Ama Kandida

Wikipedia, Entziklopedia askea
Jump to navigation Jump to search
Ama Kandida
MadreCandida.jpg
Bizitza
Izen osoa Juana Josefa Cipitria y Barriola
Jaiotza Andoain eta Berrozpe baserria1845eko maiatzaren 31
Herrialdea Gipuzkoa
Heriotza Salamanca1912ko abuztuaren 9a (67 urte)
Hezkuntza
Hizkuntzak gaztelania
Jarduerak
Jarduerak moja
Santutegia
Abuztuaren 9
Sinesmenak eta ideologia
Erlijioa Erromatar Eliza Katolikoa

Juana Josefa Zipitria Barriola (Berrozpe baserria, Andoain, 1845eko maiatzaren 31 - Salamanca, 1912ko abuztuaren 9a), Santa Kandida Maria Jesuskoa edo Ama Kandida eliza izenez ezagunagoa, gipuzkoar lekaimea izan zen, Jesusen Alabak ordenaren sortzailea[1]. 2010eko urriaren 17an kanonizatu zuen Benedikto XVI.a aita santuak[1][2].

Bizitza[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Juana Josefa Zipitria Barriola Andoaingo Berrozpe baserrian jaio zen, 1845eko maiatzaren 31n. 1852an familia Tolosara aldatu zen; gurasoek ehundegian lan egiten zuten bitartean, Juanak ahizpa gazteak zaintzen zituen. 1863 aldean, 18 urte zituela, Burgosera joan zen neskame, eta Valladolidera geroago[3][4].

Valladolideko Rosarillo elizan ezagutu zuen Miguel San José Herranz jesuita erabakigarria izan zen Juana Josefaren bokazioan. Neska gazteek heziketarako aukera urriak zituztela-eta kezka handia zuenez, hezkuntzari eskainitako kongregazio bat sortzea erabaki zuen. Eragozpen asko saihesturik, 1871ko abenduaren 8an Jesusen Alabak kongregazioa fundatu zuen Salamancan, beste bost emakumerekin batera[3]. Lehenbiziko ikastetxea Salamancan bertan ireki zuten, 1874an[4]. Laster, Arévalo, Peñaranda de Bracamonte, Segovia eta Medina del Campo zabaldu zituzten eskolak; Euskal Herriko lehenbizikoa Tolosakoa izan zen, 1888an irekia. 1911n, Brasilen sortu zuten ikastetxe bat[5].

Ama Kandida 1912an hil zen, Salamancan. 1996ko maiatzaren 12an Joan Paulo II.ak dohatsu aitorturik, 2010eko urriaren 17an Benedikto XVI.ak santu izendatu zuen[1].

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1. a b c Benedikto XVI.a aita santuak Ama Kandida andoaindarra santu egin du gara.naiz.eus . Noiz kontsultatua: 2017-8-9.
  2. 'Ama Kandida' ya es santa diariovasco.com . Noiz kontsultatua: 2017-8-9.
  3. a b Candida María de Jesús, Ama Kandida jesuitinasdonostia.com . Noiz kontsultatua: 2017-8-9.
  4. a b Cipitria Barriola, Juana Josefa aunamendi.eusko-ikaskuntza.eus . Noiz kontsultatua: 2017-8-9.
  5. Villalta, Xavier Cándida María de Jesús catholic.net.

Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]