Perth (Eskozia)

Wikipedia, Entziklopedia askea
Jump to navigation Jump to search
Perth (Eskozia)
Peairt
Flag of Scotland.svg Eskozia
Ice forming on the Tay - geograph.org.uk - 1638366.jpg
Administrazioa
Estatua  Erresuma Batua
Herrialdea  Eskozia
Konderria Perth eta Kinross
Postakodea PH1, PH2, PH14
Geografia
Koordenatuak 56° 23′ 43″ N, 3° 25′ 54″ W / 56.395277777778°N,3.4316666666667°W / 56.395277777778; -3.4316666666667Koordenatuak: 56° 23′ 43″ N, 3° 25′ 54″ W / 56.395277777778°N,3.4316666666667°W / 56.395277777778; -3.4316666666667
Demografia
Biztanleria 47.180 (2012)
Bestelako informazioa
Telefono aurrizkia 01738
Artikulu hau Eskoziako hiriari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Perth».

Perth, Eskoziako gaeleraz: Peairt eta eskozieraz: Perth, Eskoziako hiria da. 2012ko erroldaren arabera 47.180 biztanle ditu. Perth eta Kinross konderrian, herrialdeko erdialdean dago, Erdialdeko Eskoziako (Central Scotland) eskualdean kokaturik hain zuzen.

Etimologia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Piktoerazko perth hitzak "basoa" esan nahi du.

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Tay ibaia gurutza zitekeen lautada alubialean kokatu ziren aintzinaroan lehenengo biztanleak. Duela 8.000 urteko mesolito garaiko ehiztari-biltzaileak izan bide ziren. K.a. 4000 urteko harri neolitikoak ere aurkitu izan dira.

Erdigunetik hiru kilometro eskasera dagoen Scone harrian Eskoziako erregeak koroatu ohi ziren Erdi Aroan, honek garrantzitsu bihurtu zuen Perth, Erresumako hiriburu izateraino. XII mendearen hasieran Gilen I.a Eskoziakoak errege burgo estatusa eman zion eta Eskoziako hiri aberatsena bihurtu zen, Frantzia, Herbehereak eta Baltikoko herrialdeekin harreman komertzialak eratu baitzituen.

1559an, John Knoxek protestantismo bultzatzeko bere lanak Perthen hasi zituen. Hurrengo mendeetan Jakobiten matxinadak ere ezagutu zituen, 1689, 1715 eta 1745ean herria okupatu zutelarik.

1760an Pertheko akademia sortu zen eta industrializazioa etorri zen, bereziki lihoa, larrua, zuriketa produktuak eta whiskia esportatzen hasi zen. Garai hartan 15.000 biztanle zituen.

Herri garrantzitusa izanik sarritan eskatu zuen hiri estatusa eta 2012ko martxoaren 14an Eskoziako zazpigarren hiria bihurtu zen.

Kirolak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

St. Johnstone FC futbol taldeak Eskoziako Kopa irabazi zuen 2014 urtean.

Ondasun nabarmenak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Iruditegia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Hiritar ezagunak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Herri eta hiri senidetuak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo loturak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Perth (Eskozia) Aldatu lotura Wikidatan