Ernst Haeckel

Wikipedia, Entziklopedia askea
Hona jauzi: nabigazioa, Bilatu
Ernst Haeckel
Ernst Haeckel 2.jpg
Bizitza
Jaiotza Potsdam1834ko otsailaren 16a
Herrialdea Alemaniar Inperioa
 Weimar Errepublika
Heriotza Jena1919ko abuztuaren 9a (85 urte)
Hezkuntza
Heziketa Frederiko Gilen Unibertsitatea
Hezkuntza-maila doktoretza
Hizkuntzak alemana
Irakaslea(k) Albert von Kölliker
Franz Leydig
Rudolph Carl Virchow
Johannes Peter Müller
Ikaslea(k) Oscar Hertwig
Nicholas Miklouho-Maclay
Lanbidea
Lanbidea biologoa, medikua, zoologoa, filosofoa, naturalista, artista, ekologoa, ornitologoa, unibertsitateko irakaslea eta iktiologoa
Enplegatzailea(k) Jenako Unibertsitatea
Jasotako sariak
Nominazioak
Kidetza Alemaniako Natur Zientzien Leopoldina Akademia
Suediako Zientzien Erret Akademia
Londresko Zoologia Elkartea
Linzeen Akademia
Bavarian Academy of Sciences and Humanities
Amerikako Sozietate Filosofikoa

Ernst Heinrich Philipp August Haeckel (1834ko otsailaren 16a, Potsdam, Brandenburgo - 1919ko abuztuaren 9a, Jena, Turingia) alemaniar biologo, mediku, naturalista eta filoso bat izan zen.

Berlin, Würzburg eta Vienako unibertsitatean medikuntza ikasketak burutu zituen. Alemanian Charles Darwin britainiarraren lanak ezagutzera eman zituen. Filum eta ekologia hitzak ere berak sortu zituen.

Zoologia irakasle izan zen Jenako unibertsitatean (1862). Darwin ezagutu ondoren (1866), XIX. mendeko darwinzalerik gailenetarikoa izan zen. Organismo sinpleen ikerketak egin zituen batez ere: protozooak, belakiak, zelenteratuak eta gisakoak. Halaber, ontogeniaren eta filogeniaren artean dagoen paralelismoa azpimarratu zuen. Haren esanetan, ontogenia filogeniaren laburpen bat da. Proposamen horri oinarrizko biogenetika legea deitu zion, eta geroztik funtsezko lege bilakatu da biogenetikan (1866). Animalia mota oinarrizkoenen azterketatik abiaturik, berez sortuak baitziren haren ustez, animalia moten bilakaeraren aldiak argitzen saiatu zen. Gizakiaren jatorriari dagokionez ere, aldaketaren tesiak baliatu nahirik, tximino antropoideen eta gizakiaren artean zegokeen tarteko forma bat aurkitu zuen eta Pitecanthropus izena eman zion hari; hipotesi hura azaldu zuen (gerora E. Dubois-en aurkikuntzak baietsi zuena). Bidaia anitz egin zituen, eta itsas animalia mota asko ezagutu eta sailkatu zituen. Liburu ugari idatzi zituen, besteak beste: Izadiko legeen arabera eraturiko izakien sorreraren historia (1868), Antropogenia (1874), Biziaren mirariak (1904).

Iruditegia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo loturak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Ernst Haeckel Aldatu lotura Wikidatan