra]]'' esan nahi du, literalki "zaldi oinetakoa".
== IzenaHistoria ==
1920. hamarkada amaieran [[Leland Hotela|Leland Hoteleko]] [[Joseph Schweska]] [[Sukaldari|sukaldaria]] zenari aitortzen zaio ogitartekoaren asmakuntza, nahiz eta beste batzuek ere asmatzaileak direla aldarrikatu<ref>{{Cite news|url=http://illinoistimes.com/article-9620-what-happened-to-horseshoes-.html#/|abizena=Glatz|izena=Julianne|izenburua=What happened to horseshoes?|data=2012-02-02|egunkaria=Illinois Times|formatoa=|hizkuntza=Ingeles|sartze-data=2016-04-15}}</ref>. Istorioak dio bazkarirako plater berri baten bila zebiltzala, Elizabeth bere emazteak [[untzi galestar saltsa]] ([[Ingeles|ingelesez]] ''Welsh rarebit'' edo ''Welsh rabbit'') bereizgarri zuen ogitarteko bat iradoki zion<ref>{{Cite web|url=http://sangamoncountyhistory.org/wp/?p=2067|izenburua=The horseshoe sandwich|sartze-data=2016-04-15|egunkaria=Sangamon County History|aldizkaria=|abizena=|izena=|egile-lotura=|data=2013-10-24|hizkuntza=Ingeles|formatua=}}</ref>. Lehen Horseshoe sandwichak, urdaiazpikoak [[Hezur|hezurretik]] mozterakoan hartu zuen ferra itxura dela eta hartu zuen izen hori. Ingelesez ''horseshoe'' hitzak ''[[ferra]]'' esan nahi du, literalki "zaldi oinetakoa". Gainera, jatorrizko errezetan azazkal antza zuten [[Patata ziri|patata ziriak]] jartzen ziren, ez patata frijituak. Leland Hotelean lan egindako Steve Tomkok eman zuen ogitartekoa ezagutaraztera.
 
1960. hamarkadara arte horseshoea plater elegante bat zen. Springfieldeko Red Lion Room jatetxe dotoreenean egiten zen, Springfieldeko Leland hotel dotoreenean. Horseshoe arruntak etxeko bi xerra ogi zituen, ez oso lodiak, eta urdaiazpikoa mehe mozten zen hezurretik, ferra itxura emanez, eta etxeko patata ziriak zituen. Baina 1970. hamarkadan horseshoe ogitartekoa Springfieldeko jatetxe askotan ohiko plater bat bilakatua zen jada. Ogi zuria, hanburgesa, patata frijituak eta gazta saltsa horia egin ziren nagusi lehen baino askoz handiagoa zen plater honetan.
 
== Osagaiak ==
 
Anoak txikiagoak direnean, adibidez, ogi-xerra bakarra eta hanburgesa bakarra dagoenean, "pony shoe" deitzen zaio ogitartekoari, "[[Poni|ponia]]" (ingelesez ''pony'') zaldi txiki bat baita.
== Erreferentziak ==
 
{{erreferentzia_zerrenda}}
[[Kategoria:Ameriketako Estatu Batuetako gastronomia]]
[[Kategoria:Janari lasterra]]
149

edits