Turingia

Wikipedia(e)tik
Hona jo: nabigazioa, Bilatu

Turingia

Turingiako bandera
Bandera
Turingiako armarria
Armarria
Herrialdea AlemaniaAlemania
Hiriburua Erfurt
Koordenatuak 50°52′N 11°3′E / 50.867°N 11.050°E / 50.867; 11.050Koordenatuak: 50°52′N 11°3′E / 50.867°N 11.050°E / 50.867; 11.050
Eremua 16.171 km²
Biztanleria 2.235.025 (2010)
Dentsitatea 138.2 bizt / km²
Deutschland Lage von Thüringen.svg
Land burua Christine Lieberknecht (CDU)
Bozak Bundesraten 4 (69tik)
ISO 3166-2 DE-TH
www.thueringen.de

Turingia (alemanez Thüringen) Alemaniako erdialdeko estatu (Land) eta lurralde historiko bat da. Erfurt du hiriburua. Mugak: Hesse ekialdean, Saxonia Beherea eta Saxonia-Anhalt iparraldean, Saxonia ekialdean eta Bavaria. Harz mendialdeko ekialdea, Turingiako arroa eta Turingiako oihana (Thüringer Wald) eskualdeak hartzen ditu. Helme, Saale, Untrut eta Werra ibaiek igarotzen dute lurraldea.

Erfurt, Turingiako hiriburua.
Turingiako estatuak 1890ean.

Ekonomia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Lurralde oihantsua da: koniferoak Harz-en eta pagoak Turingiako oihanean. Turingiako arroan laboreak, lupulua eta fruta-arbolak lantzen dira. Meak: gatza eta potasak (Turingiako arroa, Werrako harana) eta burdina (Turingiako oihana).

Industria kimikoa Erfurten; metalurgia; portzelana- eta beira-lantegiak (Meiningen, Sonneberg); zurgintza-lanak.

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

400. urtetik turingiar herri germaniarraren kokalekua izan zen. V. mendean Atilaren hunoekin Galiara abiatu ziren. Eskualdea frankoek konkistatu zuten VI. mendean, eta gero Austrasiako zati izan zen. 804an Karlomagnok marka bihurtu zuen bere mendeko lurraldea, saxoniarren eta eslaviarren erasoetatik babesteko. IX. mendean, Germaniako erresumaren barnean geratu zen, eta lurralde guztiaren kristautzea amaitu zen. X. mendean, Saxoniako dukeen mende izan zen. XV. mendean, dukerria bi zatitan bereizi zen.

XIX. mendearen hasieratik, turingiar eskualdeek Alemaniaren batasuna eman zuen prozesuan esku hartu zuten; Bismarcken Prusiaren eraginpean, 1871n inperio aleman berriaren barne geratu ziren. 1920an Turingiako estatua osatu zen. 1946tik Alemaniako Errepublika Demokratikoaren zati izan zen, eta 1990ean Alemania batuaren land bihurtu zen.

Hiri nagusiak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Turingiako hiri handienak honako hauek dira:

Banaketa administratiboa[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Barrutiak eta hiriak

Turingia estatua 17 barrutik (Kreis) osatzen dute:

  1. Altenburger Land
  2. Eichsfeld
  3. Gotha
  4. Greiz
  5. Hildburghausen
  6. Ilm-Kreis
  7. Kyffhäuserkreis
  8. Nordhausen
  9. Saale-Holzland
  10. Saale-Orla
  11. Saalfeld-Rudolstadt
  12. Schmalkalden-Meiningen
  13. Sömmerda
  14. Sonneberg
  15. Unstrut-Hainich
  16. Wartburgkreis
  17. Weimarer Land

Sei hiri aske (Kreisfreie Städte) ere badaude:

Politika[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009ko abuztuaren 30ean egin ziren Hanburgoko parlamenturako hauteskundeak. CDU alderdiak irabazi zituen eta SPDrekin koalizioa osatuz Christine Lieberknecht da gobernu burua.

Honako hauek izan ziren emaitzak:

Alderdia Bozkak Ehunekoak Diputatuak
Alemaniako Batasun Demokrata Kristaua (CDU) 329.241  % 31'2 30
Ezkerra (Die Linke) 288.932  % 27'4 27
Alemaniako Alderdi Sozialdemokrata (SPD) 195.353  % 18'5 18
Alderdi Demokratiko Askea (FDP) 80.511  % 7'6 7
90 Aliantza/Berdeak 64.889  % 6'2 6
Alemaniako Alderdi Nazionaldemokrata (NDP) 45.401  % 4'3 0
Gainontzeko alderdiak 49.874  % 4'7 0

Turingiar ezagunak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo-loturak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Commons-logo.svg
Commonsen fitxategi gehiago dago honi buruz:
Turingia


Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]