Hamadan

Hamadan
Izen ofiziala	همدان
Transliterazioa	Hamedān edo Hamadān
Estatua	Iran
Probintzia	Hamadan probintzia
Herritarra	hamadandar
Koordenatuak	34°48′N 48°31′E
Hamadan
Garaiera	1.850 m
Biztanleria	550.284 bizt. (2005)
Sorrera	K. a. III. milurtekoa

Hamadan (persieraz همدان , antzinako persieraz Hagmatana, antzinako grezieraz Ekbatana) Hamadan probintziako hiriburua da, Irango mendebaldean, Teheranetik 400 kilometro hego-mendebaldera. Biztanleria, gutxi gora-behera, 550.284 biztanlekoa da 2005eko azken erroldaren arabera, eta 1850 metroko garaieran dago.

Historia

Ekbatana edo Hamadan, ustez, munduko hiririk antzinakoenetakoa da, eta Irango antzinakoena. Historialariren batzuk, K. a. III. milurtekoa adierazten dute hiri honen eraikuntzaren data bezala, eta, asiriar kroniken arabera, gutxienez K. a. XII. mendetik existitzen da.

K. a. VI. mendearen lehen erdialdean, Mediako Astiages erregearen hiriburua izan zen, greziar historialarien arabera, persiarren errege zen Ziro II.ak K. a. 549an konkistatu zuen arte (Nabonidoren Babiloniako bere erregealdiaren seigarren urtean). Esan bezala, Ekbatana izan zen bere antzinako izena (Hañgmatana antzinako persieraz, Agbatana Eskiloren arabera, Agmatanu Behistungo inskripzioan eta Nabonidok Aga'mtanu idatzia.

Bertan Avizenaren hilobia dago.

Klima

Datu klimatikoak (Hamedan)
Hilabetea	Urt	Ots	Mar	Api	Mai	Eka	Uzt	Abu	Ira	Urr	Aza	Abe	Urtekoa
Batez besteko tenperatura maximoa (°C)	2.0	4.3	11.5	18.1	23.9	30.9	34.9	34.2	29.8	21.9	13.7	5.9	19.3
Batez besteko tenperatura minimoa (°C)	-10.5	-8.2	-2.1	2.7	6.4	9.8	13.9	12.8	7.0	2.5	-2.1	-6.6	2.1
Pilatutako prezipitazioa (mm)	46.3	43.6	49.4	49.8	37.8	3.7	2.0	1.8	0.8	20.7	26.9	40.9	323.7
Prezipitazio egunak (≥ 1 mm)	11.6	11.1	12.4	12.1	9.5	2.0	1.3	1.6	1.0	5.6	6.8	10.1	85.1
Iturria: World Meteorological Organisation (UN)

Herritar ezagunak

• Shirin Ebadi: 2003. urtean Bakearen Nobel Saria jaso zuena.