Samianigo
| Samianigo Sabiñánigo Samianigo | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Espainiako udalerria | |||||||||||
| Administrazioa | |||||||||||
| Estatu burujabe | |||||||||||
| Autonomia | |||||||||||
| Probintzia | |||||||||||
| Alkatea | Berta Fernández Pueyo (en) | ||||||||||
| Izen ofiziala | Sabiñánigo | ||||||||||
| Jatorrizko izena | Sabiñánigo Samianigo | ||||||||||
| Posta kodea | 22600 | ||||||||||
| INEk ezarritako kodea | 22199 | ||||||||||
| Herriburua | Sabiñánigo | ||||||||||
| Geografia | |||||||||||
| Koordenatuak | 42°31′07″N 0°21′51″W / 42.5186°N 0.3643°W | ||||||||||
![]() | |||||||||||
| Azalera | 586,817701 km² | ||||||||||
| Altitudea | 780 m | ||||||||||
| Mugakideak | Candarenas, Jaka, Villanúa, Canfranc, Sallent de Gallego, Biescas, Yebra de Basa, Fiscal, Boltaña, Bierge eta Nueno | ||||||||||
| Demografia | |||||||||||
| Biztanleria | 9.695 (2025) | ||||||||||
| |||||||||||
| Dentsitatea | 17 bizt/km² | ||||||||||
| Informazio gehigarria | |||||||||||
| Hiri senidetuak | Billère eta Petersberg | ||||||||||
| Matrikula | HU | ||||||||||
| sabinanigo.es eta aytosabinanigo.net | |||||||||||
Samianigo aragoieraz edo Sabiñánigo gaztelaniaz Huescako iparraldean dagoen herria da, probintziako seigarren populatuena dena. Alto Gállegoko eskualdearen hiriburua eta herri nagusia da.
Geografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Mugakideak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Mugakide hauexek ditu: Iparraldean, Biescas eta Yebra de Basa herriak, ekialdean Fiscal eta Boltaña, hegoaldean Las Peñas de Riglos, hego-ekialdean Somontano de Barbastro eskualdea eta mendebaldean Jaca, Caldearenas eta Villanúa.
Honako udalerri hauek ditu mugakide: Candarenas, Jaka, Villanúa, Canfranc, Sallent de Gallego, Biescas, Yebra de Basa, Fiscal, Boltaña, Bierge eta Nueno.
Udalerria osatzen duten herriak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Gaur egun Samianigo udalerriak honako herri hauek barne hartzen ditu:
Abellada, Abenilla, Acumuer, Aineto, Alavés, Allué, Arguisal, Arraso, Arruaba, Arto, Artosilla, Aspés (edo Azpe), Asqués, Asún, Atós Alto, Atós Bajo, Aurín, Bara, Barangua, Belarra, Bentué de Nocito, Bolás, Borrés, Campares, Cañardo, Cartirana, Castiello de Guarga, Castillo de Lerés, Ceresola, Fablo, Fenillosa, Gésera, Gillué, Grasa, Hostal de Ipiés, Ibirque, Ibort, Ipiés, Isín, Isún de Basa, Jabarrella, Laguarta, Lanave, Lárrede, Larrés, Lasaosa, Lasieso, Latas, Latrás, Layés, Molino de Escartín, Molino de Villobas, Ordovés, Orna de Gállego, Osán, Pardinilla, El Puente de Samianigo, Rapún, Samianigo Alto, San Esteban de Guarga, San Román de Basa, Sandiás, Santa María de Perula, Sardas, Sasal, Satué, Secorún, Senegüé, Solanilla, Sorripas, Used, Villacampa eta Yéspola.
2009an herri guzti horiek 1.021 biztanle batzen zituzten.
Inguru naturala
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Gallego ibaia ondotik igarotzen da.
Klima
[aldatu | aldatu iturburu kodea]| | |||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Hila | Urt | Ots | Mar | Api | Mai | Eka | Uzt | Abu | Ira | Urr | Aza | Abe | Urtekoa |
| Erregistraturiko tenperatura maximoa (°C) | 17 | 18 | 25 | 25 | 30 | 37 | 37 | 35 | 32 | 27 | 23 | 17 | 37 |
| Batez besteko tenperatura maximoa (°C) | 7 | 10 | 15 | 17 | 21 | 27 | 31 | 28 | 25 | 20 | 14 | 9 | 18 |
| Batez besteko tenperatura (ºC) | 3 | 5 | 9 | 11 | 14 | 20 | 23 | 21 | 18 | 14 | 9 | 5 | 12 |
| Batez besteko tenperatura minimoa (°C) | -1 | -2 | 3 | 5 | 8 | 13 | 15 | 14 | 11 | 8 | 5 | 1 | 7 |
| Erregistraturiko tenperatura minimoa (°C) | -7 | -12 | -5 | -2 | 1 | 7 | 7 | 7 | 5 | 1 | -2 | -7 | -12 |
| Pilatutako prezipitazioa (mm) | 20 | 20 | 60 | 60 | 80 | 40 | 20 | 40 | 30 | 10 | 30 | 40 | 500 |
| Prezipitazio egunak (≥ 1 mm) | 3 | 2 | 5 | 4 | 7 | 3 | 3 | 3 | 3 | 2 | 3 | 4 | 46 |
| Hezetasuna (%) | 82 | 72 | 66 | 60 | 64 | 58 | 53 | 57 | 63 | 69 | 76 | 82 | 67 |
| Iturria: Weatherbase[1] | |||||||||||||
Demografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]| Biztanleria-piramidea 2025 Guztira: 4.847 gizon, 4.818 emakume | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Iturria: Instituto Nacional de Estadística[2] | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Jatorria
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Jaiolekuari dagokionez, 2022. urtean biztanleen % 27,6 udalerri berean jaioak ziren[3], probintziako batez bestekoaren (% 39,7) azpitik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak (Nafarroa barne) % 14,1 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 15,8 —probintzian % 15,9—.
Biztanleria atzerritarra
Espainiar estatutik kanpo jaiotako 1.956 biztanleren artean, gehienak Amerikan jaioak dira (% 52)[4]. Jaiotza herrialde nagusiak Kolonbia, Errumania, Maroko dira.
Etxebizitza
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 7.801 etxebizitza zeuden: 3.975 (% 51,0) nagusiak eta 3.826 (% 49,0) ez-nagusiak.[5] Kontsumo elektrikoaren arabera, 1.439 (% 18,4) noizbehinkako erabilerakoak ziren eta 1.285 (% 16,5) hutsik zeuden.[6]
Etxebizitza multzoa
Erabilera-intentsitatea (kontsumo elektrikoa)
Guztira 3.975 etxegune zeuden, eta horietatik 1.254 (% 31,5) pertsona bakarrekoak ziren.[7]
Etxeguneak tamainaren arabera
Ekonomia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Diru-sarrerak
2023. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 15.760 euro-koa zen[8], eta etxegune bakoitzeko 36.196 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (15.140 euro) gainetik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.036 euro) gainetik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 20.650 euro zen. Errenta gordina 19.090 euro-koa izan zen pertsonako.
Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 58,8[9]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 25,4), beste diru-sarrerak (% 10,6), langabezia-prestazioak (% 1,6), beste prestazioak (% 3,6).
Desberdintasuna
Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[10][oh 1]Udalerrian indizea 27,8 da, probintziakoaren (28,3) parean eta Espainiakoaren (32,1) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,4 da, probintziakoaren (2,4) parean eta Espainiakoaren (2,8) azpitik.
Kultura
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Udalerrian aragoierazko hiztunak bizi dira.
Kirola
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Udalerri hau Quebrantahuesos txirrindularitza lasterketa ospetsuaren abiapuntua da.
Iruditegia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- Espainiako enparantza, udaletxea eta Kristo Erregeren eliza
- Santa Orosia eta Oturia mendiak Samianigotik ikusita
- Trengeltokia
Oharrak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ Samianigo, Spain Travel Weather Averages. Weatherbase (kontsulta data: 2013-06-29).[Betiko hautsitako esteka]
- ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
- ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Huesca.tab.
- ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Huesca.tab.
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak erabilera-intentsitatearen arabera (kontsumo elektrikoa)» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADHR errenta Huesca.tab.
- ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADHR fuente Huesca.tab.
- ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADHR gini erreferentziak.tab.
Kanpo estekak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- Samianigoko Udalaren webgunea (Gaztelaniaz)(Ingelesez)(Frantsesez)(Alemanez)

