Altzabeheti

Wikipedia, Entziklopedia askea
Jump to navigation Jump to search
Altzabeheti
Altzai-Altzabeheti-Zunharreta, Euskal Herria

Alçabéhéty (Alçay-Alçabéhéty-Sunharette, Pyr-Atl, Fr) église et cimetière avec stèles basques.JPG

Altzabehetiko eliza
Kokapena
Herrialdea  Euskal Herria
Probintzia  Zuberoa
Udalerria Altzai-Altzabeheti-Zunharreta
Koordenatuak 43° 06′ 02″ N, 0° 54′ 09″ W / 43.10055556°N,0.9025°W / 43.10055556; -0.9025Koordenatuak: 43° 06′ 02″ N, 0° 54′ 09″ W / 43.10055556°N,0.9025°W / 43.10055556; -0.9025
Altzabeheti hemen kokatua: Euskal Herria
Altzabeheti
Altzabeheti
Altzabeheti hemen kokatua: Zuberoa
Altzabeheti
Altzabeheti

Altzabeheti Zuberoako antzinako udalerria izan zen. 1833an Altzai eta Zunharretarekin batera Altzai-Altzabeheti-Zunharreta udalerria osatu zuena.

Toponimia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Frantsesez Alçabéhéty zuen izena. Altzabeheti toponimoak honela idatzia izan da historian zehar:

  • Aucet Juson (1337[1]),
  • Auser-Juson (1385[2], Duchesne bilduma CXIV. liburukua[3]),
  • Auset Juson eta Auzat Juzon (1385[1]),
  • Aucet Juzon (1690[1]),
  • Alcabehety (1793[4])
  • Alçabehety (1801[4], Legeen liburua).

Biztanleriaren bilakaera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleriaren bilakaera
1793 1800 1806 1821 1831 1836 1841 1846 1851
161 157 162 164 - - - - -
1856 1861 1866 1872 1876 1881 1886 1891 1896
- - - - - - - - -
1901 1906 1911 1921 1926 1931 1936 1946 1954
- - - - - - - - -
1962 1968 1975 1982 1990 1999 - - -
- - - - - - - - -

Iturria : Cassini proiektua[4]

Euskara[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Altzabehetiko Margarita Etxart[5][6] (Ahotsak[7] proiekturako).

Altzabehetin[8] Basabürüako euskara[9] egiten da, zuberotarra[10]. Zuberotarrek eurek hizkera mota bi bereizi izan dituzte: alderdi menditsukoa edo Basabürü eskualdekoa, eta ordokikoa edo Pettarrekoa. Beste alde batetik, berriz, Zuberoako ipar-mendebalean badira euskara zuberotarretik aldendu eta Nafarroa Beherera hurbiltzen diren zenbait herri: Domintxaine-Berroeta, Arüe-Ithorrotze-Olhaibi, Lohitzüne-Oihergi, Etxarri eta Pagola.

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1. a b c Orpustan, Jean-Baptiste Nouvelle toponymie basque Presses universitaires de Bordeaux 2006 196-197. or. ISBN 2 86781 396 4.
  2. Dictionnaire topographique Béarn-Pays basque - Paul Raymond
  3. Duchesne bilduma, 99-114. liburukiak, - Bibliothèque nationale de France
  4. a b c EHESS: Cassini proiektua
  5. «Altzai-Altzabeheti-Zunharreta - Ahotsak.eus» ahotsak.eus . Noiz kontsultatua: 2018-10-23.
  6. «Basabürüa - Ahotsak.eus» ahotsak.eus . Noiz kontsultatua: 2018-10-23.
  7. «Zuberotarra - Ahotsak.eus» ahotsak.eus . Noiz kontsultatua: 2018-10-23.
  8. «Altzai-Altzabeheti-Zunharreta - Ahotsak.eus» ahotsak.eus . Noiz kontsultatua: 2018-10-23.
  9. «Basabürüa - Ahotsak.eus» ahotsak.eus . Noiz kontsultatua: 2018-10-23.
  10. «Zuberotarra - Ahotsak.eus» ahotsak.eus . Noiz kontsultatua: 2018-10-23.