Lamborghini

Wikipedia, Entziklopedia askea
Lamborghini
Lamborghini logo 2.svg
Datuak
Motaautomobile manufacturer (en) Itzuli eta negozioa
Jarduera sektoreaautomobilgintza
HerrialdeaItalia
Jarduera
Ekoizpena
supercar (en) Itzuli eta luxury vehicle (en) Itzuli
Agintea
Zuzendari exekutiboaStefano Domenicali
ZuzendariaStefano Domenicali
Egoitza nagusi
Legezko formaakzio bidezko sozietate
JabeaAudi
Zeren jabe
Ekonomia
Diru-sarrerak1.000.000.000 € (2016)
Historia
Sorrera1948ko martxoaren 11
Sortzailea
SorlekuaSant'Agata Bolognese
webgune ofiziala
Facebook: Lamborghini Twitter: Lamborghini Instagram: lamborghini LinkedIn: automobili-lamborghini-s-p-a- Youtube: UC9DXZC8BCDOW6pYAQKgozqw Edit the value on Wikidata

Automobili Lamborghini Holding S.p.A. edo, arruntean, Lamborghini (italieraz lamborˈɡuiːni ahozkatua) 1963an Ferruccio Lamborghini italiar traktore egileak sortutako automobil-enpresa da. Egoitza Sant'Agata Bolognesen, Boloniatik gertu ezarri eta bere modeloak bere diseinu exotiko eta ezaugarri onei esker nabarmendu ziren. Gaur egun Audi-Volkswagen enpresaren izenean dago.

Bere kirol-kotxeek zezen suharren izenak daramatzate, sortzaileak zezenketak gustukoak zituelako.

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Bigarren Mundu Gerra bukatzean, Ferruccio Lamborghini nekazaritza makinak egiteko eta saltzeko piezak erosten hasi zen, 1960an enpresa bat sortuz, denborarekin nagusiki traktoreak egiten zituena.

Bere enpresaren irabaziekin bere garajea hasi zen betetzen gama altuko marken kotxeekin, hala nola Maseratiak[1], Lanciak[2] eta bereiziki Ferrariak[3].Ferrariekin arazoak mekanikoak zituen, batezere bere Ferrari 250ren lozagiarekin, hainbat aldiz apurtu egin zitzaiona nahiz eta ferrariren mekanikariak kompondu izan arren. Horren ondorioz, berak kompontzea erabaki zuen eta aurkitu izan zuena zen berak zituen piezak erabiltzen zituztela eta gainera prezio oso altuetan saltzen hari zenioten. Arazo horiek kontuan izanda, Enzo Ferrerirengana joan zen bere arazoetaz hitz egiteko eta zer pentsatzen zuen bere komponketen arabera. Orduan Enzok erantzun zion berak ez zela aproposena kirol-kotxeetaz hitz egiteko berak traktoreak egiten zituelako. Ferruccio bere bulegotik ateratzean, argi esan zuen kirol-kotxe bat egingo zuela Ferrariak baino hobeagoa eta arrakastatsuagoak. Lamborghiniren lehenengo autoa Lamborghini 350 GT-a izan zen eta horrekin batera Lamborghini 400 GT-a, kaleko kotxeak zirenak. Baina bere lehenego kirol-autoa Lamborghini Miura izan zen, Marcello Gandinik diseinatuta eta diru asko inbertitu zuena Enzo Ferrariren irabaziak zapaltzeko. Urte batzuk beranduago bere lehenengo auto eskugarria aurkeztu zuen, Lamborghini urrakoa. Auto horiek aurkeztuz gero eta kotxeen mundua irauliz gero, Ferrariren konpetentzia eta munduan zehar ezaguna bihutu egin zen.

1990an, Lamborghini Diabloa aurkeztu zuten, hamarkadaren kotxea zela ziurtatuz, eta hala izan zen 320km/h abiadura marka berri bat lortzean. Hiru urte geroago, Ferruccio Lamborghini hil egin zen 76 urterekin bihotzeko baten ondorioz, bere aurkariak 95 urte bete zituen egunean bereiziki.

1998an Ferruccioren enpresa dirurik gabe gelditu zen eta desagertzeko zorian gelditu zen, baina hori sahiesteko Volkswagen taldeak zezenaren marka erosi zuen. 2003an pentsatu zuten Lamborghiniren kotxeak lasterketetan sartzea. Ordu arte inoiz ez zen halakorik gertatu Ferrucciok auto lasterketak gustoko ez zituelako eta alperreko diru xahutzea zirela zihurtatzen zuelako. Hori atzera utzitza, auto lasterketarako bertsioak sortu zituzten, arrakasta izan zutenak.

Lamborghiniren ikurra

Lamborghinik urtero aldaketak eta berrikuntzak aurkezten ditu, eta 2019an esan zuten bere autoak laster elektrikoak izango direla kutsaduraren kontra joateko eta gasoleoaren garaia amaitzen ari delako eta 2020an lasterketan korrika egiteko Lamborghini Huracan STO[4]-a sortu zuten eta behin eta berriz aldaketak egiten hari dietena.

Kirol Mundua[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Lamborghini Huracan Super-Trofeo 99

Lamborghini motorren hornitzailea izan zen Bat Formulako[5] estazioetarako, 1989tik 1993ra. Larrousse (1989–1990,1992–1993), Lotus (1990), Ligier (1991), Minardi (1992) eta Modenako taldea 1991n motorrez hornitu zituen. Azken hori fabrika-talde gisa ezagutzen da normalean, eta konpainia hornitzaile gisa ikusi zen, ez babesle gisa. Larrousse 1992–Lamborghini ez zen oso lehiakorra izan. Lamborghiniren emaitzarik onena Larrousse-rekin lortu zen 1990eko Japoniako Sari Nagusian, Aguri Suzukik hirugarren amaitu zuenean. 1991ren amaieran, Lamborghinik Bat Formulako motor bat erabili zuten Konrad KM-011 C Taldeko kirol-autoan, baina autoak zenbait lasterketa baino ez zituen iraun proiektua bertan behera utzi aurretik. Motor bera, Chrysler [6]bat, garai hartan Lamborghiniren enpresa nagusia zena, probatu zuen McLarenek 1993ko denboraldiaren amaieran, 1994ko denboraldian erabiltzeko asmoz. Ayrton Senna pilotuak motorraren errendimenduarekin txundituta zegoela jakinarazi zen arren, McLaren[7] negoziazioetatik erretiratu zen, haren ordez Peugeot[8] motor bat aukeratuz, eta Chrysler-ek[9] proiektua amaitu zuen.

Supertrophy deabruarentzat bi lasterketa-bertsio eraiki ziren, 1996 eta 1999 bitartean urtero egiten den modelo bakarreko lasterketa-sorta bat. Lehen urtean, seriean erabilitako modeloa SVR deabrua izan zen, eta GTR deabrua gainerako hiru urteetan erabili zen. R-GT saguzarra garatu zuen Lamborghinik, FIA[10]ko GT Txapelketan, Super GT Championshipean eta American Le Mans[11] SeriTxapelketan lehiatzeko. Urte horretan, autoaren posiziorik altuena FIA[12]ko GT txapelketako lehen hitzordua izan zen, eta hirugarren geratu zen.[13]

Orain dela gutxi txapelketetarako hainbat kotxe sortzen hari zituzte hala nola , Alston, SC20 eta SVC12 baina horiekin momentuz ez dute lehiatzeko asmoa, zirkuitoetan probatu baizik.[14]

Produktuak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Autoak egiteaz gain, Lamborghini beste merkatu mota batzuetan sartu izan da. Batzuetan errentagarriak izan dira, baina beste batzuetan ez.

Itsasontziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Motori Marini Lamborghinik, World Offshore Series Class 1 Powerships motorrak erabiltzeko V12 motorra ekoizten du. Lamborghini markako itsas motor batek 8.171 cc (8.2 l) eta 940 hp (700 kW) inguru desplazatzen ditu.[15]

Motoak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

1980. urtean, Lamborghinik moto bat asmatu zuen eta moto horren 24 kopia egin zituen baina ez zuten izan arrakastarik eta horren ondorioz ez zituen moto gehiago ekoitzi.

Arropa[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Lamborghini arroparen munduan sartu zen kamisetak, prakak, poltsak, erlojuak eta abar ekoitziz. Nahiz eta produktu horiek gariestiak izan, arrakasta handia dute.[16]

Lamborghiniren jabeak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Modeloak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Modeloa Urtea Motorra Motorraren kapazitatea Abiadura handiena Irudia
350 GTV 1963 Lamborghini V12 3.464 cm³ 280 km/h Wikilamgtv.jpg
350 GT 1964–1966 Lamborghini V12 3.464 cm³ 240 km/h Lamborghini 350 GT 1964.jpg
400 GT 1966–1968 Lamborghini V12 3.929 cm³ 250 km/h Lamborghini 350 GT.jpg
Miura 1966–1974 Lamborghini V12 3.929 cm³ 288 km/h Lamborghini Miura.jpg
Espada 1968–1978 Lamborghini V12 3.929 cm³ 245 km/h EspadaS2 8368 1971.jpg
Islero 1968–1970 Lamborghini V12 3.929 cm³ 248 km/h Lamborghini Islero.jpg
Jarama 1970–1978 Lamborghini V12 3.929 cm³ 240 km/h Lambo Jarama.jpg
Urraco 1973–1979 Lamborghini V8 2.463/2.996/1.994 cm³ 230 km/h Lamborghini Uracco white vr EMS.jpg
Countach 1973–1990 Lamborghini V12 3.929/4.754/5.167 cm³ 295 km/h Lamborghini Countach LP500S.jpg
Silhouette 1976–1979 Lamborghini V8 2.996 cm³ 260 km/h Lamborghini Silhouette.JPG
Jalpa 1982–1988 Lamborghini V8 3.485 cm³ 240 km/h Lamborghini Jalpa red vr EMS.jpg
LM004 1986–1993 Lamborghini V12 5.167 cm³ 210 km/h Lamborghini LM-002.JPG
Diablo 1990–2001 Lamborghini V12 5.707/5.992 cm³ 330 km/h Lamborghini Diablo VT 2.jpg
Murciélago 2002–2006 Lamborghini V12 6.192/6.496 cm³ 330 km/h (coupé) eta 320 km/h (roadster) Lamborghini Murciélago Roadster 2005.JPG
Gallardo 2003–2008 Lamborghini V10 4.961 cm³ 309 km/h Lamborghini Gallardo silver.jpg
Murciélago LP640 2006–2010 Lamborghini V12 6.496 cm³ 340 km/h Lambo side.JPG
Reventón 2007-2009 Lamborghini V12 6.496 cm³ 356 km/h Lamborghini Reventón.jpg
Gallardo LP560-4 2008– Lamborghini V10 6.496 cm³ 325 km/h Lamborghini Gallardo LP560-4 (Front-Right).jpg
Murciélago LP670-4 SV 2009-2011 Lamborghini V12 6.496 cm³ 342 km/h LamborghiniMurciélagoSuperVeloceAutosalon09.JPG
Aventador LP700-4 [17] 2011- Lamborghini V12 6.498 cm³ 350 km/h 2011LamborghiniAventador.jpg
Veneno LP750-4 2013-2014 Lamborghini V12 6.498 cm³ 355 km/h
Geneva MotorShow 2013 - Lamborghini Veneno 1.jpg
Huracán LP610-4[18] 2014- Lamborghini V10 5.204 cm³ 325 km/h
Lamborghini Huracán at Goodwood 2014 001.jpg
Centenario LP-770 2016 Lamborghini V12 6.498 cm³ 353 km/h
2016-03-01 Geneva Motor Show 1360.JPG

Urus[19]

2017- Lamborghini

V8

3.996 cm3 305km/h
Lamborghini Urus 002.jpg

Sian

2020- Lamborghini

V12/elektrikoa

6.498 cm3 352km/h
Lamborghini Sián IAA 2019 JM 1094.jpg

Museoak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Lamborghinik bere autoen bi museo dauzka, biak ala biak Italian.

Lamborghini Museoa[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Lamborghini Museoaren Barnekoaldea

Lamborghini Museoa Italiako Sant 'Agata Bolognese hirian dagoen museo bat da. Bi solairuko museoa 2001ean inauguratu zen, eta 2016ko ekainean berritu zen, modelo gehiagorentzako erakusketa-espazioa eskaintzeko. Museoaren helburua Lamborghiniren historiako mugarri garrantzitsu guztiak estaltzea da. Horretarako, enpresak inoiz ekoitzi ez dituen eredu guztiak ageri diren zuhaitz genealogikoa erakusten du museoak. Gaur egungo galeriak 350 GT eta Sesto Elemento bezalako superkirol kotxeak ikonikoak ditu, baita Veneno eta Concept Miura bezalako auto bakar eta kontzeptualak ere.

Ferruccio Lamborghini Museoa[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Ferruccio Lamborghini Museoa Italiako Argelato hirian dagoen museo bat da, Emilia-Romagna Bolonia erdigunetik kilometro gutxira, Lamborghini auto markaren sortzailea den Ferruccio Lamborghiniren bizitza eta obran zentratua. Berriki, Ferrareseko bere lehen tokitik (Dosso di S. Agostino) Argelatoko Lamborghiniko fabrika zahar batean kokatutako leku berri batera lekualdatu da.

Filma[aldatu | aldatu iturburu kodea]

The Legend Robert Morescok zuzendutako filma da, Antonio Banderas eta Alec Baldwin aktoreek antzeztua. Filma 2018ko apirilaren 9an hasi zen Erroman eta Centon, Italian. Filma honen argumentuak azaltzen du nola Ferruccio Lamborghinik kotxeen mundua aldatu zuen bigarren mundu gerlaren ondoren.[20]

Bitxikeriak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  • Sorrera berriko Lamborghini modelo guztiak hexagonaldun xehetasunak diruzte. Hori hala da karbonoaren zenbaki atomikoa 6 zenbakia delako, hexagonoak dituen aldeak.
  • Dubaiko polizia kotxe ofizialetan Lamborghiniak daude
  • Lamborghini, munduan zehar hainbat elkarte dituzte eta elkarte horietan hilabetero elkartzen dira bere kotxeak eta harrotasuna aurkezteko.[21]
  • Lamborghini modelo gehienek zezenen arrazen izenak dituzte.
  • Lamborghini LM004-a proba militarrentzak egindako kotxea izan zen.
  • Japoniarrek asko maitatzen dituzte Lamborghiniak, horren ondorioz esaldi hau sortu zuten: "No Lambo, no life" eta bere lamborghiniak argiekin eta kolore distiratsuekin apaintzen dituzte arreta erakartzeko.
  • Enpresak Lamborghini moto bat sortu zuen baina ez zuen arrakastarik lortu.

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1. «Maserati España | Sitio web oficial» www.maserati.com (Noiz kontsultatua: 2021-04-04).
  2. (Ingelesez) «Lancia: fashion city cars | Official website» lancia.com (Noiz kontsultatua: 2021-04-04).
  3. (Gaztelaniaz) «Página oficial de Ferrari» www.ferrari.com (Noiz kontsultatua: 2021-04-04).
  4. (Gaztelaniaz) «Lamborghini Huracán STO - Technical Specifications, Pictures, Videos» Lamborghini.com (Noiz kontsultatua: 2021-05-09).
  5. (Ingelesez) «F1 - The Official Home of Formula 1® Racing» Formula 1® - The Official F1® Website (Noiz kontsultatua: 2021-04-04).
  6. «Sitio oficial de Chrysler - Autos y minivans» es.chrysler.com (Noiz kontsultatua: 2021-04-04).
  7. (Ingelesez) «The Official McLaren Website – McLaren.com» www.mclaren.com (Noiz kontsultatua: 2021-04-04).
  8. (Gaztelaniaz) «Peugeot España | Fabricante de automóviles | Motion & Emotion» www.peugeot.es (Noiz kontsultatua: 2021-04-04).
  9. «Sitio oficial de Chrysler - Autos y minivans» es.chrysler.com (Noiz kontsultatua: 2021-04-04).
  10. (Ingelesez) «Federation Internationale de l'Automobile» Federation Internationale de l'Automobile (Noiz kontsultatua: 2021-04-04).
  11. (Ingelesez) «Official website 24 Heures du Mans | 21-22 august 2021» 24h-lemans.com (Noiz kontsultatua: 2021-04-04).
  12. (Ingelesez) «Federation Internationale de l'Automobile» Federation Internationale de l'Automobile (Noiz kontsultatua: 2021-04-04).
  13. (Gaztelaniaz) «Squadra Corse - Motorsport | Lamborghini.com» www.lamborghini.com (Noiz kontsultatua: 2021-04-04).
  14. (Gaztelaniaz) «Modelos Automovilísticos» www.lamborghini.com (Noiz kontsultatua: 2021-04-04).
  15. (Gaztelaniaz) «Tecnomar for Lamborghini 63: the motor yacht unveiled» www.lamborghini.com (Noiz kontsultatua: 2021-04-04).
  16. (Ingelesez) «Lamborghini Clothing & Apparel for Men | Lamborghini Store» www.lamborghinistore.com (Noiz kontsultatua: 2021-04-04).
  17. (Gaztelaniaz) «Lamborghini Aventador S - Ficha técnica, Fotos, Vídeos» Lamborghini.com (Noiz kontsultatua: 2021-04-04).
  18. (Gaztelaniaz) «Lamborghini Huracán» Lamborghini.com (Noiz kontsultatua: 2021-04-04).
  19. (Gaztelaniaz) «Lamborghini Urus- Ficha técnica, Fotos, Vídeos» Lamborghini.com (Noiz kontsultatua: 2021-04-04).
  20. LAMBORGHINI THE MOVIE - ALEC BALDWIN - ANTONIO BANDERAS - OFFICIAL TRAILER. (Noiz kontsultatua: 2021-04-04).
  21. (Gaztelaniaz) «Club Localizador | Lamborghini.com» www.lamborghini.com (Noiz kontsultatua: 2021-04-04).

Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]